LIBER 11 f 
&per vetuftatcm rancidus, quem eciamnum alia 
cutis fpadicca atque fungofa cingit, perinde at¬ 
que Aucllanarum nucleos. Eicon vtrumque o- 
/fendit, cum putamine cui parmis &abortiuus 
adhxret, & nucleum exemptum, integrum atque 
, diffedum. 
Parata &iamfculpta icone , alium prxdidis 
maiorem, nempe Juglandis magnitudine acce 
pimus milium ab infigni Botanico Regio D.Ro- 
bino. Huius cortex Ipadiceus , pulpofus quo¬ 
dammodo, Iccuis & fplcndicans , atque adeo per 
omnia ,quamiam dclcripti, elegantior, minime 
rugofus,pcdiculo crafIiore,qaippe qui peifcdio- 
rem maturitatem confecutus videatur. Sonitu in¬ 
tus latentem globulum facile prodit. 
De iis Ouiedusin Hift.Imific fcribit. Sunt in 
Hifpaniolx infulis & continenti quxdam arbo¬ 
res , qux a precariis fphxruhs & k fapone nomen 
acceperunt, quarum folia Filicis folia nonnihil 
referunt, licet minora fi nt. Celfx funt&formo- 
fx,frudum ferentes Auellanx autCerafii magni¬ 
tudine , corolla infignitum minime edulem , qui 
Sole exiccatus fubflauum colorem retinet: is of- 
ficulum intus continet globulo bombardario x- > 
qualem, - rdtundum,nigrum: at fi Solis radtis op¬ 
ponatur, fubriifFum, quod femen exiguum &a- 
marum habet. 
Defrudu eadem pene tradit Monardes addit- 
que pumilam eorum e Ile arborem, incuruam ma¬ 
gis quaiu redam, vcluti Rulcus, cuius folia Filici 
lintfimilia. Sphxrnlas adeo duras dicit , vtnili 
malleo aut alia quapiam re folida &dura con¬ 
fringi nequeant. 
Officuhs perforatis fiunt precatorix corollx, 
non inelegantiores, qu&m fi ex Ebeno confedx 
eirentrimmoiis praedant , ciim qubd Ixuiores 
fint, tum non adeo fragiles. Frudu integro cum 
aqua caltda panni purgantur,perinde atque Gpo¬ 
ne. At fi quis frequentius eo vtatttr, pannos vrit 
& corrumpit. Semel duntaxat nccefiitatis caufa 
'eluifie fufficiat. Pulpa ofliculum ambiens ea elt 
qux faponis vicem prxbet. Eli vero is frudus, te- 
fteMonarde,adeb amarus,vt nullum quadrupes, 
autauis,eumdeguftet. Iis vcflcs elutx multo ni¬ 
tidiores redduntur, quam fi faponis librali pon¬ 
dere elotx forent: plurimam etenimfpumam ex¬ 
citant, eofdemque effedus prxbent quosfapo, 
paulattm liquefcentcs donec folx fphxrulx fu- 
perfint, qux m precarias coronas perforatx con- 
cinnantur,vti didum. 
Anno ifTop.GenerCherlerus fecum deferebat 
ex Angiiti vtexifiimo duos globulos fimul iun- 
dtoseo modo, quo Clufius pingit Exot.lib.z.cap. 
ltf.minores paulo Sc non maiores, qudn in icone 
noftraide iis autem ille fcribit: Frudum accepi¬ 
mus a Uc.Gareto orbicularem «Se femurrcialem , 
duro conice tedum inflar frudus fly racis, duplo 
tamen maiorem, colorifque minus dio fplenden- 
tis, & quafi fuliginofi, nucleum aliquem conti¬ 
nentem, quia agitatus llrepitum edebat. 
P5 
iptio 
NVX PVRGATRIX SIMILIS 
SPHitRVLiC SAPONARU,FVSCA. 
M ittebatur, inquitCluf.Exot.lib.i.c.if). ala- 
cobo Gareto, officumm non valde diffimi- 
le faponarix fphxrulx , Nucis purgatricis appel¬ 
latione : etenim orbicularem , vt ille , habebat 
formam, Sc eandem magnitudinem, huius tamen 
Tom. I. 
color non adeo fiiger, fed fufeus potius in quo 
apparebant fubflauefcentes quxdam venx. Alio 
autemfrudu comprehenfum fuilfe , & nucleum 
duntaxat frudus alicuius cile , apparebat : nam 
fedus , verficolore fubfl intia conflare depre¬ 
hendebatur, magnis albis maculis fu fex fubflan- 
tix, 5 ^ fatis moli; [ vt qux cultello line difficultate 
incidi polfeijpermixcis. 
PLANTA GLOBVLORVM SAPO- 
NARIORVM. 
Cap. liii. 
C ^LobuIojumfaponariorumpIartxfolia funt Defcripcio 
jPeriici arboris, quxdam in chias partes diui- 
duntur, alia in tres : faporem infi|gnem non ex¬ 
perimur. Inhorco Ili.Prine, nollrxStucgardix, • 
anno 1^08 Iunii principio repo fica hxc planta 
per Hycmem, triennalis erat, folia coeperat pro¬ 
trudere Aprili. Sphxrulas nobis dedit Illultnif. 
noftra Princeps. 
FRVCTVS RVGOSVS, PARVVS, 
GRAVIS ORDICVLA.T^ P^ENE FI- 
gurx,quafi comprelfx. 
Cap. LIV 
'pRudus exoticus minor, a Paludano datus, Defcripcio 
X gratiis, orbiculatx pene fornix , planioris ta¬ 
men & quafi compreftx, rugofiis , cineracei fere 
coloris,durus&iolidus,aqua tamen merfus non 
fubfidens. Eius nomen, vt etiam fequentis Palu¬ 
dano ignorum , nec ex qua Prouincia vtrumque 
acceptlletfignificabat. Ex reloaione Clufn Exot. 
lib.z.c.zo. 
FRVCTVS PLANVS,FORMA COR- 
DIS,CVM MVLTIS TVBIRCVLI/. 
Cap. Lv. 
F Rudus exot.aPdudano miffiis ,alter minor, D /-- 
[ait ClufExot.lib.z.c.zo.planus, bfnas vncias ^ 
longus, totidem latus, fumma parte , cordis [ vt 
vulgo pingitur ] formam quodammodo referens, 
multis tuberculis eminentibus inequalis , fufei 
coloris,Ixuis ,aliquantulumcariofus , quiaim- 
maturus colle-dusfuille videbatur, an aliquo pu¬ 
tamine indufus fuerit, me latet, quia nullum pe¬ 
tioli a quo pependillet, veftigiumin eo appare¬ 
bat. 
FRVCTVS ORBICVLARIS , PER- 
POLITVS, MVCRONE GLANDIS. 
Cap. LVI. 
C Luf.ExotI'b.2.c.z5. Frudus exoticus,orbi- Dcfcriptiu 
cularis'formx,vnciaspxne tres ambitucom- 
prehendens, Ixuis &: perpolitus , fpadicei colo¬ 
ris, fupernaparte exiguo mucrone [velatiglan¬ 
des ] prxditus, inferna, velhgio quodam , cui 
Dd 
