Ster/luas. 
Melancho¬ 
lia. 
Paralyjis. 
Ner$>i. O- 
tebrum. 
Ebrietatem 
Accelerat. 
Toiot-gue- 
LIBER IX- 
multis laudibus effert, coque fe in mulierum & 
fenum morbis (xpenumero uti afferic. Ac magna 
in x(limatione effe apud opulentidres Inclos 
afferit, vt pote quo cibis permixto frequenter 
vtuntur'medicamenti loco. Excalefacic, refol- 
Vit, roborat, quocunque tandem modo appli¬ 
cetur: nam calidi e(t temperamenti Se ficci, cum 
pinguendine quadam , qtia emolliendi facultate 
prxditumell. Varia: funt Ambari facultates: nam 
cum oleo florum Mali Arandi, five Allyrii inca- 
lentemortario permixtum. Se vnguenti modo 
capiti illitum,illius dolorem levat, cerebrum cor¬ 
roborat & nervos, &frigidos, qui infardti funt, 
humores relolvic: ad eadem cfbcax , emplaftri 
modo cum Alypta mufeata affidue geftatum. Eius 
folius, aut cum Mofcho& ligno Aloes permixti, 
olfaftu cerebrum roboratur, memoria augetur, 
fpiritus vigor & cordis vires reficiuntur: ideo- 
que in pellis contagiis illius odor adprime utilis 
ell. nec minus his, qtli frigidis defluxionibus ve¬ 
xantur, convenit, fi capitis tegmina,atque etiam 
cubiculum, vbi dormiunt, per Hiemem eo fodi¬ 
antur: Maxime prodefl fembus , quod illorum 
lpiritus vegetet, cor Se cerebrum roboret, & crafi 
fos , lentoique humorcs,quibus plurinuim abun¬ 
dant, extenuet, five cibis indatur, fi ve velles fuf- 
fiantur, five cerebro ,cordifque regioni applice¬ 
tur, fi ve vino, quo fibi faciem, Se manus abluunt, 
permiiceatur. Scobi Mi ^netis, Galbanoque mi- 
fcetur, Se emplailri modo mulierum vmbilicoim- 
pofitum , vccruni fuo loco retinet, & reliquos 
eius morbos profligat, eius autem affidutls odo¬ 
ratus prodeilvteri procidentia: :fuffocationibus 
vero , in Liquidambar diffolutum, ex xylo exce¬ 
ptum, vterique oriimpolitum. Sterilitatis i fri¬ 
gi dis humoribus orta ,hac compolicione mederi 
foleo,qu»recipit Ambari partes duas , rafur.cE- 
boris tenuiffime trita: vnani, pulveris ligni Aloes 
partemdimidiani, cum Algalix momento :fiunt 
catapotia, qtiorum tria pendentia gj. lingulis tri¬ 
duis dabuntur , & emplaftrum v.mhilico fpeflum 
uteri colo imponetur, piirgatis tamen prius vti 
decet. Exeo ,alyptamofchata,3c ilyracefitem- 
plaftrum fcuti forma, quod llomacho adpolitum, 
iplum doloribus liberat & excalefacit. Ex eadem 
maffa fict.r pilula:, Se mand fumptx, flatus difeu- 
tiunt, concodlionemitivant, deappetentiam ex¬ 
citant: idem prxflat ex vino odorifero mane fum- 
pta hxc niaffa. Tritum Ambar, Se cera flava exce¬ 
ptum , cordis regioni utiliffime imponitur, ad fc- 
dandos dolores e flatibus , autalia quavis cauft 
( modbcalida non fit) provenientes. Eadem ra¬ 
tione, qua lenfibus , melancholia laborantibus 
etiam convenit,&paralyctcis, fi eo aut eius mi¬ 
xtura fnffiantur , aut cerebrum totaque fpinaeo 
inungantur: etenim Ambar prx exteris medica¬ 
mentis nervos & cerebrum roborat. Quinctum 
epilepticis fumus illius, naribus exceptus, con¬ 
venit, liquidem illos excitat, &, fi affidue id odo¬ 
rentur, non tam facile , neque tam vehementer 
eo morbo corripiuntur. Illud admiratione dienu, 
quod Simeon Sethi feribit : Si quis Ambar odo- 
returantequam vinum bibat.cum veluti ebrium 
fieri: fi vero inficiatur vino maximi inebriare. 
defidem/eu exoptatum diaam.Populo fimiiem’, L.gr.i j* 
lummi candoris, cuius materies ob canderem,lx- f ‘ dc '1 
vorem & fplendorem , fuvnme expetebatur ad 
idola fabricanda. Sub eius cortice nafciturgum- md “' 
mi, feu Refina Thuri nollrofimihsded candidior. Thuri/i. 
& minoribus fragmentis., quo iflhic vtuntur, vt »</». ' 
nos Thure. Cluf. apud Monardem poli CopalS: 
Anime ponit hanc arborem, non tamen eandem 
facitcumCopal. Obfervandum autem Tacama- 
hacam dici fimiiem Populo. Ell & apud Lobel. 
Populus novi orbis, de qua nos hiflor. nolit, hb. 
prxced.S.cap, Confideretur fcquens Refina. 
CarannA 
rrjinu. 
Dejenft. 
Qara^m 
CARANNi GARCIvE NOMINE 
data Resina. 
Cap. XLIX. 
D Ominvs Volmarius Pharmacopccus E C 
lingenfisinfignis.dcdit anno^Si. Carannx 
Garcix nomine. Relinam Galbanei coloris du- 
riulculam, uu.t etfi friata pulverem remitteret lu- 
teum.lentefcebat tamen irefinx Strobylinx odo¬ 
re, nidotem,cum flammis aduletur, reddens fe- 
re Animes. 
De hac Monard.Caragna Indis didla & Hilpa- 
ms, refina, colote Tacamahacx , paulo limoi- 
dior, odore finiili, fed graviore. Alibi in ve‘tC 
Cluf Carannainedicamentum novum ell, quod' 
decem annis elapfis primum allatum eft,& olea- 
ginofa.ideoque tenax fine multa adglutinationc 
& colliquatione. Colligitur vulneratis arbori¬ 
bus. Eli & alia quasdam prior , Se Q^ftallt 
modo limpida , multo prxilantior , v.tihor Se 
odoratior. 
Hift. Lugd.Oaragna etiam dicitur. 
Ex Continentis parte interiore per Curtitvenui r 
& Njwev DEI deferrifcriplit Monard. ° ° CU *' 
Ea.vtunturlndi in tumoribus &c omnis gene- Vires, 
nsdoloribus. Adeofdem morboslaudatur,quos Tumores. 
Tacamahacacurare lolet 3 & minore temporis fpa- 
tio vires fuas exerit: fic vt quos Tacamahaca non 
curant, Caranna fanet.Exempium vidimus in coj 
qui ob humeri cruciatus iam multo tempore bra¬ 
chium movere non poterat, tametfi Tacamahaca 
iifus elTet : led poftquain Ciranna vti cccpic,tri- Doler iufc 
duo lanitati reftitutus ell. Mira eil eius vis in iun- &ararunt 
<5luraruindoloribus:nam impolita, facili illos ci>- 
rat,modo nulla fit calidorum humoruminfluxio. 
Tumores inveteratos dilTolvit, defluxiones hu¬ 
morum fiigidomm,aut mixtorum fiftit: adquoT Vulner*. 
vis nervorum & cerebri dolores valde vtilis,vul¬ 
neraque recentia, nervorum prxfertim & iunilu- 
ratum nullo alio admixto medicamento lanae. Vtfluxio- 
Defluxiones in oculos , & alias parces reprimit, ' J ' cni P rr ^ 
pone aures, ac temporibus impolita. Excedicfc- mei ’'" ra - 
eundum caloris gradum. 
POPVLO SIMILIS TOCOTGEBIT , CVI 
RESINA ThvRIS CANDIDIOR. 
Cap. XLVIir. 
R Efert Fragofusin India Occidentali arbo- 
rC Tom Ve j iri T ° COt -S ucbu > '• «• l-finsm 
sAndaracele SIVE VERNICI 
QY IBVS DAM D;lCTO , AC M.\- 
ftiche accedens Rslina, 
C a p. L, 
E S t nobis refina delata anno 1^05. exAn- 
gha per generum Chcrlerumcum hac inlcri- 
ptfone : Lachrymafuaviterfpirajis: AnimeIpecicm 
Cl.D.D.Divid Selinus Medicus Londinenfis exi- 
uimabat : mihi fanc odor illius relinar gratus vi- 
<ietur vt ligni, quod Thuris vocant, nynils ta¬ 
men fUcet: ign* accenE® i fa#i|e liquefcit & con^ 
£«3 
