LIBER PRIMVS' 
IX} 
poft rubentem,acidum &adftringcntem, per ma¬ 
turitatem nigrum , fanguinco dulci fucco madi¬ 
dum, manus & os inficientem. Matth. ait, modi¬ 
cam vbi maturuerit remanere auftcritatem. 
criptio Morus alba tota delicatior efl,vta nobis quidem 
e. ©bferuatum, qu^m nigra , eaque propter bomby- 
cibus-alcndis magis expetita: folia teneriora, an- 
: , guftiora,firmaque , oblonga magis , non minus 
Nigra: folijs ferrata: aliquando vitiginea, fed tam 
concinna aiuifura , vt Gallici fcejptri lilia artifici 
' pidoris manu fida ad certamen prouocent. Iulos 
longiufculis pediculis haerentes, plures Ixpefi- 
mul profert, vt in ramo fpontanea: Mori ex Italia 
delato oblcruauimus. Frudus, non, vtprarceden- 
tis , niger , fed per maturitatem albus, faporc 
(Matth. tclte) melleae dulcedinis, quo fit vt mini¬ 
me cum nigro facultate conueniat, minor etiam: 
r ante maturitatem viridis & fubuiridis , aufteriuf- 
culo fapore. Radix in ingentem fefe diffundit 
longitudinem magis quam nigra, fortafle quo¬ 
niam amplior, altior, proceriorque femper quam 
nigta habeatur. 
rntn s 'Zvx.tLutvn Theophr. vocat, nomine a Ficu deri- 
tiko, quam fimilem dicit -digypti.r, folio, magni¬ 
tudine, totaque facie : materie fpiffam&lentanj, 
validam, ad opera facilem , qua: vetufrate nigref- 
cat, vt lotus: medullam eius nigram Sc duram: 
tarde germinare , citoque amittere filia : frudu 
cllcparuopro magnitudine arboris, Ixui,diluto, 
ex humore & cuticula conflante, fucco vinofo : 
flore lanugineo ,frudibus infidente. Frudum, 
quia nudus , humidus, tenuiquetedus fit cuticu¬ 
la, prompte vel leuiter it fole tepefadum perfici, 
V' /t'~ C 1 U1 PP C < l u * a( t tui perfedionem minimo egeat 
\Cim :* calore. Valida namque vis quaedam conferti m & 
celeriter prorumpere folica, frudum percoquit, 
ficut & in germinando fit. Longa enim proroga¬ 
tio ac vclutcundatio germinis colledum maxi¬ 
mum facit. Hinc fit, vt germina congefla magno 
cum impetu prorumpant, etiam cum llrcpitu quo¬ 
dam, vt quidam perhibent. Itacsncoftio cius celeri¬ 
ter perfici fiolet. Eodem namque bis modo cticni r, ficut 
frumentis, qiut hyems diu retinuit. Qua vbi /ernei la¬ 
xata fuerint , celeriter auge ficum. Adde, quod Mo¬ 
rus frudum non vniuerfim , fed particulatimper¬ 
coquere foleat. Idcb& longo tempore in arbore 
manet, [alijs nimirum tranfeuntibus aut caden¬ 
tibus , alijs maturefeentibus] Sc maxime cum i js 
humiditas illa tenuis & aquea.Hisigiturdecaufis 
prxcoxMori fructus. Cxterum vt Mncflortra- 
dir, ferb germinat hanc albor, ob frigiditatem loci: 
Cito maturat, propter tenuitatem : Jiet t b 2 
yna y . Placuit ita reddere, non propter fuam imbe¬ 
cillitatem , ficut Gaza, quamuis eundem fecutus 
fit Scaliger. Nam quid hoc efl dicere, debilitatem 
ede caufam citre maturationis: quam reditis cau- 
fr.m dixerimus fcpotins germinationis.Et res ipfa 
refpondct. Succi tenuitas proptiorismaturafonis 
caufa,quemadmodum craffitudo tardioris, vtin| 
Cidonijs, Piris hycmlibus, Prunisfilueflribus, 
Mcfpilis& alijs id genus videmus- Neque repu¬ 
gnat vocabuli fignificatio, quam, fi lubet Gram¬ 
maticis, huc vfque extendent vt &tenuitatemde- 
notet. 
Diofc.ynfstf n Svy.etft/yiti a arbor nota : alij tamen 
legunt f/.cptct j) ^.vaauivtct , Morus Sycaminea, vel 
»Morus (impliciter. 
Sujim Hipp. vt explicat Gal. in eius vocibus: 
Cui &: 'ZvnoyiyQ -id efl ucoid. Frudus ipfe to 
///yovTheoph. quod fk(o.lpov, Morum. 
whw. Morus Palladio & PUn- ipfa «bor, quifrudum 
1 1. r.ot- 
tcrea. 
ycamfnea 
uiter carnofa Poma refert: Moris, inquit hic, fuc- 
cus in carne vinofus : trini colores, candidus pri- 
mb, mox rubens , maturis niger. Innouiflimis 
florent, inter primamaturefeunt. Tin^unrma- 
nus fucco matura,eluunt acerba. Minimum in hac 
arbore ingenia profecerunt, nec omnibus, nec 
infitu: (alias infitis.) Nec alio modo, qu^m Pomi 
magnitudine. Differunt Oflenfia Sc Tufculana Diffirtnti^ 
Roma?. Nafcuntur & in Rubis, multum differen¬ 
te callo. At nos parum differente callo, ad rem ac¬ 
commodatius legi cenfcmus, licet necHermol. rlm.eeri 
nafutiflimus alioqui Plinijledor, nec ipfe adeo rtit. 
Dalech. eius commentator alijue veterem corri¬ 
gant ledionem. Idem Plin. Moro vinofumfuc- 
cum tribuit. Et alibi : Pro cute in animalibus, 
cortex in arboribus efl. Mirum,his in Moro me¬ 
dicis fuccum quxrentibus,feie hora diei fecunda, 
lapide incultus [incifus,alij] manat, altilis fradus 
ficcus videtur (nempe cortex) -quanquam hoc 
Plin. non de Moro, fed de fycomoro tradere de¬ 
bui ifet, vt fentitCorn.de qua re plura fuo loco. 
Ad Rubi Mororum differendam Officina? hodie 
fere Mori arboris frudus Mora Celfi vocant. MorsCtlfi 
Morum arborem, vt feribit Curtius, nonnulli & 
Gra:co nomine deriuant, propter frudus nigri- Morietj- 
tiem :f<etvfoV enim nigrum eft. Grxcis prreter pra:- m0B - 
dida nomina, Si IvkU &C2.vkH, Moros, ab Hip¬ 
pocrate, nifi mendum fit, Pomum Sycaminon : 
Aitio frudus Sycamina &Sycomora. jfifchylus 
tamen ,autoreIulio Polluce , Sycamina ea voca- vomumSy- 
uit,qua: tantum ex Rubo colligerentur. c*mmon. 
Primas frudus germinationes, fcufuturapo- 
ma,Ricinos,vel,vt alij malunt Cytinos,Grsen vo- pj cmK 
eant. Ahj Mora oblonga, vel Iulos teretes ar- Cjtmi. 
bitrantur. Nigram celcbiat Virg. Eclog.6". 
Sanguineis frontem Moris,& tempora pingit. 
Fabulantur Poeta;, Mori fcuduspriusalbostan- r rttmt ^ 
tum fui ite : poflea vero Pyrami & Thifbes arrian- rhjsbesfdm 
tiumlanguinc tindos , ac rubeum colorem mu- buU d e 
tuatos, dum vterque fibi ipfi fub Moro apudfon- Mctamor- 
tem & Nini fepulchrum, prope Babylonem ma- Mtre- 
nus confciuiflent. Sic enim Quid. Metamorph.4. 
Canit: 
- —_Arbor ibi niiteis vberrma pomis Mora ni- 
Ardua Morus er at, gelido contermina fonti* 
Efpbffc; 
Arborei foetus afpergtne cadis in atram 
Vertuntur faciem, malefattdque fiinguine radix 
Purpureo tingit pendentia Mora calore. 
PoftThilbe ad Morum : 
Signa tene cadis, pnQofique & Initibus aptos 
Setup er habe fornis, gemini monumenta eruor ii. 
Dixit: & aptato pettus mucrone fsb imum , 
Incubuit ferro 3 quod adhuc a cade tepebat. 
Vota tamen tetigere Deos, tetigere parentes. 
Nam color tn pomo ejl , vbi permaturuit,ater. 
Athcn. Sycamina,inquit,cflm fimpliciteromnes s ^ 
appellent Mori fructum, Alexandrini foli MoTa no- 
minant. Sycamina quidem,nofi intelligo frudum 
^Cgyptii ficus, quem nonnulli Sycomorum vo¬ 
cant. Apud AEfchylum in Phrygibus Hedor. 
Sycamina mora vocat: 
Fuit vir ille Moris maturior. 
Idem in Creflis fic nominat: &in Camieis: 
Candidis enim Moris, ac nigrum fuccum futi- c.tnd>dA 
dentibus , 
Venujloque rubrica colore rinftis omifla fiunt 
eius regionis arbores. 
Sophocles: 
Primum quidem cernes candidam qua floret fpicTL 
Deinde teres atque pumceum Morum^ 
