c 34 > 
quam eum vapore elaftico aquofo. Vapor euimaquo. 
fus mera frigoris ope condenfatur, et in pri/linam 
aquae formam redigitur: cum caetera fluida aerifor- 
mia folius frigoris ope formam elafticam non amit¬ 
tant. Ad procreandum vaporem eiaflicum praeter 
ignem elementarem opus efl libertate quadam feu 
vacuitate a preflione. Aqua enim in vaporem mu¬ 
tanda, quo violentius premitur, eo maiorem calorem 
requirit; quo liberior vero efl et magis vacua ab 
omni preflione externa, eo facilius tranfitin vapores 
elaflicos, ita ut in vafe ab aere vacuo vel manus ad¬ 
motae calor ad aquae ebullitionem fufliciat. Perti¬ 
net huc ingeniofiffimum magni franklini experi¬ 
mentum. Tubi vitrei extremis partibus adhaerent 
duae fphaerae vitreae, vacuae ab aere et ad mediam 
usque partem aqua aut fpiritu vini repletae, quarum 
utramque fi manu teneas, nullus omnino motus cer¬ 
nitur, verum fi alteram teneas, altera frigida manem 
te, aqua confeflim e calidiore tranfit in frigidiorem 
Iphaeram, ebullitque perpetuo, donec fphaeram va¬ 
cuam e manu dimiferis. Memoratu dignum videtur, 
Iphaeram ipfam, in qua admota manu calida aqua 
ebullit, manere frigidam, nec ante, quam omnis aqua 
exierit, calefcere, unde cum cvllenio colligit Au¬ 
dior, evaporationem frigus gignere. 
Videtur ergo vapor ela/licus nafci ex igneeiemen- 
iari particulis corporis dilToluti intermixto. Si tanta 
efl ignis efficacia, ut aeris preflionem et obflacula 
quaevis externa vincat et fuperet, purus efl vapor; 
quotieseunque vero debilior efl vis ignis, ut aerem 
adjacentem non poflit e loco deturbare, toties vapor 
cum aer enrifcetur, et in aer edijfoluitur, quae quidem 
mixtio ei diflolutio vaporis vera efl et unica evapora¬ 
tionis caufa, quam primus vidit Cei. l e rov in com¬ 
mentariis Acad. fcient.Parifinae. Neque tamen ex men¬ 
te Auctoris aer aquam ipfain folvit, fed tum demum 
locum habet chemica Iraec folutio, cum aqua ope 
igni* 
