historiae 
fta (fi modo fiat) Tedir nomine vocati poffct. 
T -«u Die- Verum exeo quodDiofcorides itVmW % 
/<w. er wJ^Tldam particulatim (eftam , fi maceto co- 
pU "• quatur, & decodto dens colluatur dolores levare 
/cnbit: Atque cap.de Ol.Candrdo ubitxdamfu- 
fius defcribit teda; praepinguis pinus allulacim 
concili cum aliis pondus aliquod pratoibit. t* 
Coque quod Plinius Laricis morbum ctie lcribic U 
teda fiat &c.Nec non etia Theophrafti autoritate 
Kulla <tr- fi-ecuSjCondudit Bellonius plane perfpicuum e Ile, 
bo ' e f’2 M * Tedam non efle arborem fui generis, ac nullam 
Te^t *oce ar borem quae peculiari nomine Taeda voce¬ 
tur. . 
P inafter. Pmaftcr, utvultTraqus, in Germana vulga¬ 
ris eft notitiae, & fa ile provenit, quocunque lo¬ 
co plantetur. VVafgoviatf admodum familiaris 
eft, prarferti n oppido Caefareo Luthrx : folia ge¬ 
rit multb quam Pinus craftiora, duriora , & no- 
ccntioiibus aculeis armata : conos quoque ac¬ 
quirit breviores &c duriores, exiguis praegnantes 
nuculis :multam haecarbor r 'Hoa n deftillat vul¬ 
nerata, Germani $2in irulben^inbaum/^Syn^r- 
■ batun , & in fuperitm Gcrm. Jorcnbaum / aut 
_ , 6ota nominant. HaJcille. Si veto eandem 
„r. duam nos,intclbgit arborem , non in omnibus 
placet deferiptio , potiffimum quod ait folia cral- 
fiora,quim Pini. Seminibus etiam in vu gari 
noftrafylv. Pinu, nucularum nomen haud con¬ 
venit: Sed Pino Cembrn potius congruit. Con- 
fiderandum praeterea Tragum feribere cap. fe- 
quenti qvrafi de arbore \ modo di6fca diversa,qu$ 
fequuntur. Pinguis-illaarbor, qus hybernasin 
quibuldamlocisYacesprxbet, ad Abietem quo- 
r <4biet'uge- que tanquam fpccies eius refertur. Quartum hoc 
”*"• Abietis genus Gcrmar.i OCcn nominant. Teda 
rP 11 \ 1 ___nnn 
PLANTARVM» 
Pinus,utapudStumff. Hift.Hclv.Iegitur ,mul- 
tis diciturdc j^rd?enbaurri/.uitjTcd?teri, licec fit 
particulare genus: quod a Plinio Pinalter voca- 
iu , quia non detnonitrat qua ..... 
Teda a Tuo- Pinaftro , quem defcribit procedenti 
capite. Is ut tegeret luam ignotantiam ic otio- 
fis diligentiorem & exadiiorem nominum in- 
quiluionem relinquere ait : quos monet ut in 
hanc rem Vallefiae Alpes, maximeque eas, in 
quibus S. Bernhardus habitet, perluftrenc. At 
non fuiflet faneotiofi hominis, fed boni Botanici 
arboremdeferibere. De qua fi,vel liquidam fen- 
tentiam fiiam protuliifet , vel plane tacui liet. 
nullam nobisoccafionem vellicandi lpfiusigno- 
ran iam praebui flet. 
Golliust- Thcoph. Golliusin Onom. Pinaftrum EPilbcn 
gnarm- fied) tb a um/ai Teda ^icnbflunt/vt^diverfa arbo 
' r . r. ' f/. rwfriviflV» nnid fcriberet 
re fcpar.u,dtmon liras fe rtefciviffe quid fcriberet-. 
p " u “- ' An Petro de Crefc. Abies & Piella! 
r,‘“> m»- Helion, conif. « 1 ™, Picea , vulgi Crocorum 
,mm. i & circa Lugdunum Pinus aggreltis, Tm 
r .. c,-A firrnn pnam muni habetnon 
irivy.tizr) ^ g>— - oc , 
fituuagejed falso: figura edam quam habetnon 
placet. Eidem de negl. culr. Picea montium, ut 
Tararae, omnium qui Lutetia Lugdunum profi- 
'Jn Picta cifcuntur, oculis fubie&a. An verb eidem Obf. 
Dittxf & conif. Picea Diiftaii montis , ex qua Teda in 
mtntu ? Creta, & dc qua fub titulo. Pini fyl vcftres. 1 
- Mattfi.inDicdc.Pinus fylv. numerofa virens ir, 
p r r Ananiis,reliquifqucTridentinismontibus, fru- 
m -.j v - parvo,brevi, quamprimum arefeente , affa¬ 
tim dehifcente,£c ex arbore decidente.Is figuram 
habet, eamque in prioribus comm.& Hift.Germ. 
Pinum fylveftrem infcribit, atque ex ea inBohe- 
mia 5c Germania picem fieri ait. In poft. vero 
comm.Pinum montanam vocat. 
Caft. Durant, non defcribit fuam Pinum fyl- 
£ ri r ' veftrem,eiufquc figuram fecundo proponit fut 
hac infcriptione Fignoli j>urgati 3 vie rrote aliquo. 
LUli 
Lonic.fub titulo ^cftenbaum malam Pinaftii 
figuram ex Trago depinxit Vocat autem cap. fc - 
quenti ^cufcit/ ober Tadcii / audj iEtli^cr 
baum & &yffevn,Lat.Tidam,Gr«ce 
Anguill.Piceaj-rdo/SiTn)/©- , Plinio diifta. Phico- 
phorum & Piceafidva, &Teda. Habet is figu- 
guramMatthioli poftremam , quae convenit no- 
ftrs Pino fylv. Tmer five Teda didka:: conveniunt 
&ca quae dicit. 
An Lob.&Penx Adv.Pinus altera nuce mino¬ 
re,fere Laricina? 
An Dodon.Germ.myjoj «tje/*,Pini fylv.fcu P:na- 
ftri prima fpecies, «Sc Pinus Tarentina Plinii. Gall. 
A leve & Eleve Bcllonii ? Fallitur Dod.exiftimans 
e fle Pinum Tarentinam, Ale ve & Eleve Bellonn, 
eft enim Eleve Cembro Matthioli : deferiptio xmi. 
etiam confula videtut: ac piaitcrca confundite- 
tiam TheophrafiA^nv,arborem peculiarem,cum 
mv/.x- 
RyffinDiofc.cilm dicit, Piceam alus dici Stm Rffusim 
Jriecbt Sannc irtelligic Pimim fylveftrem. Con- 
fundit autem, ut & Lacuna, Piceam BelloP.ij cum 
Picea Mitthioli; 
AnCifalp.Pmafter in caiteris [cumPinu]fimi- 
lis,fed graciliori caudice muce pyramidali : nu- 
clcifqucob parcitatem inutilibus , prxtcrquam 
adcolumbarumcibum? ^ , lt # 
Apollo contra Matthioli fencentiam exiltimat 
BelloniiPiceam non alludere ad Pinaftti aliquod 
genus iMatthiolo depiftum. Ego verb poods 
huic quam illi aftentior , quanquam fit cuius M*nh. r, 
Matthioium redarguam , quod videlicet Theo ~ 
phraftum iri 7 uv,rt,eiaffcribentemmaleintelligat. ^ 
nam has duas, voces ooniungit non coniungen- tmtm , r 
das,acPinum fylveftrem interpretatur , quum 
a >e i* fit Aquifolium,non autem adiedhvum,uti- 
P Piceafttum,riiquic Gefnerus de hottisun alti Ili- Puexftrm 
mis montium noftrorum fylvis nafei aiunt, mate- 
ria longe puriore & politiore quod nondum latis 
confideravi. Piceafttum elfc puto, cut maxima 
( ni fallor) rigidiflimaquein coniferarum genere 
folia funt.In Catalogo vero dicttTedam vel Tar¬ 
dam Pinei generis arborem ede, cuius allulis pro 
candelis uti poflimus,7nu/4^ Gra:cis:Germanis ve¬ 
ro Srmf)olt3 dictam. An autem Piceafter eius 
alci/limorum montium huc referri debeat,dubico. 
Camcr.ad hift.Matth.Germ.& Epie .Pinus fjlve- rin.fM 
Tabcrn.ttiix. Thal. inntjhr. Horto.Lufit. 
Ptn.tfteTi.fjlviflrir.VmtijicrfumiluiexnmtibusSo- 1 
hem: as.. . 
Pinus fylv. vulgaris,Tfiia cognominata multis, N™<». 
iyelc Gsxci, & Jis Cordo , Bclg. CPilbe, 
pmcboom, Gall. Pm fmvage , Ital. Tmofdvattco. 
Hifv.Pino ['ilve(Ire, Vng. TDfib fenyo / Xoa fenyo. 
Hrccarbor abundat locis vicinis lnButgundia L ocut . 
circaPorenttuum, inSundgoviavariisiocis, ut 
circa BeffordiamacBafileam in itinereMontbel- 
gardum verfus , urde aliquot vicibus tranfla- 
tarum, ae in horto Montbelgardenfl plantata- 
rum,vnica fuperftes marfic arbufcula h pluribus 
annis lcntccrcfces. Verum ex feminibus ex Har- 
cini.a fylva per E.C. mifsis egregisatbores adole¬ 
verunt in cius Theriotrophio. ^ . 
Ad tubulos pro fontibus expetitur. Cum effem Vfe. ,i 
in Palati natu cum E.C. oblervavi celebri m virum ' 
D.Beutericlaum in fylvisiuxta arcem .uarn{Ita 
benftls curalle picem excoqui ex Pinis fylveft. 
rulg. 
