Vfus. 
90 historiae 
admodum acido. Inueflitut interdum foris ni¬ 
gricans [ qui color maturitate conciliatur ] nec a- 
dco acidus, vtifuperior, qui tamen non minus, 
quilmilieincus rubeat. Multorum palato fapidus 
eft hic fructus , meo vero [inquit Garrias] mini¬ 
me» ob nimiam ariditatem. Eo tindores vtun- 
tur. Cortex vero adfcruatur , atque mari alio 
tranluehitur, aceti conficiendi gratia: quod a Lu- 
fitanis quibufdam etiam in Lufuania fidum 
eft. 
Placuit ita hxc exotica hoc loco infcrere, tum 
quod poma quoque ferrent, tum quod ad ante 
defcriptarum arborum , maxime vero Arbuti na¬ 
turam & finnlitudinem quodammodo accede¬ 
rent. 
DE MALIS MEDICIS SIVE PER- 
SIC1S , qV/E ETIAM CITRIA DI- 
cuntur , Veterum & Rccentioium 
fententix & differentia: 
in genere. 
Cap. XXV. 
Infhtuti 
ratio. 
N' 
Locus na¬ 
tali*. 
E eadem fxpiiis repetere , & Veterum placi¬ 
tis ledtoremin diuerlislocis obtundereco¬ 
gamur, prxfertim quod difficilis aclubrica fitil¬ 
lorum dogmatum ad noflri feculi obferuationes 
accommodatio, lubet ca fummatim proponere. 
De iis itaque Theophraft. primum confuli par 
eft.Omninbjinquit.plaga ad ortum fpedans at¬ 
que Meridiem, vt animalia , ita & plantas prx ex¬ 
teris loris peculiares ferre videtur, vt Media re¬ 
gio &Perlis, cum alia multa profert, tum quod 
malum Medicum < 5 c Perficum vocant. Habet hxc 
arbor fidiumfimile , &penexquale Adrachnx 
[non eLrfpeixMrvt vulg.habent, quid enimMalo 
Methcx cum Portulaca? Ridendi vero etiam ii, 
qui (sfd.xwr, ideft, araneorum telq,fi diis placet, 
fimile, legendum cenfent.] Aculeos quales Pirus 
[ S,~nQ- ] aut Oxyacanthusffcdleucs & admodum 
valdos.Pomum alioqui non manditur, fcd odore 
ptxllat,quemadmodum&folium. Ipfum vero 
Malum vellibusinterpofitum;inoffenfas [»ww] 
AdVenena, conferuat. Vtile etiam,alni Icthale quis pharma- 
' cum hauferit&: odoris halitum eommendat:quip 
Malum 
Meate it £ 
Perficum. 
Iciipri 
Thtoph. 
Ad oru ha- 
htsttn. 
PtiV NTARVM. 
mnis anni temporibus frodifera, aliis atque alii? 
malis viciffituaine perpetua fibi inuicem fucctc- 
fcentibus. Ipfum vero Malum oblongum eft, ru- 
gofum, aurei coloris, cum grauitace quadam o- 
doratum,femen habens Piro fimile, [ dinto (o /&>V.] Pirifep 
Sic ille. Aftfane vix vllam ,immb nullam penitus ., 
videmus fimilitudinem feminis Citriorum , aut 
cius differentiam,cum Piri feminibus. Iftud etiam 
quod paulb anteTheophraft.dixit, Pomum non 
mandi,non leuem nobis prebeteonieduram eius 
Mala Medica feu Perfica effe Aurantianoftra ,vt M - ,la Au 
fpccialiiis declarabitur poftea fuo loco. 
Medicorum didorum Malorum aliquoties 
meminit Varro & Palladius : ille Libycam citrum 
nominat : hic fpecialius & Perficum & Citreum Citrus 
Sz Affyrium,atque dehocparticulatimficait: Af- ^ c,t 
ferit Martialis apud AiTyiiios pomis hanc arbo- 
rem non carere , quod ego in Sardinia & in tcvri-jica.Citre 
torio Neapolitano in fundis meis compcri, [ qui- Ajfjria. 
bus folum & coelum tepidum eft & humor exun¬ 
dans ] per gradus quoldam fibi femper poma fuc- 
cedere cum maturis fe acerba fubftituant , acer¬ 
borum verb aetatem florentia confcquanttir, or¬ 
bem queridam -continuxfcccunditatis fibi mini- 
ftrante natura. Ergo Malus Allyria etiam i re¬ 
gione dida, vti Theophrafto Perfica &z Media ab 
eadem. 
Diphilusetiam Perfica pruna vocat. Perfica 
Ariftophanes verb Grammaticus a Laccdemo- P run *- 
niis OxymelaPerfica ^ fapore, vtconiedura eft, Qx mela 
acido , quibus & deos coronent. Probus autem p-rjic.*. * 
inMcdia Rhododaphnen vocari feribit, propter Rhodo - ] 
Lauri fimilitudinem, vtfofpkatur Curtius & na- ‘ iA fihne, \ 
fci in Italia, non tamen eiufdcm facilitatis^ 
Eandem Virgihu» ( eicbra. it nomine Felicis 
Mali Medix, hoc carminet 
Media fer: trijies foccjs, tardrimqne ftporem 
Felias mali :quonm prafcntius vllam 
( Vocula fi quand. (jh>a infei ererijucrca , 
Mifcueruntque herbas , <7 n*n imi.xiaverba. ) 
Auxilium ven ? : ac membris agi: atra venena. 
Jpfa ingens arbos 3 faite.iu]::c fimiliima Lauro: 
Etifi nat alium late iactarer oi.tr em* 
Laurus erat: fili a haud vilis labcr.ua ventis'. 
Flos apprime tenax’, animas , & olentia Medi 
Ora fjitcnr Hh,& fenibus medicamur anhelis. 
Felix ma- \ 
larti Media, 
Laurifolio? 
Sempcr 0 / 4 J 
Oppius apud M icrobium Cirrum etiam vo- Oftrut. 
■ ~v 
S Atl^. 
Cultnrn. 
pe fi quis interna [rdlm&fr : vid.num legendum 1 catam arborem putat, & de illa verfum hunc Ho- 
v. Nam corticis guftti potifiimum , non pul- ( meri exponendum : 
pe, aut feminis , halitus laudabilis redditur ] in 1 aUua-m fi limia cryolirra. 
iurc aut alio aliquo humore concoda in os cx- , Alii Thuion nomumdicir&Sviv eidem, Tbuio». J 
preflerit & forpferit, fuaucm reddet halitum. Se- j xcroJboAi , Ruellio :fed id quoque de ligno poiclt 
men exemptum,Vere fulcis [f/ f ■sr^arai] feritur di- j audiri.Quidnam vero id fic, cuius cius florem ap- 
Jigentiflime cultis , rigatur deinde quarto aut' prime tenacem effe Virg.fcribit, habes diligenter 
quinto die. At iamimiufciiUredditi, tranfplan- ! explicatum h Viclorio c.S.;2.0brcru. 
tatur rurfusin molle riguumque folum,nec valde ) 
tenue : tale enim amat. Fert poma omnibus ho¬ 
ris , aliis cadentibus, aliis florentibus,aliis naatu- 
refccntibus. Floribus hictantftm frudtus cnafci- 
tur.qui, vti diiftum, [ in Iib.i.Hift.] vcluti fcapum 
aut ftylum quendam extantem, [ colum votant ] 
in fui medio liabent: Quem qux habent ,faecun- 
de: qux vero non habent, infcecundx funt. Seri¬ 
tur etiam fictilibus in vafis perforatis, veluti Pal¬ 
ma. Hxc vti dictum , Perfidi Medixque peculia¬ 
ria funt. Mali Medicxgerminare ,florereque fi- 
mul , aliis tamen atque alsis fui partibus poliunt, r _ l _____ _____ _ 
„ nec ideo maiorem quandam & exteris magis pe- i Adag.] relegans, inquit: HegefandrumDelphum 
%" a ["*p er ^‘i^cmforciunturfacultatemjfiquidemidagere • in fuis Commentariis eius didtionis memmilTe, 
fica.Ctdrc- P°“ UT)t perpetub.H^T beipb.de Malo Medita. . " 
KitU. Qt- Diofc. -ra 3 *! ‘TtfiiyJ . , » ZlJ'seun*.c t; 
sn*. 
Fructum huius arboris aureum Malum dictum 
volilnt,inquit Scal.cuius meminit Orpheus, cre- m aU*m, 
pundia Bacchi dc fuppclleiftilem infantium enu¬ 
merans: 
pWiS©-', zj 4 
ti-vhx Tt xivcix ya-Xct Tip ialtirifuyxr^pu/oi. 
De Citro Pomo, inquit Athcn^us peipnofo- C J } tr l ,n> * 
phiftis oborta eft magna qux(tio,an cius mentio- U Q; /r - 
nem Veteres fecerint? Myrtilus enim nos id per- jrtn- 
fcrutantes,vclutadcaprasfylueftres [ a an? n\ au- resmenno- 
ymnu-if dyf*; , quali tem obfcuram , Sc inuentu ne f g termr. 
perquam difficilem inueftigaremus: vide Eraf in 
f fcd locum in prxfens memoria non tenere. Huic 
repugnansPlutarchus, At ego, inquit, affero. 
Romanis omnibus nota funt. Eft emm p» [ nunquam Hegcfandrum ea voce vfurafuiffe,pcr- 
. ledis. 
