H ISTO RI AE 
pellant. Aereum enim mcl non ex trunco manat, 
vt Oleo mei, fed an arborum follis invcnitui. 
Lonic. non (olunt flriUum , (id impium quo- 
que dicit .miraculum eorlefte, quo Deus Manna 
pluebar ili atlicis in deferto , innaturi operatio- 
nem vertere. 
Munllcrus in Exod. babet quidam notatu 
di ,;, ia,ficlcribens: Habuit autem Manni illud 
rorem Cupra & infra , ut Hcbrai dicunt &c. On- 
kclos fic vertit hunc locum : Et cum auferretur 
defte-nfos roris, ecce fupcrfac.edefertl tenuitas 
quidam denudata 111 modum Calcis , qui quali 
gelu iacebatinfupryfidetetri. Idcumvidiilent 
Ifracliti, dicebant: Man-hu , ideft, hoc Mani 
Interpretantur autem Hcbrai Man.ut Iit idem 
quod donum feu pars. Aben Ezra de Manna 
M ““' loquens,dicit Mincllc nomen Arabicum , alle- 
ricqae fe vidifle Jprpem rei conformem Man- 
nfc .fedquifulummmenfibus Nilum&Itarde- 
fcendat, & expolitam folinondefluerc, nec per 
noctem refervacam putrelcerc, ncc cfle tam du¬ 
ram utconteraturin mottario.fcd furar linguam 
pofitamhquefcere, utulus cius magis fit pro mt- 
dicina,quam pro cbo. AfiimilalurMan Corian- 
c „ r . dro, Gal non colore fcd figura. Videtur autem 
PLANTARVM» 
Iehovam cundtipotentem, pro eo ac fcrebatfua 
voluntas: ufum & fruitionem Manni illis largi- 
tumfuiffe, qualem,quantum & quamdm flltvi- 
fiun fuit: reque ab le condita Uli fblitunr ad fuam 
offendendam live gloriam five munificentiam, 
prater, & fuper natura leges ratas. Sic quoque 
Maralb perquam amarum de lallum edulcuit in- 
iefto ligno: & Arabicus finus quali medius fe- 
ctus, vadumfecir proli Iehovi,boftes vero ob¬ 
ruit : Solis orbita curfum inhibuit,deiquor mon¬ 
tibus fupernatavit. 
MEL CEDRINVM. 
H T Zd 
Torflet 
<iro • nuit wtvnt. ..pq- 
his verbis plani Manna nollrum Gallicum inii 
nuare voluifle, cui faneex nota: haud male cora 
pctunt.de quo particularius poftea. Suntetlam, 
addit idem, qui Car exponunt Sinapi. Aben Ezra 
vero fatetur fe ignorare quid fit, aut quid figm- 
fiC Forfterus Cumme hallucinatur inDi&ion.fuo 
' Hebraico confundens femen herbi graminei. 
Germanisdito 04 >tt>«Sciic U m Ua,i Hekrtorum, 
Aiabumde officinarum,cum quibus nihil com¬ 
mune habet, prater folum nomen. DeeaMan- 
Manna na herbacea agemus inter frumentacea <x grami- 
htrbacta neJ _ IdemAfaw deftmatuin vertit: ficcnim (ait) 
Ma„J,Jh. rorcmi u amc <Eleftem , tanquam lingulare do- 
„um a Deo iplis deftinatum Ifiaclitas vociraffe. 
Mana. Chaldius vertit Mana: quem Hieronymus le- 
quutus Manna tranftulitExod.r6.Iof. 5. Pialin. 
78. Nehem. 9. . 
Rob.Conft.in Lex. ulna. Chaldzis , ve 
Hebrus && Nonno poeti ,id e t. 
Manna, cibus ille quo Deus XL. annis Ifueli- 
tas pavit in deferto,quiquiofte roris mftar coe¬ 
lo demircebatur.&poftfolis exortu liquefiebat. 
Iiraffavoli mdicio Hebraorum vera Manna in 
granula coneretaut Calabra videtur, fcd miracu- 
lumin quantitate fuit, & in eo quod Ungulis die¬ 
bus pluebac ,& ob mandatum pluebat , ccob 
mandatum putrefeebat. Manni nomine vulgo, 
Ut vult Cordus, quod nunc aereum feu rofiidum 
Mei, ManhuabIfraelitisolim appellatum,olten- 
dienr: Idem lib. a.cap. 104. apud Diofc. apertis 
verbis fcnbit. Mannam (herarum Herarum, idem 
e (Te cum melleo rose ; an retoipie vident & 
doto , „ 
Sane & Monachis apud MefvenManna live 
pinguedo klanhu. cft mcl roris, five pinguedo acris , five 
aens. Mei aereum. , 
Claudamus facram Mannx hiftoriam pulchra 
Adverlariorum obleruatione. Hebrxum Germa¬ 
nicum notum, inquiunt , & Rabinumadmodum 
callentem Philofophix habuimus , qui Manna 
iftud puvura & MaftichinUm vocatum , affirma- 
bat e fi e lc ^ ein cum ^ uo Ifraelitico , Bdellii fpc- 
Coriandri granis fimile , melleo fapore, 
Si ■ r» 1 n ■__0. 4..A;, 
vlC , v—* *(-*11 ui 1 cir 1 ' I _ 
quale etiamnumeftinPalxflina, Syria & Arabia. 
Porro,nobis cbie&antibus illius fupercceleftes 
, portenta, & putredinem : Rcfpondebat 
vires, 
ippoc.lib.de Vlceribusait: Medicamentum ^ 
aliud ad ulcera vinum accipit. Mellis Cedrini 
paululum : ex aridis , florem aeris. 
Mcl illud fipuit Galenus mercatores fui tempo¬ 
ris e Monte Libano petitum venale porrexiileud- 
que roris modo dcllillare : atque in eo copiolsu Locus. ■ 
me ex foliis arborum colligi: proptercaquc quod 
Cedrus inibi frequentifsima fit, ex hac potiisi- 
miim accipi verilinule elfe fcripfit,lib. 3. de alim: ^ ^ ^ 
Rorem montis Libani nominans quod Hippocrates Qal ■ 
Mcl Cedrinum appellavit. Mum 
Itaque cum mei iflud vulgo Mannx nomine 'vu/gi. t 
cognofcatur, & durioris fit compaginis, quam ab 
aucoribus deferiptum fit, merito dubitabitqui- 
■ fpiam an eadem res fit ac ea , qux ab antiquis fub 
j eo nomine intelledta eft. Siquidem neque Hip. 
neque etiam Gal. unquam durum intellexerunt, 
fed liquidum , adeo ut Gal. fcripfcrit fux regionis 
indigenas referre folitos, Iovem aliquando mel- 
le pluere. 
Ego vero, inquit Bellon. de arb. conif ah- 
: quando dubitavi an olim Cedrinum mellis genus j 
[ hoc edi ab hominibus loco medicamenti folerer, ^ 
. quo alvus lolverccur. Sed ex antiquifiimis Hc- 
- brxorum monumentis habeo Cedrinum hoc 
mellis genus edule iuifle, neque ita tamen liqui- 
1 dum , ut manibus facile teneri pollet : diiasque Dl ff cfen . 
! eius prxcipuas differentiasfuille , liquidi fcihcet ttA% 
. & duri , mihi ex negotiatoribus apud Mem¬ 
phim plane innotuit : alterum liqu.dum in tymtom 
fictilibus, alterum aridum in arculis ligneis afler- 
vari. Vim vero nullam, aut (altem exiguam in- 
elfe ei alvum folvendi affirmare aufi Nj ; n :‘>» 
quifpiam periculum fecerit,&: utrumque paulo h- g are . 
• beralius ederit, nunquam alvumfubduci fentict, 
i etiamfi libram mediam abforpfent. Verum qui- 
1 dem mihi hocfatcndum eft,vim quandam ei inef 
fe abltcrgendi, quemadmodum & in meile : fcd 
folvendi, ut mihi videtur , nullam aut paucam 
habere, quod indigenis montis Libani Sinay, 
[vbiCedn] noftratibus etiam, qui Senefium &: 
Iunipcrorum ( Gallice Senys 6c Getteure) [ vbi 
Laricis] montes incolunt, facis planum eft: qui, 
cum abunde eo fanentur, nihil tamen ab eo Ix- 
duntur,autalvum libi quoquo pacto fubduci fen- 
tiunt ,fed eo tanquam obfonio nutriuntur. Sed 
mirum qtibd ea certam libi ftatucrit fedem , ut in. 
altiori montis faltigio , neque paulb infra verfus 
radicem montis ullam eiufmodi videas. Nam in 
Libano Cedris potius., quam aliis arboribus ad- 
hxrefcit. In Europa Laricibus mavult copulari, 
neque etiam alibi, quam extremis arborum ra¬ 
mis inlidet.At fi forte Salices adfint Uit fxpe fit) 
raro tamen earum foliis adhxrere confucvit. * 
Manna vero liquida five mei Cedrinum, cum no- m frem 
bis nullo nunc in pretio habeatur , amplius fer- 
varidefiit. 
Monachi 
