»a< HISTORIAE fLANTARVM» 
VifiUltd 
Synonyma 
Linguai». 
Hebenus. 
H ebenum- 
Ebensts. 
Ebenum. 
Ebtn. 
Huuben. 
£t\>nbn. 
H.tbenum. 
Ab unus. 
Abenm. 
Ebunus. 
locus 
Ebenum, sftipfimetcap.de Agallocho aperte de¬ 
clarant: EtLob.in Obf.ait, Hebenum fiue Xy- 
lalocn, officinarum legendum : nullo fane labo* 
re refutantur : Non enim nigra eft Xy balbe , cui 
quam bene Guaiaci odorem tribuant, ipfi vide¬ 
rint. 
Hift.Lugd.quoque Ebenum officinaspro Xy- 
laloc habere ait : quafi nec ipfa apud prifeos il¬ 
los Theophraft.Diofc. Plin. & alios legilEet Ebe¬ 
num e ile nigrum. 
An verbEbenus fit fpeciesGuaiaci 3 vti cenfent, 
alterere non poflumus. Sane qui Ebeni nomi¬ 
ne hodie habetur ligna,nec odore, nec fapore nec 
pinguedine cum Guaiaco conueniunt. Viden¬ 
tur & Guaiaco duriora, quamuis fubftantii foli- 
ditateac pondere adidquamproxime accedant. 
Hairi quofda Ebcnu putare,fupra di dium. Lacuna 
plures Ebeni fpccies eirefcribit,excellcntifllmam 
autem qui vulgo dicitur Guaiacum : Sed vnde 
hoc fcit. 
Dicitur Gticis e Q~ Suid. Ebenus fi¬ 
ue Ebenum, tefle Seruio Mauro : vel vti alii feri- 
bunt, f {ebenus Hebemini. Sed melius Ebenus di¬ 
ci videtur, a nomine Hebrio Eben,<\uod lapidem 
Hgnific.it 3 vt notat Gefn. Sane& hic Hebenus 
&hoc Hebenum cumafpiratione & fine ea feri- 
bitur ado&iffimis autoribus. Luc.lib.io. 
-—Hebenus Mareotica vajlos 
Nai operit pojles. 
Hebenus autem, inquit Seruius, arbor eft, qui 
cila durefeit in lapidem. Malimus tamen hac 
in parte faqui Gncos [ quod & ipfa Grica di- 
dlio elle appareat ] qui fine afpiratione feri- 
bunt. 
Goropio notante,in Vertumno,Hebenum di' 
citurFIauben apud Hcbrios,vteflapudEzech.c. 
17. Verum quia Hebenum vox eft Latinis, Grar- 
cis,Hebnis, Arabibus & Chaldiis communis, 
fufpicaturiam ad antiqui/fimos referendam nata¬ 
les. Hatiben namque, quid [inquit] aliud eliquem 
11 au t-been, [ Ci mb ris]id eft li g n um o Ile u m, fi ue li- 
gnorum os. Arab.dicitur Habenum , vel vt alii vo¬ 
lunt Abantis vt Serap. cap. 152. feu Abenns , Barba¬ 
ris E banus. Germ. irbcnjjolr;: Gal. Ebene mtr: It. 
Ebeno : Hifp. Caftil.E bano : Portug. Alenti: Apud 
Paulum Epulionem Marcaorum, (qui in epi/lolis 
^ fecolledlisfcribit inter munera mi fla regi Hifp. 
Philippo per Regem Perferum,fui ffe quattri cor- 
netti di legno Audauico , quali nfplendino como fpe- 
chio , [per lignum Audauicum fplendens vtfpe- 
culum,EbenumintelIigendumfufpicamur. 
Theophrafl. Indicam tantum dixit Ebenum: 
Diofcor. tam Aethiopicam, quam Indicam. Virg. 
Georg.2. 
——Sola India nigrum 
Tert Ebenum ,flis eft thurea virga Sabais. 
Ad quam Virg.fentcntiam ServiuS:Atqui,inquit, 
& in Aegypto nafeitur. Sed Indiam omnem pla¬ 
gam Aethiopii accipimus,quam &: Virgilius, vel 
Conftantino tefle >Indiinominecomplcxusell. 
Lucanus per Mareoticam Habenum Aegyptiam 
videtur oftendifle , vt idem putat. Negat tamen 
Plin.in Aegypto nafei. Solinus exigua Aethio¬ 
pii parte tantum crefcere autumat. Strabo ex 
Megaflhene fcribit,apud Prafiosfin India) na¬ 
fei. Apud Plin. Meridiano Aethiopii cardine 
fylui Hebeno maxime virent: quod & Theuetus 
confirmat, additque etiam in Calecut nafei. Ex 
Pomponio Mela difeimus etiam in Arabia, & aliis 
variis locis nafei, vt annotat quoque Amatus,qui 
addit,hodie magnos truncos m officinis haberi 
vbipe&incs fiunt, & eos egregios. Videas fa¬ 
ne Venetiis & Augufli Viodelicarlim tanta Co¬ 
pia Ebenum, vtfint ibi artifices,qui nihil aliud fe¬ 
re qukm hoc lignum tradent. Apud Magnum Du¬ 
cem Hctrurii fplendidiffima opera affabre fada ■ 
ex Ebeno nigerrimo , politiffimo , nec vulgati 
magnitudinis vidimus , & ridere poliunt curiofi , 
qui Florentia tranfeunt. Ferunt, inquit Cur- ^ 
tius, Ebenum in mari rubro nafei, foliis Frudu- aer 
que Oliuiproximo. S«d hic nouitas merebatur 
titulum fuiautoris. 
Cariem inquit Plin. non fentit Ebenus: ean- Di 
dem ma*ime iternam putant, claro indicio in 
templo Ephcfii Diam, de cuius fimulacro Dei 
ambigitur. Citcri ex Ebeno elle tradunt. 
Ebenum Theophraftus ad cotem tritum , ocu- V' 
Iis vtilem pridicat. Et,vtfcribic Diofcor. vim ha- ^ 
betea exterendi, qui pupillis caliginem offun- ca 
dunt: pollet & ad veteres fluxiones ac pullulas, f/. 
Qoi>d fi quis fedaex ea coticula (ahoviov) vtatur 
ad terenda collyria , efficacius medebitut. Ad 
oculorum medicamenta efficax quoque redditur, 
fi feobes ramentauein vino Chio per diem ac no¬ 
dem macerata, dihgenterque ad liuorem con¬ 
trita , in collyria digerantur. Nonnulli ipfa prius 
trita cribro cernunt, ac deinde reliqua eo modo 
peragunt. Quidam pro vino aqua vtuntur Vri- q 
tur etiam in fidili notio , donec in carbones re¬ 
digatur ; lauaturque plumbi vfti modo : Itaque 
pr^paratumaridis fcabriftpllppitudinibus condu- 
i cit. Non tradamus, inquit, in medicina alienos 
orbes : non omittetur tamen Ebenus propter mi¬ 
raculum. Scobem eius oculis vnicc mederi di¬ 
cunt: lignoque ad cotem trito cum pallo,caligines 
difeuti. Ex aqua vero & radice, albugines ocu¬ 
lorum. Item tuffim pari modo Dracunculi radicis 
adicdo cum meile.Ebenum medici & inter arro- 
dentia a/Tumunt. Confideratfone quidem di¬ 
gnum quomodo intelligenda Plinii verba inter 
' arrodentia. 
Eiufdem meminit Gal.hb.ff.fimpl. his verbis.E- 
’ benus ex iis lignis efl, qui trita cum aqua facile in 
fuccumrefoluuntur jiqueae lapidum nonnulli, i 
Vis ci inell excalfaciendi, extergendi & tenuium [ 
partium,quamobrem qui pupillas ofFufcant vitia j l 
extergere creditur. Mifcetur alus remediis ocu- / ; 
laribus, qui ad vlcera vetera , fluxiones & bullas 
fine pu/lulas accommodata funt. Citerum va¬ 
riat nonnihil Plin. i Diofcor. qui Ebenum fuper 
coticula tritum collyriis indi ait: illo autem Ebeni 
ligno ad cotem trito caliginem difeuti. AtScra- 
j pio ex Ebeno parari coticulam [ fricatorium ver- 
tunt] cuicollyriaaflfricentur. Sed res eodem fe- l 
re redit, modo vis medicatrix collyrii dependeat ! 
ab Ebeno. A«««fane voce Gnci non modo co¬ 
ticulam intelligunt,fed & medicamentum ipfum 
ad cotem tritum , qualem ex Ebeno fieri ad eum 
vfum perinde ac ex himatite nihil vetat. 
Strabo amor cfl , Indicos exercitium, prici- ^ 
cipuefrictionem,probare, maxime ftrigilibusle- 1 
uibus corpoia expolire. 
Ebeni ficcatos truncos , tefle Matthiol. maxi¬ 
mi hac itate nouit Italia : namque innumeri vi- ’ 
funtur in eorum officinis , qui pedines conficiut ! 
ad explicandos aptandofque capillos : item apud 
illos, qui globulos funiculo traiiciendos ad pre¬ 
ces numerandas torno in orbiculos expoliunt. 
Porro quod de fridione aicStrabo, id & Curtius 
probat ex Celfo, quod corpus exedat , euocer, e- 
ducat, leuetque exafperatuir.. Curtius etiam mi¬ 
ratur ^aliquos credere pedines & orbiculos de¬ 
precatorios, aliaque minima & leuia,torni opera, 
vt ille ait, ex Ebeno fieri,prifertim yerb cum tot, 
& tam’ 
