LIBER 
fcinrirm ob tardum illum ortum,fed quod folia fiu 
tenella ab ortu ftatimrugofa producat , Sapientia 
fymbolo notatam putat hanc arborem,fcquc obfer- 
uaflefcribit, non protrudere folia , nili exacfto 
iam frigore & pruinis, iis maxime qua: perniciem 
adferre pollen t.Quodfane vel «V «SVtb 7 n>/a/intel- 
ligendum, vel in locis temperatis. Alioqui apud 
nos & contrarium eueniiTc obferiiatum , &prui- 
nx fuperuentu folia iam emerfa contabuifle. Sed 
hoc rarius. Ergo vtplurimum menfe demum 
Maio,germinaemittunt:Frudlum maturant Au- 
gufto,vt Dod.obferuauic. At nos citius, nempe 
IulioBafilex,imm6 medio etiamlunii matura Ic- 
gimusMonfpelii, nec tardidsin Auftrix Italixq* 
locis plerifque» Auenionenfi & Veronenii a- 
groplurimiimgaudent. Cxterum hancarborem 
tardiffime fenefeere Veteres prodiderunt. 
defene. Morus, inquit Plin. talea tantum feritur, quo¬ 
niam ramo eam (in Vlrao feri: alii: vet. inferi)re- 
ligio fulgurum prohibet. Scruandumin eo ante 
omnia , vt talex ck feracibus fiant arboribus: ne 
curilx,n^ue fcabrx, aut bifurex: neue tenniore-s, 
ea c}**- ( c l uo ^ & Theophraft.& Colum, de arboribus ta- 
Ip. ,i e . lea ferendis in genere prxeipiunt) quiim vt manu 
r. impleant: neue minores pedalibus : vt illibato 
cortice: atque vt fe&ura inferior potiatur femper, 
8 c quod erit ab radice: accumuleturue germina- 
' ea f e ' tio serra, donec robur planta capiat: quxeondi- 
tionesdeleges vniuerfalitcr arboru talea feren- 
L darum iunto. Mororum lationis tempus ab Idi¬ 
bus Feb. vfque ad xquino< 5 tium vernum Colu- 
ionis mella defignat. VcBerytiusautoreft,feritur au- 
r/pM. tumno ramulis ficilnoium modo terrx defixis, 
cti arn a ue v ere. H ab i tio ra fi un t ter ra i p fi s circu n - 
halino- fitaaflidue lirculata, non in profundum, fed vf 
fiant que ad fuperficicm radicum. Mora etiam femine 
>‘ t plantari poliunt, fi quis ipfum Morum prifts dif- 
jenune. /oluerit, & grana eius cledti in terram demiferie 
ac rigaucrit. Prxftat tamen plantari i claua & 
ta‘ea nam ex femine nata degenerant. Quidam 
taleis & cacuminibus fefqutpcdalibus, vtraque 
parte Jxuigatis,meliusprouenire tr Junt,fi fimo 
oblinantur. Locum in quem palum demcrferiK t, 
cinere terris adimito tegunt, fed non amplius 
quatuor digitis operiunt. 
uitura Fodio ne gaudet & ftercore. Putria in iis & 
arida poft triennium fiintputanda. 
ranfplan- Plantam li robufta, transferes menfe Oclob. fi 
C10, tenera,Feb. & Martio. Scrobes defidcrantaltio- 
res interuallamaiora , nc altera vmbris prematur 
alterius. Circa Cal. 0 < 5 lob. Morus ablaqueanda 
elt, & radicibus vi ni veteris recenriflimx Feces in 
fpcrgendx. Amica eft Morus & Vitis. 
, . Feraciorem prxcocioremque fieri arborem tra- 
u dtderunt, fi perforato hinc inde trunco, linguh 
cunei Terebinthi vel Lentifci adigantur, 
ifcrtio. In feritur, fi pi i Lis Geoponicis credendum,Ca- 
ftanex &Fago. Item Fico fub Cortice. Infita Vl- 
mo comprehendit, fed parit magnx infelicitatis 
argumenta vt iifdcm perfuafum. Berytius apud 
Conii. Cxfarcm feribit, fi Populus alba inferatur 
aut inoculetur in Morum nigram,alba Mora na- 
v dlb.t fcitura. Sed Quiqueranus de laudibus Prouinciq 
■ Inri *' a ’ c >fi ( l l ” s Morum nigram Populo albx inferat,in 
7 Morus Morum albam facefccre. Quin & Io. Agrie, vul- 
■igrufatef- gbMora alba fieri tradit per infitionem fupra po- 
Utin ai- pulumalbam ,nouumquc effe inuentum, cuius 
i ™ - r.ot Antiquiores non meminerint,in quo fallitur. Sed 
* quicquidfit, tam Veterum, qu^m Recentiorum 
fabulam putamus,neque eft,qui fe expertum tra¬ 
dat. Et GeoponicorumClarilt. feriptor Palladius, 
qui de Mori inii tionibus fequentes verfus cora- 
Tora. I. 
5 RIMVS- m 
pofuit, huius rei Populi albx ne verbulo qui¬ 
dem meminit: refert vero & alias quafdam arbo 
res, quarum coniugium admittar. 
Mutua quin etiam Woris commercia Ficus 
Pra/lar, & oblatum Robore germen alit. 
Fraxinus huic auida confert fua membra furori. 
Et metuit fetus fparft eruor e nonos. 
Proceras Fagos pdma hirfut a vir entis 
Gaftanea, daris afpcra mala comis 
Inficiens monftrat piceo mgrefeere partu > ' 
Et fuccopaf. it turgida poma notio. 
Obfeqtdtur Moris blando Terebinthus odore , 
Et geminis veniunt munera mifta bonis. 
Res ell experimenti: experiatur qui volet. Vt c - t * s 
Morus ii tardius folia producat pro bomby-yi//., pro-' 
cum alimento, nouilunio fimum radicibus eius trudat. 
adhibeatur. 
Mori foliis deficientibus Vlrai folia & Vrticx Succeda- 
germinafubfticuendafuadctCar.Stcph.Quidam nca ‘ 
dc Laducx foliaprxbcnt &Endiuix, fed mitiori¬ 
bus tantum, nam egregie depafcuntur : fed fi ni¬ 
mium des, aut paulo maioribus, aluo fluida faci 
le diffoluunturac pereunt, vtipfimet experti fu¬ 
mus. Qyidam & Rubi folia tenella dare luadent, 
fed his neutiquam dele&antur. Mori albq foliis 
nos nigrx fiibllituimus, nec line fuecellu. I lec ea ¬ 
dem quoque ,vtpotc magis pulpofa conucniunt 
adultis: fic etiam ferico pondus maius acquiiitm: 
Sc craffities, vt annotat Cxfalp. 
Colligenda potius vetera folia,quam nona,ma- Deleflus'] 
vbi ros deciderit: aut fi madidafuerint diliucn- 
ter prius abllergenda aut ad ignem ficcanda.-Nam 
nimia huniditas obeli bombicibus. 
Cxterum Mori culcitram, adminiftrandi mo¬ 
dum, quemadmodum & bombicum ferici archi- 
tedlricum curiose Sc diligenter dcfcnpfcrunt Car. 
Sceph.& Hiero n. VidaCremonenfiseiegantifli- 
mo carmine. Sed his adhucfpecialius curiofius 
Aug. Gailus,in opere fuo GeoponicoItalicx con- 
feripto. 
iMorain vitreo vafe diligenter condita pluri- Repoficio? 
mo tempore durant, proprio fuo vino demerfa 
diligenterqueoperta, autorcConflantino. Mo¬ 
rus femper maximi fit, in iis regionibus vbi feri- 
cum paratur, vtLuc?,Genux, Granatx , in tota 
pene Lombardia , Auenioni , nuper Turoni 
Gallorum , &t hodie Stuckardix quoque. 
Qiii mufeas vitare volunt,non plantent iuxta 
domos. 
Hipp.autore,faniemcruentam ex vtero edu- Vires S 
cit Mori, Gal.& Cornar.)' radix cum meile vru s- 
'ubdita,&pollearofacco illinita. Sane nili in- s ^ ma tc * 
eruenifietautoricas Galeni, (quem merito tan- 
quam fidii Hip. interpretem fufpicere debemus) 
av/.ijf voce mallemus Ficum intelligere, qu^m 
Morum.Ficus enim a Diofcor. & aliis r-Wdicitur. ra mHtfpi 
Et fi rem & rationem ipfim infpicias non temere 
noftram reiicics conieduram. Ficus quippe no- 
ftro iudicio, melius forte id prxllabit ladlis fui 
acrimonia, quim Morus. Videtur &ipfe Hipp. 
propter radicis acrimoniam illitura pollea prx- 
feribere ex oleo rofaceo. Et Galenus alleriQn ra¬ 
dice Mori rcftringendi parces vincere. Quod fi 
ita ell, vtreuerael!ccenfemus,quaquxfo ratio¬ 
ne proliciat vteri fordes purulentas? Sed hanc 
noftram fententiamlibenter doctiorum fubiici- 
mus cenfurx. Hoc Glcem prqftitille putamus, fi 
Hipp, non Ficumintcllcxilfe videatur, id tamen, 
quod intendit, eius radice vel ramo haud inefti- 
caciils prxliari poire, qu^mMori. Isprxtereafi 
prxgnantes bilis vexet, ptifan? fuccum dat Rhoe 
rubro inlperfo j aut eo qui ex Moris paratur 
