Abiegna 
trabs. 
Elate. 
Supinus 
Acetum 
M as&fcc- 
mnut. 
Ignem faci¬ 
le concipit. 
Pan infe¬ 
rior S apt- 
nca dicitur. 
Superior 
fujhrna. 
Plin. nota¬ 
tur. 
tem. 
Ennius eam navem qua Iafon cum Grxcix 
Heroibus in Colchidem vedtus eft , ex Abiete 
ftrudtam fuiile memorat. 
Vtinam ne in tumore Felio fertioribus 
C&fa ceadijfet abiegna ad terram trabs: 
N eve inde navis inchoanda exordium 
Cepijfet , qua nunc nominatur nomine 
Argo. 
Virg. Georg. 2. 
—Et cafus Abies vifura marinas. 
Claud. 
Apta fretis Abies , bellis accommoda Cornus. 
Sed &haftas ad prxliandumex Abiete fabrica¬ 
tas effe,notat Virg. 
- cuius apertum 
Adverfi longa tranfvcrberat Abiete peftus. 
Abietem materiam vulgo notam dicit Hermol. 
ac ideo eius hifloriam omifit. 
Quas Grxcis Ik&th arbor eft, ait Ruell. Gallis 
& Sapinus & Avetum dicitur, Latinis Abies. 
- HxcPinonon diffirailis. Eius alia mas eft, alta 
fccmina. Procreat &alit termitem , ab coque vi¬ 
tiatur. Ignem facile concipit, vehementdmque 
flammam eiaculatur , quod raritati acris , qui ei 
infidet, refertur acceptum. Pars arboris interior 
enodis,eicdlo torulo adinteftina operacompara- 
tur:&Sapinea, fi Vitruvio credimus, vocatur. 
Superior nodofaduriorqueFultcrna dicitur. Pli¬ 
nius videtur Abietem cum Palma confudifle,qux 
Medicinx confert germina , folia & corticem. 
Nec Diofc. nec Galen. ufquam in arborum cenfu 
Abietis meminerunt. Quam Grxci vocant Elai¬ 
ten, non eft quam Plinius aflerit Abietem. Sed 
idem potius cft Elate , quod Spathe. Abiesreli- 
nam fundit celebratam, quam Gallicum vulgus 
HISTORIAE PLANTARVM 
non nofco diferimen inter Abietem & Piceam 
plurimis gravatum ramis, neque multum viren- ( de Abiete, Picea,&Sapino .(aris demonftrat/e 
thitto i. e.impello & prolongo: quod in prxcel- 
fam proceritatem affurgat: atque etiam hac ratio- Abivunl 
ne Abietem didam elle quod in coelum abeat. 
Quod autem idem ait Macrobium Abietem inter 
felices arbores annumerare, nondum in eo inve- Felix arb ■ 
Elate, qua 
Spathe. 
^ietaGaL Avctam vocat. Ethxc de Ruelhi opimone ; 
lorum qui nec Abietem Latinorum [ «**7w SvMutir 
Abies Lati- Theophraft. ] | nec eorundem Piceam [ etf 
norum. j rit g Jefcribit. Prxterea non diflinguit nili 
quatenus in genere quxdam ex vcteribus,& po- 
tiffimum ex Plinio (.quem tamen non nominat) 
Latinorum. Tradit autem inibi Ika- nv didtacn ab f*/*/** 
Petr. Berch. quoque non videtur diftinguere pgf Sg ^ 
Abietem, (cui folia tribuit acuta, parva ficut Pi- „ 0 ,. atii S 
ni) k Picea, cui folia acuta. 
Nec etiam qux & qualis fit Abies fatis decla¬ 
rat Cord. in Diofc. Abies, inquit, qux Grxcis Cord - »»' 
iham, ea eft fine dubio , qux k Germ. £in <E&n? tur ' j 
nc, appellatur ,fimiles Picex filveftri conos fe- Cuu/J l 
rens, fed torofiores. VX)ci 0 (Ejj«nnen,ut tradit C£X 
Io. Stumpf. lignum afperius , durius & durabi- I 
Iius eft, mimifque relinx fert, quam Kott 
n«n , fed pulchriorem & adufum medicum me¬ 
liorem , quibufdam dicitur (Traubad? , ab aliis 
Biilbad). Ego autem tale lignum non Abie¬ 
tis cire dixerim, led potius Picex tnbuerim:Con- 
fiderent diligentiores. 
Duo Abieris genera, nigrum feu rubrum , Sc Abieti^ 
candidum Tragus agnofeit, ac utriufque folia la- 
tiora, fed breviora , pineis foliis effc dicit , Rof- r, 
gerunt, 
r maA 
fol> 
marini pene fimilia : atqj ramulis crucis formam Ramum 
rincruf.*' recenfet: cur ad hoc caput non refert Piceam La- 
tinorum, qux Elate mas Thcophrafti. Cum Pino 
Ruel: taxu- etiam non video tantam fimilitudinem, ut Pino 
tur. non diffimilis fit: unde fi PicexjLatinorum non 
diffimilera dixi flet, melius authoritati fux con- 
fuluilfet: nulla enim arbor cifimilicr , habet ta- 
rhn <*indi- men manifefla diferimina.Prxterea nimis genera- 
liter feribit, quam Grxci Elatcn vocant, non eft 
quam Plinius aflerit Abietem: hoc enim falfum, 
quia quamvis aliis quidem quibufdam Grxcis 
Elate non fit Abies,fedPalmx pars, utDiofc.Ga- 
leno, Paulo & Hefychio , quos citat Ruellius: 
Sapinus. 
Acetum. 
Attamen Elate Theophrafii eft Abies & Picca 
Plinio:Et Diofcorides ipfe pn Tnlw refinam, tEamlus 
Abietinam nuncupavit. 
Car. Stcph. Grxcis Elate didla, GzU.Sapinus 8z 
Avetum , ea eft arbor, qua in Gallia Lugdi.nenfi 
& fuperiori Germania, non folum in xdificiis, 
fed etiam in domeflica fuppciledtilc lignea utun¬ 
tur. Abietis trmico^ad radicem , vel intetdum ai- 
A*aricu* ^f*s,ubi arbor & lignum carie tentatur,fungus, 
Caro/, ste- vel adnatum, fimile fungo grandiori , rafcitur, 
phan Up/us cui nomen de l’Agaric. Idautem in Deiphinatu 
Fungus a- frequenter reperitur. At Car. Stcph. imita. 
bjerunon tus R_ U e]liain, non novitdiferimeninter Abie- 
cus!^' tem & Piceam Latinorum : Agancus in Deiphi¬ 
natu non eft fungus Abietis , fed Laricis longe 
Portaigua- diverfx arboris.&Fungus in Abiete non poteft, 
'» nec debet furai pro Agarico. Porta in vili, capite 
obtinere : Verumque, etiam Refinam puram Refma i, 
ac odoratiffimam ,Thurisferd inftar , quod ad re.Thnn i 
odorem 8c formam attinet, fudare: Candidam c ‘ 
infiiperAbietem, rubrxperomnia fimilcraexi- 
ftere, nifi quod folia habeat ex una parte cinera¬ 
cei prorfuscoloris, & corticem candidiorem Sc 
teneriorem : Hoc Abietis genus in Yalefix Locus. 
Helvetiorum montibus'gigni : Hancque Abie- Abies JU 
tem /impliciter nuncupari , Sc Gcrin. IDeifJ ? T ‘f“ er ' 
Cbannen dici. Sed Tragus refinam abiegnam tHt ^ m 
piceam non diflinguit, quod minus convenit. 
Quod autem ad me attinet, refinam Abieris ob- 
fervaviliquidam. Eius vero icon non in omni¬ 
bus placet. 
Placet Bellonio'. Abietem Gallorum Sapinum, Sapinus: 
Grxcorum IhasiLui Maretn vocare. Ac demiratur 
ille Plinium decorticatam Abietem Sapinum vo¬ 
care: Necuon duriufculumipfi videtur , quod pliftiuf . 
Plinius Abieti folia pungentia effe dicit :utpo- xatur 
te , quod in Abiete nunquam deprehenderit: Ac 
! etiam quod Theophraftus multis in locis cro- TheofM 
I ceum ei colorem tribuit; tradens fc in Abieti nui- gtll | 
lum unquam florem vidifle: Ego autem Bello- 2 
|nium non demiror folum, fed turpis ignorantix ' 1 
cum arguo, utique qui non obfervavit, Plinium 
ex Theophraft. Abieti mari tribuere folia pun- 
gentia,hcet ipfemetveiba Theophrafiirecitarit. 
Si quis etiam ingeniose confiderct,quxTheoph. 
Si quis etiam ingeniose 
feribit, noftram vulgarem Abietem potius tat- 
minam dicet,quam marcm,quamvisaliter cenfeat 
Bcllon.cuius figura, uti & Matthioli parumco- 
mendanda videtur. 
Recte Solerius affirmat Sapinum partem Ab- 
ietis,ab Abiete non diftinctam arborem. 
Redte etiam Du Choul. in defer, montis Pila¬ 
ti , Abietum , qua* Sapinos vocant, folia pun- 
gentiadici non polle ,fed apice modici incifa.di- 
cit. Rob. Conflant, na Lex. S$tr 9 Abietem aut 
Piceam reddit. Idem Ikafrier, ut apud katinos ^ • 
inveniriautoreft. Qua vero autontate , nobis s 
nondum conflat. Et licet Abietem Theoph. ^ 
cultu deteriorem reddi fcribat,ficut&Pinaftrum, ntt> 
attamen plantatas crefcere Gefn.obiiat Quaob- 
ieclione fententiam Theophrafii cvcitcrc velle 
nobis 
