LIBER PR1MVS- 
prxgnantcm qux cydonia mala crebriusefitaue- 
'dns' in- rit, parituram effe infantem &induftrium atque 
htui W in g en i 0 f in -n , vti refertSimeon Scthi i qui &ipfe 
c * tur ' fcribit, poft cibum fumpta ventrem mouere:fed 
quibus iit imbecilla facultas ventris retcntrix& 
cxcretrix valida,eos plus cibi inde capere. 
ior^n- Matth.de Gradibus in ardore vrintE cum vice¬ 
re, & fine eo a Cydoniis canendum fuadet, quod 
inter diuretica abauthoribus[vt Io.Mich.Pafcha- 
fio , qui ex eorum eiu Regem Neapol. Alphon- 
lum in diabeten incidiife fcribit] referantur. 
Diofcdane ovfvvx£ dicit. At qui idem & styvtrrmd 
<Sc sv-rw/j. dicit,qux contraria funt.Nifi quis forte 
nobis hic obtrudat proprietatem aliqua occulta. 
Videndum igitur, an effedus refpondcat. Quan- 
quam non videamus quid prxflare queat occulta 
illa facultaSjCui contraria; fint qualitates manife- 
fte. Malimus iis vti in Diabete ac fluxu feu midu 
fangunolento. Interim perpendant etiam dodi, 
qua ratione Cotonea reda ccruicefpirantibus&: 
hydropicis conferre queant, vt Brunsfclfi ex aliis 
fublegens prodidit. 
Hollerius lanuginem Cotoneorum ad hxmor- 
rhagiam commendat. 
Efl; & feminibus fua prxftantia. Ea fiquidem 
cum aqua rofacea madefada ac mollita, lento 
crafsoque humore ambuftis igni , & lingua: gu- 
leque ardori [ Germani bicBreune vocant ] illi¬ 
tu medentur , quod remedii genus vel vulgo 
hodie cognitum nouimtis, &Tragusquoquc in 
tdtr feriptaretulit. Succum ex optimis Cydoniis ex- 
preifum bibunt mane Hifpatai ad peftis prxfer- 
rjuet Cy- uatioftenij&jquod admiratione non caret , fu- 
‘ doremprxfertim fenibus prouocat. Poteftidem 
contra anginas Gargarizari. 
Ex Cydoniis quoq; deflillatur aqua cuius, non 
vt vulgo fit,in quibusvisfebribus vius elle debet, 
obleruatione Camerarii. 
Porro quamplurima ex Cydoniis tama Vete¬ 
ribus’ , quam a Recentioribiis parantur, & ad me¬ 
dendi vfum, & ad palatum. Veteres vinum para¬ 
bant, quod Melinum fiue Cydonites vocabant: 
Melomelifiue Cydonomch ,quafi vel Cotonea- 
tumdicas:hydromelum, Cydonites fiue pulme- 
ta e Cydonio, Melimum oleum, Melina Empla- 
ftra, &c vnguentum Melinum didum, quorum 
fi 1 /*- 
mina. 
nbnjho. 
(Iit. Jtti 
'ydon. 
quaedam hodie ex vfu receflerunt, vt Vinum Cy- 
i. donites leu Melites,cuius parandi rationem Diof- 
• cor. hanc prxfcribit. Ex Malis Cotoneis exem¬ 
pto femine concifis, minas duodecim in mufti 
metretam ad dies triginta immittito. Deinde ex- 
c tus yi ret colatum reponito. Paratur &fic. Pbftcontufa & 
€XpreflaMalaCydonia,adduodccim lextarios fuc- 
ciipforum, mellis fexcarius vnusadmifcetur, &c 
. ficreponitur. Adftringit, ftomacho commodum 
eftjdysctericis prodefl:,hepaticis,ncphriticis, S:in 
vrin^ difficultate. Palladius duos alios modos pa- 
radi vini Cydonitishabet,hos. Abiedo.corio ma- 
4 laCydonia matura in breui(limas ac tcnuiflimas 
particulas recides, & proiicies durum , quod ha¬ 
betur interius -.dehinc in meile decoques, donec 
ad menfuram mediam reuertatur,& coquendo Pi¬ 
per fubtile confperges. Aliter.Succi Cydoniorum 
fextarios duos,aceti lextariurfl vnurn femis , & 
mellis duos fextariosmifcebis&: decoques,donec 
tota permiltio pinguedinem puri mellis imite¬ 
tur. Tunc triti Piperis atque Zinziberis binas 
vncias admifeebis. Plinius vini e Cydoniis me¬ 
minit quidem, fed modum parandi non tradit. 
Hydromelum Diofcor. quoque, quomodo fiat, 
docet. Melomclitis ex Cydoniis parati metreta 
vna (Plin. Cadum vocat: funt Congii decem ) 
ad duas metretas aquxdccodx admifceatur,&:in 
H ydrtme- 
frm. 
ardoribus fubcaneinfoletur. Et huius vis eadem, 
qux fuperiorum cit. Duos etiam preparationis 
modos tradit Paulus quos ex eius feriptis peten¬ 
dos Ledori relinquimus. 
Melomeli feu Cydonomeli parat Diofcor. Malis ^ ^ 
Cotoneis exemptis feminibus in mei plurimum ru (. 
coniedis, vt plane coardentur. Fit gratum poil i. 
annum,vino mulfo fimilc,conueniens ad eadem., 
ad qux Vinum Cydonitcs.Columella fcribit, Mcl 
in quo condita fuere Cydonia,Melimeli appella- 
tum fine noxa polfe interdum dari febricitanti- f ' , "‘ 
bus: intclligea pituita corrupta, aut in quihus 
metus efl: defluxionis in nobile aliquod vifcus. 
Sed placet etiam eiufdem Columellx deferiptio- 
nemadiicere. Nihilcetrius , inquit, aut melius x . 
experti fumus, quam vt Cydonia matunflima,in- 
tcgra,fine macula, & fereno ccelo decrefcente 
luna legantur, &in lagena noua, quxfitpatcn- 
tiflimi oris, deterfalanugine,qux Malisinclt ,co- 
ponanturlcuiter,&Iaxe,necollidi poflint. Dein¬ 
de quum ad fauces vfque fuerint compcfita,vimi- 
neis furculis fictranfiierfis ardentur, vt modice 
mala comprimant, nec patiantur ea,quum liquo¬ 
rem acceperint, fubleuari. Tum quam optimo 
& liquidi/limo meile vas vfque ad fummum ita 
repleatur, vt pomum fubmerfum fit. Hxcratio 
non folum ipla Mala cuflodit,fed etiam liquorem 
raulfei faporis prxbct. Poflet & hodie parari, & , c ic do 
0 .uitrett l)onig/ mei Cydoniatumappellari,que- 
mad. & mei rofatum. 
Melini olei atque vnguenti cor.fediones habes Mcimum 
apud eundem Diofcor. & Aetium , 6 c Melinum ol * um ^ 
Emplaftrumapud Galenum:qux cum ad Medicos 
•Scpharmacopceos potiflimum pertineant,exinde EmpUjjri* 
defumi poliunt. Nam & compendii nobis ratio 
habenda, ik ea interim exhibenda, qux & rei 
MedicXjtScccconomicc ex equo prodcllepoflint. 
Prxfcriptaigituretfi multas maximafquc vtilita- 
teshabeant, tamen hodie pleraque ab vfurccel- 
(ifl’e vfdentur: Et eorum loco a Rccentioribus re- 
(eruata fequentia,vt miua Cydoniorum, qux ni¬ 
hil aliud eft, quam decorticatorum Cydoniorum 
& ex aqua & meile vel Saccharo,addita etiam par- don. 
te vini,ad fuauitatem dccoda caro,atque Con¬ 
dita. Vel ex fucco fit Cydoniorum cum vino co- 
do, addiro meile optimo, defpumato. 
DoineflicinoftriCydoniorum & imloru cur- 
tipcndulorum partes xquales fumunr.decortica- 
ta,&infrufl:a confecta ex aqua addito meile vel 
faccharo & modico vini in cralfam &c fiuuiffl- 
mam confiftcntiam decoquunt, & in fcatulis vel 
fidihbus vitreatisadferuant, magno vfu ad ple¬ 
raque predida,potiflimum alui fluxiones diuer- 
fas,&: ventriculi robur. Alii ex mero vino deco¬ 
quunt , & addito Saccharo vel Melie ita pa¬ 
cant. 
Condiuntur &fegmenta integra, Cydonia Con¬ 
dita in officinis vocant, ad eofdem vfus.Segmen- Cydoni* 
ta ex aqua pura coquunt, coda reponunt: aqua eondira. 
vero qux eorum vim magnam exforpfit , cum 
meile ved Saccharo infyrupi confidentiam deco¬ 
quunt: tum prxdidafegmenta cinnamomi ftu- 
ftulisin ea defixis in eo fyrupo condiunt. Dia- 
cydonium Officinis didum fic paratur. Cydonia D - 
recens ab arbore decerpta [ vt vultMach.} de- 
corticatafeminibus repurgata atque concifa (imple*. 
in aqua coquuntur, in qua folutx fuerint Saccha- *• 
ri librx tres, agitantur conterunturque piftillo 
ligneo inter coquendum, quoad fpiflitudinem 
mediocrem acquirant: tum demum ab igne re- *' 
motadecodio in formulas effunditur. Vel Sac¬ 
chari albilib. i j. Succi Cydon, depurati lib. iij.fi- 
mul decoquuntur ad fpi&tudinem, pofteaque in 
’ Mtu* Cy- 
