liber vm. 
Monachi live Caloirres montis Sinai (ut idem 
Bellon. annotat in fuis Obii ) habebant Man- 
nam 1'qu'dsmcolleaamin fuis montibus, quam 
vocant Tereniabin , ad differentiam dura: Manni. 
Quotaenim Arabes vocarunt Tereniabin con- 
lervwurin ollis terreis mellis modo:venaleq; fc- 
runtCairum. Hoc Hip. vocauicMel Cedrinum: 
Libani *}*j Orxci Rorem Libani. Differt h Manna albi 
ncca. Gallica qiix ex Brianfon defertur ? ficca 
fanna vcna ^ s in Officinis promitur Manna 
nn * duplex. Vna qua: dura vocatur Manna; altera 
ntabtn qui liquida Tereniabin. Hic Bellon. Cxte- 
da rum , confiderandum an Manna Cedri non fit 
■torum potius liquor exudans ex Cedris , & concre- 
ttura fcens ,qu£m Ros. Nam ii Roseffet, cur po- 
v. cius Cedris Libani, quam aliis arboribus adhx- 
reicit, cum eis fint tenuia admodum folia, cite¬ 
ris plxriique lata , & excipiendo rori commo¬ 
diora : uti videmus apud nos Europios Rorem 
loliis Quercus poti (limum adhxrere. 
truea Scribit Bello n.Manpum Lariceam, fi,Sol illu- 
tque xerit, liquidam evadere , 3 c eife Tereniabin. 
Inquirendum autem annon idem eveniat Cedri¬ 
ni Manni. Siicafit, cenfemusliquidam Cedri¬ 
nam Mannam diverlam a Rore aereo. Fort£ 
Galenus Manneum liquorem in Libano pro¬ 
prium Cedris non diftinguit a Rore aereo in di- 
verfas arbores cadente. De Melie Cedrino 
Hippoc. pauca quidam ante quoque difta funt. 
**• De viribus etiam Manni Libani confiderentur 
qui ante tradita funt ex Bellonij,Fucbfij, ac Mat- 
th.opinionibus diverfis. Et Leiffores confide¬ 
rent q^uipoftca traduntur de Manna Orientali 
Maltichina : mulca enim ad hoc caput referri pofi 
funt. 
MANNA LARICEA SIVE 
BRIANSONA. 
nn± A/T^ nn ^ qui paffim in Officinis lautioribus 
■*r. i VJLhabentur fuis diftinguuntiir nominibus a 
loco petitis. Alia enim Brianfjnam, aliam Ambru- 
nenfemi aliam C alabrinam , aliam Granatam vocat. 
, Wi 9- UlT Climinter & fintdiflimilcs non tantum fa-J 
cie, fcd & efficacia, aliam aliis priponunt, Nam 
[utpulchre etiam annotav:t Bellon.] alia com- 
pacffili grano pingui,dulci, flauoque, autalbican- 
/ona. teprxdita eft , ut Brianfona. Alia grano con¬ 
flat grandiori, floccos Jani referens, intus con- 
,rt»A cavo,candidiori,cuiufmodi eft Calabrina. Alia 
ckt- pellucida clt exiguo grano , cuiufmodi Maftichi- 
na. Nunc de Brianfona fpeciatim dicemus. Gru- 
f°”* mi itaque Manni Bnanfoni feu Lancei,ali j Co¬ 
riandro pares, rotundi , alij oblongi maiorefque, 
colore albicante, & cum inveterafeit, flavefeen- 
te , confidentia cerea, fed in ore liquefeente, dul¬ 
cedine faccharina , valde grata. Admifta multa 
foliolaLarigna funt. Carbonibus impofita, tota 
fere confumitur bulliendo. 
ScribitBellon. fe aliquando certum montis la¬ 
tus Laricibus confitura eo modo albere compe- 
rille, quo cum pruim in hyeme arbores conve- 
ffierint. Nam , ut paulo ante di dium , hxcinXi- 
foano monte Cedris, in Europa vero Laricibus 
mavult copulari, ac eius tantum extremis ramis. 
Cuius rei caufam fiibtilitatum profclforibus in¬ 
dagandam relinquimus. Vide qui paulo ante 
etiam difta de liquefactione Manni Laricei 
ex Bcllonio 3 nempe quomodo a Sole liquc- 
' nAi fcat. 
Eft autem legenda, eodem autore , antequam 
15)1 
Sol arboribus fuis igniculis vim ifttuleritmam ro¬ 
ris illius materia no&u fuperfidet, non autem ia- 
terdiu.Quocirca indigeni ad Larices fummo ma¬ 
ne feftinant,ut Mannam legant, priufqu^mSol 
illuxerit: nam, uti didtum, quum Sol ci illuxit, ^ foleli. 
deterior elfe folct, & liquida evadit. Hinc dui quejeit 
fpccies.Sicca S«rap.& Avie. Manna, qui in medi- deterior fr. 
terraneis magni venire folet. In urbibus autem 
qu<£ ad radices montium fiti funt, adeo vilis eft 
pretij, ut non pluris in vere libra, qu^m quatuor 
afiibus divendatur. Ros enim , qui arboribus 
infidet, tantus eft, utoperarij quantum volunt 
reperiant :fed in legendo operariis canto tidio 
elfefolet, ut ab uno viro vix tres libri uno die 
colligantur. Legendi 
Ruftici porrb ad Larices maneappulfi, brevi 
Solis radios imminere fentientes, fifces arborum 
fecuribus in terram decutiunt, multos ramorum 
acervos fiib arboribus in umbra alfervantes , ut 
quicquid roris illius cceleftis cacuminibus adhx- 
ferat, per otium in umbra fub arbore legant. Illi 
vero quum multam exceperint, & ad vicinas ur¬ 
bes detulerint , hanc negotiatores quidem e- 
munt, fed qubd ea intra annum unum autalce- 
mm deterior evadat & corrumpatur, neceffe ha¬ 
bent, ut ex multis libris paucas divendant, illas Manna 
quidem carius diftrahere, quibus reliquarumia- Ann,t de. 
auram,fi quamadeife contmg.it, «farciantur. 
Hinc fit,qubd magno vxnc.it. Hic eft illa Man- 
naper totam Galiiam celebris , qua: Brianfona: V.wt.r. 
teftaturque Bellon. non aliunde, quam ex Larici- 
bus in famulitatibus aitiflimorum montium col- 
ligi: duram eife : atque differre i Manna montis 
Sinai quie liquida Iit. 
Fucbiius Mannam Brian/onam flavam dicit, 
utique vel ulli orem infpicicns : Nam vetuftate 
iiaveicit. Quapropter etiam Bellon.flavam dixit. 
Deilgnanda tamen res unaquxquc ut eft in pri¬ 
mi propriaque fiia natura. ‘ 
Cecidit d ctulo Manna, tradente Matfh. ad¬ 
modum copiofa , Maiticheiqucgranis iimilis, a- 
gro Tridentino, in Ananicnfibtis montibus , Sc 
prxiertim fiipra Larices arbores, tcftibusCI.Med. 
Iulio Alexandrino , & Petro Spczzalencio phar- 
macopoeo Ananienli: quippe qui huius M annx, 
quam ipfemet legerat , (clibrain ferd ipfi niife- 
rit. Nunquam autem feconceflurum ait Matth 
Mannam, quam d Lanceis foliis legerunt Ana- ?T ”” 
nienies, e Larice ipfa exfudafle, cflm nihil pror- 
fus refinoli refipuenr. Quinetiam quod non {&- Mannam. 
liim in arborum loliis fpe&etur , fed etiam iu 
oratis , adeo vt fumifeca: prs manna iSoledlifo- 
uta, falces ab herbis nequiverint explicare. AC- 
feritque hanc coeleftem fuifle Mannam, perinde 
ac illa, quam fe propriis manibus in agro Gori- 
tienii legifle tellatur. Sed pat fuiffet Matthio- mmU,,. 
Ium rationes quoque reddere, cur fupra Larices n, ° * m f ro ~ 
potius concrclcat,quim fiipra alias plantas.Quid 
ii non ledla fiipra folia, ied fiipra raniulosi.vtattb. 
non erat prarfens cum colligeretur. Lariceam 
mannam non refipere relinam , non fufficit ad 
oltendendum non exiiidare, ut videre eft de eo 
Flieoinchcci.°bcli|. Fieripoteft, ut prarterex- 
(udantem Mannam in Larice, ros melleus inter- 
dum cadat aut coadiervetur fupra omnes plan¬ 
tas eius loci , ubi Larices Manniferx copiofx 
iunt, qui nihilominus diverfus fit i Manna Lati- 
cea. Sed de hacrepoftea (pecialnls fub Manna 
Calabrina. 
An Apollini Manna Brigantina? h Brigantio Manna 
Cosnomanorumoppido, nundinis iffiiftn , vel Er, St nt ‘' 
candida, qm quidem Celee ta nec vitiata, dulcis &c ** 
