)«%>■ 
i \^nu« 
f,r.. 
tfnficA 
mis rem- 
LIBER 
Ex didis itaque patet caprificationem nihil a- 
liuJ elTe quam medicationem quandam ( fic li¬ 
beat ex Plin.cit. verbis dicere ) qua putrefccnte 
caprifici frudu culices geniti in vrbanx frudus 
euolant , frudumque morfu aperientcs,eiufdem 
maturitatem promouent & accelerant. Adaperta 
namque media Ficu fuperfluam dcpafcunt culi¬ 
ces humidiutem , vtfubt-ado quod exuberabat, 
a calore natiuo reliquum poflitexcoqui: deinde 
vtiuuari queat hic calor ab externo , cui patere 
queataditus per apertionem illam,ad expeditio¬ 
rem , perfediordmque co neo dio nem & tnatura- 
donem.Qaprificari (inquit Sipontinus) eft adhi¬ 
bita caprifico , ne Fructus propinqua: Ficus ante 
maturitatem decidant,prouidere. 
Non potuit, imb nec debuit tantus Philofo- 
phusScaliger, quin fuum acumen in hoc tam in- 
ligni naturxopere (propemodumdixerimusmi- 
• raculo*) exerceret, quod vtpifEmprxftititin fuis 
in Thcoph. editis dodiftimis & quouisxmulo 
ftipcrioribus commentariis, ita his potiftimum 
veibis fuccindis rem fane quam fubtili/Iime con¬ 
cludit. Propofuit natura Caprifici frudum per¬ 
ficiendum, rem vilem admodummon poteft.ver- 
tit operam illam plebeiam ad operofiorem fun- 
dionem,quippe culicem: quemadmodum con- 
tingithommibus nequam,quibus poenitentia c(t 
fcediorpeccato. Dicendum, naturam omnem v- 
bi nada fuerit materiam, adiungere formam ido- 
neam.Neque eft culexTa/ijpjj^aut accelforinm o- 
perx qux parabatur ad caprificum : led xquale 
propohtum naturx, vt ex materia caprifici culi¬ 
cem generet , opus caprifici frudu nihilo mi¬ 
rus. Nec miretur quifpiam quomodo in capri¬ 
fici auditate fieri queat putrefadio : contraria 
namque iunt. Eli quidem cruditas cellatio eius 
calorisquiintendebatfradus maturationem. In 
hac hniufce operx lufpenfione lubit externus 
calor, qui fit author putrefadionis. Calore enim 
extraneo,quando prohibetur , nccclFecft 
fieri putrefactionem : atque hincgener&tiofiem 
culicis, qui poftea maturationis fiatprorrtotor, 
ficutdidum: de qua re (ego Cherl.) fufius in Hi- 
ftoria dc infedis. 
In Cea ( Chio ) i n fui a au thore Pii n. capri fi d tri- _ 
feixlunt. Primo fcetu fcquens euocatur,fcquen 
ti tertiusihoc Fici caprificantur. Hodie etiam in- 
colasciusinfulxdidumcaprificar li modum re¬ 
tinere Dal.adPlin annotat. C prificorum(inquit 
idem Piin.) laudantur maxime nigrx, & in pe- 
(- trofis,quoniam frumenta plurima habeant. Ca 
prificatio ipfapoft imbrem. Inprimis autem ca- 
uendum, ne ex remediis vitia fiant: quodeuenit 
nimia autintcmpeftiua medicina. 
Thcophcajftusauthor eft meliores quodam lo¬ 
co nafei ficus, fine vlla caprifici ope , quas ojJtfi- 
vasa. prxdicari commendabili venundantium in¬ 
dicatura ac fymbolo , quippe non pallas caprifi¬ 
cationem. Eam ob caufam nonnullos abiicere 
: confilium caprificandi :eafque plus probare, qu? 
culicum pertulione fuerint expertes , luo fucco 
latiores, quae commendatio excellentiae verletur 
in opinione hominum. ElTe etiam quaedam loca, 
qux non egeant opera culicum, causamque trw.- 
utTfioM ftatuit aeris ad alimentum. Vt neque ex¬ 
cedat in humido,quod eftin Grxcia: neque in ca¬ 
lore, quod fit in vEgypto : fedxquabili vtrinque 
temperatura. Maxime vero deteftatur humoris 
copiam. At in macro lolo non quxri caprificatio¬ 
nem : neque in Boreali, quia ficcus ventus. 
Quxdam funt in ftirpium genere , inquit 
Ariftoteleslib. i. de gener, animal, c. primo, qux 
Tom. I. 
PRIMVS- 
res, qux frudum ferunt > & quxdam quidem 
qux non fcrunt,fedfcrentes adiuuant illas admi- 
randunv.vt inter Ficum [ovk!/ju] St caprificum [ lea- 
ytoy. 
Mirum vero ( fi noftri in hoc negotio iudicii Caprifica- 
valet ratio ) caprificationi quam vocant,non pof- nonis fuue- 
fefubfticui aliam quandam apertionem qux vel daneum x 
cultello fiat vel vngue , vel quouts alio inftru- 
mer.to commodo: vel fcarificationem. Nam his 
artibus Sc lucci abundantis pars ab fumetur. & ex¬ 
terni caloris beneficium admittetur : nili laboris 
moleftia ficuumque multitudo txdmm caufare 
folita, forte abfterreant. Malimus lane quoad 
nos,fi luo lucco Ixtas elTe non detur , eiulmodi 
apertione maturatas , quam tot culicellorum ro- 
ftellis perforatas, & fuis forte etiam excrementis 
inquinatas, dcguftare. Sed de caprificatione plus 
fatis. 
Cxterum caprificum multi quoque claffici 
Scriptores memorix commendare dignati lunr. 
Nam, vt annotat Athen.LeiV Fici, id eft, agreftis, 
feu caprifici, meminit Euripides in Scirone , vel 
adfigere s’<•/«, id eft,caprifici ramos. Epicharmus 
in Sphinge : sp/ra/f hxc nullo pacto fimilia lunt. 
Sophocles in Nuptiis Helenes frudum arboris 
nomine,figurate fic dixit: 
Immaturus erinu&jd eft, immatura Caprificus 
Cum fts,nec idonea 
Cibo 3 ahos orat'une tua capri fic as,[i sivisti .-.] 
Conuenit hoc adagium in temerarios adolcfceft- 
tes qui fenes peritiores docere conantur, ucvriiranr 
i'exv<& s id eft ,immatura caprificus nimirum ille 
dixit,p ro m7iismy temv p idclt, immaturus caprifici 
frudus. Lepide profcdb Alexis in Lebete: 
Quid prat er ea nos dicere opus eft i frequenter 
Ficos 
Oni vendunt in Caniftris , inferne quidem 
Duros & vitio fosfemper 
Occultant , bonos autem & maturos fuperne 
oftendunt: 
Deinde qui mercatur, quafi tales emat , 
Fretiitm numerat , edque fraude , pecuniam in 
buccam abftrttfa 
‘Caprificum (tu. tec/o ) ille dat, itirarit fe cum fi¬ 
cos vendere. 
Agreftis Fius arbor mafe. gen. iea®- appellatur, 
frudus neutro, itiyoy. vnde Homerus OoyfiL ii. 
Huic adeft Erinus procerus 3 foliis patulis. £ r iniu*' 3 
Amerias feribitgroifos vocari eptvta&r. Plin. quo- 
que Caprificum dixit pro Caprifici frudu. 1 c- caprificut 
rent.in Adelph. Illic vbi etiam caprificus magna profrutt». 
eft. 
Caprificum a carpendo didam volunt, quod 
muros, faxaque ac parietes carpat, quod Martia- 
lisinfinualfe putatur,Epigr. lib.io. 
Marmora M effata findit Caprificus. 
Qui tamen Sycomorum, Ficum agreftem, parie¬ 
tibus frequentem elFe autumat, toto errantccelo. 
Eee*eoV Plutarcho & Paufanix, quod in Ermo Erine^ , 
Thellalix, vel vt alii volunt , Achaix municipio 
primum apparuerit ,vt Phocioni placuit. Alii,vt 
Phauorinus, Fici fpeciem, ab Erino vrbe Dorica. 
MdlinorumlinguaTffll^^steftantePaufania, <Sc 
Herodoto: quod & Apollo Ariftomeni&Theo- Tragts-, 
clivati, dc falute confultantibns fignificauit. *V« 
v$tj.y<Q- J minat vtclitf t /A/xocpeoy Vitap^KiTt uiostiynv p 04 " 
acu. 
'S.ov.n tLyefo. j etiam Gixcis dicitur : Aliis o\un5@- 
ztcztes Lycophronis interpres,Ficum fatuam di¬ 
xit. Frudus Polluci setvet vocantur. Lat. Caprifi¬ 
cus, Ficus fylu. Ficus agreftis, inculta: errata Ga- 
zx. Germ. «nlter fcygcnbaum > Belg.XPilrf 
M 2, 
