HET LEVEN VAN DEN SCHRYVER. 
Ik heh med angflige forg doorjnuff'eld alk de fchrivten , en brieven , van den 
Heer Swammerdam , dien ik koft bekomen , altyd ten dien eynde , dat ik daar 
uyt mogt navorfchen Jyn werkwys , waar door hy had konnen vóórtbrengen de on^ 
gelovelyke faken , waar van de fchoonheid alles te boven gaat. Ik Jal opregt , en 
na pligt verhalen , wat ik gevonden heb. Hy had een kopere tafel gemaakt door 
de groote en fchranderfte werkbaas Samuel Muffchenbroek , om te ontleeden 
de alderfynjle lighamen. Daar op ftonden twe koper e armen fo geina akt dat 
Hy^fo hy wilde , £e kofi omdraayen na alle kanten. Ook te gelyk koft hy die 
verhoogen , verlaagen , fo fagt , en wynig , als men wilde , aan haar hoog ft e eyn- 
den. Op een defer wierd va ft gehegt het voorwerp , dat te onderfiek en jlond^ op 
het ander was het vergrootglas. Hy gebruykte glafen van verfcheyde grootte , 
en omtrek ; van de grootfte af., tot de klynfte toe , waren deje uytgefogt , en ten 
helderfte doorfigtig. Dat hy wilde onderfoeken , befag hy eer ft med de grootfte , 
daar naa, al vervolgensmedklynderen fo eyndelyk med de klynfte'glafen. 
Door vlytig gebruyk en door Jyn geeftdaar toe geboren, wifthy daar mede om 
te gaan fonder weerga: want hy wift die Jo te gehruyken, dat de eerfte de weg 
baanden , om het volgende te onderfoeken , en dat eyndelyk alle te famen de vol¬ 
maakte hefchryvinge iiytbragten. Wat vind men dit felden by de Onderfoekers. 
Syn voornaamft geheim beftond in fchaarkens, ongelovelyk fyn , en Jcherp om te 
fiiyden. Die gebruykte hy tot de fcheydinge der fynfte dingen: om dat fy het 
klynfte feer gelykelyk doorfneeden \ daar de meskens, en vlymkens, hoe fyn, en 
fcharp Jy mogen Jyn, altyd trekken op de weerbarftige vefekn ,terwyl Jy fnyden, 
en daar door het teder fte uyt Jyn plaats halen. Hy bediendefig van mesjes, vlym- 
tjes,en ftiletjes, die fo klyn waren, dathy die fonder vergrootglas niet koft wet¬ 
ten-, en door defelve vertoonde hy de darmen van een Bye fo net, en onderfchey- 
den, als een ander het gedarmte der groote dieren. Hy maakte tot dit eygen ge¬ 
bruyk glafe pypjes , aan de lamp gehlafen, aan het eene eynd getrokken tot de uyt er- 
fte fynheid, aan het andere eynde wyder, door deeze was het mee ft dat Hy de klein- 
fte vaatjes door het vergrootglas ontdekt, wift aan te wyfen, op tehlafèn, derf her V 
famenvoeging, en loop, te onderfoeken, te onderfchey den, van een tefcheyden', of ook, 
als V hem lufte, die medgevervde vogten te vervullen. Hy verflikte de Dierkens in 
voorloop , in water, of terpentyn-oly, hield die dan eenige tyd daar in ,^en verharde 
defelve door defe kon ft, op dat de deeltjes nu v aft er geworden, en flyver ,fig te beter 
mogten laten van eenfchey den door de ontledinge, fonder toe te vallen, fonder ver¬ 
werf inge, fonder verrottinge. Alshynu de Dierkens, dus bereyd,med Jyn fynfte 
fchaarkens open fneed, en alles in haare eygene fchikkinge had opgemerkt, dan nam 
hy med eene ligte hand, en tedere werktuygjes, hunne ingewanden uyt na dat hy eer ft 
het overvloedig vet , dat hier magtig veel ft in defe Dierkens, net had uytgefpoeld 
door hulp van klyne penceelkens, en afgefchey den, welk vet anders altyd de uyt- 
neminge der ingewanden, fonder quet finge , fier belet. Dit alles gaat beft, als de 
Dierkens in gedaante van Popkens ruften. Hy onderfigt ook de ingewandekens 
der geflikte Dierkens, med die in water fagt te bewegen, dooor welke fild- 
faame konft hy de lugtpypkens derfelve, in haar geheel blyvende, onderjcheydent- 
II z ly k 
