LIBER IV- 
Nobili* ornetur tauro collega fecunda. 
De Mano loquitur,qiri fcc'iind'6 de Cimbris tiiu- 
i phauit. Lucanus. 
Actaque Laurifera damnat Sjllana iuuentd. 
Hoc autem dixit propter Syllam qui Pompeii ad - 
huc iuuenis dettedaiet tiriumphum. 
Nonnulli tamen leguntur, qui in hac pompa, 
non laureani corollam geftarint, VeriYm tantum 
T’ Lauri ramumdextra : quod lolurn Plutarchi , & 
“2 Appiani teihmoniis clarum fiet. Hic in Libyco: 
Scipionem de CarthaginenfiBus triumphantem 
altera manu fcepcrum , altera Laurum tenui ile 
fcribit:Ille Paulum Aemilium in triumpho de¬ 
xtra Lauri rainum de tuliffe‘meminit. Gordianus 
etiam Carthaginem ingrediens ramum Lauri tan¬ 
tum tulit, atcellante Hefodiano. Sed ex alia quo¬ 
que arborb,cjiiam Lauro coronas geli a fle trium¬ 
phantes,legere eft: 'Nam Papyrius Nafo de Sar¬ 
dis triumphans , Myrtea vius corona , quod alos 
in campis myrteis d^bellalfct. Cxfarem etiam in 
triumpho Gallico, e Citro induillc coronam au¬ 
ctor Paterculus. Verum pbil Augultum natum, 
hxc corona defumi e Lauro primum in palatio 
coniueu t, atque ea*die qua Auguftas natus,ger- 
minalfe diciCur,vtSeruius Maurus memoria: ma- 
dauit. Sed vt paulo altius hiftoriam repetamus, 
Suetonius autor eil, aquilam pi\ctetuolantem,& 
gallinam albam. Lauri ramulum roffro ferentem, 
apprehenfam : in Liuia? gremium, poft Aliguili 
nuptias, quum Vcientanum iuum reuiferet, de- 
hiififle. Quem ct\m pangi placuiflcc,pofl;eaadna- 
tum lauretum, ex quo deinde triumphaturi Cx- 
fares. Laureas decerperent, vtalias eodem loco 
fererent,quas ilibcuiufque fatorumobitu , vte- 
languercnt obierdatum, Neronis vero ance in- j 
tentum omnis fylua exaluit, & genus albarum 
gallinarum interiit. Fu t autem vltimus c Cada-j 
libus, qui ab Aenea procellcr/nt. Hac Dion. Ra-j 
<t mus autem Lauri baccas habuit, vt aliquid ma-i 
(rnum fionificaret , eodem autore. Ha: coronaF 
triumphales & Fello & Gellio inquientibus di-i 
da: : qua: in ipfo triumpho > ad louis Capitolini J 
pedes deponebantur. Quod Lucanus exprime¬ 
re videtur: 
—Haud furas pofcunt Capitolid Laurus. | 
Nazarius,fiuealiusfit qui panegyrim Conflanti- 
no dixerit: Vidi lti,inquit, Apollinem tuum , co- i 
mitante Vidoria,coronas tibi laureas offerentem. ‘ 
Ceterum miniftri triumphi didi,autoiibus Pom¬ 
peio Sc Gcllio,quiquc pradio non interfuerunt 
fcd triumphum procurarunt, primo quidem co¬ 
rona oleaginea vfi fune, pofted vero augelcente 
huiufmodt folennitate milites etiam laureati,criu- 
* phantis currum fecuti funt : vtlic purgati a (orde 
humana, vtexiltimabant illi, vrbem mgrederen- 
tunvnde Lucanus : 
Lauriferos nullo comitentur -vulnere currus. 
Primum autem hac corona triumphade repenun- 
tur Liber pater,de Indis, & Romulus deuido 
AeroneCeninenfiumRege, tradente Dionyfio 
Halicarnalleo. Sed& oualis corona tandem e 
I, Lauro fuit, qua: priiis,autore F. Pompeio, Myr- 
:6 ‘ tea fuerat. Nam M. Crairus,quifugitiuos & Spar- 
1 tacum vicit, eum Laurea ouauic, Maflurio autore. 
Ita Nero vtXyphilinus autor, eGra»cia Romam 
1 rcuerfus ouauic dliua coronatus,Laurum Pythi¬ 
cam prx fe ferens. Tanti denique in vidoriis 
Romani Laurum fecere,vtfxpius pro vidoria ac- 
ciperetur.Horat.in odis: 
Cui Laurus aternos honores 
Dalmatico peperit triumpho. 
Scribit enim, tefte Aerone , ad Aiimum Pollio¬ 
nem , qui Solsnas apud Dalmatiam ciuitatem 
perat,& Lauream tanquamPoetx,& triumphan¬ 
ti dedicaint. Idem ad Pompeium Varum: 
Longdqctc feffum militia latus 
Deponefub Lauru mea. 
Nempe vidores,pra:terqu^m in triumphis, Lan# 
rea donabantur. Cleanthus enim,ab AeneaVir- 
gihano Laurea corona redimitus , viridique ad- 
uelat tempora Lauro: quodis primus Fidenam ir¬ 
rupi fTec. 
Sed Augufti in Hifpanos vidoria abunde de¬ 
clarat Laurum fymbolum vidonxfuille , quam 
idem Poeta in odis fic celebrat*. 
Herculis ritu modo ditius , 6 plebs , 
Morte venalem petiijli Laurum , 
Cafar Htfpana referit penateis 
Victor ab ora. 
Sed & aliter prxcerqukm in triumphis etiam vi¬ 
doria: nuntia fuit Liurus: nam & tabernacula,& Laurus 9/- 
fafces, & I iterx, naucs,militlimque iacula Lauro, ttorianun- 
in eam fignificationem adornata funt. Notum t,A - 
eff,Po hpeianos milites, de futura contra Cxfa- 
rem vidoria (qu.unuis nimis fecure) confidentes, 
/ua tabernacula Lauro condecoraiFe. Plmarchus 
feribie Paulum Aemilium, Perlam Macedonum 
Regem expugnalfe, &poft vidoriam ad taber¬ 
nacula reuerlbs milites , illa Lauro, atque He¬ 
dera ornatle. Lucullus,vt Appianus in Mithri- 
dattcoauctneftjCapGo apud Le.nnum infulam Va¬ 
ro, Alexandro, ac Dionyfio eunucho , nauem 
Lauro ornatam, vein vidoria [vtilleaicj mos NautsUu* 
elt , cum literis Romam mific. Litem: etiam,qua: reatu 
vidoriam nuntiarent,Lauri foliis infigniebantur. Lltcrx i ‘**' 
Sic enim Liuius i:b. 5. ait: Liter2 a Poffhumio TtA *' 
Liureatx Icquuntur, vidoriam populi Romani 
elle, Aequorum exercitum deletum. Idem. Poft 
deuidum Perfeum nuntiusLaureatas literas con- 
fiili C Licinio , vidoria: nuntias. Iulianus ad 
Proni n ciarum figna, literas Laureatas mi fit, vt te- 
ft.itur Ammianus: quibus fe m expeditionibus 
inter primores verfatum iignifiearet. Sic erum 
Acronin Odis Horatianmnqui:: Luireatx liter^ 
de vidoria mittebantur. 
De fafcibijs, hoc vnum tantum e Plutarcho in 
vita Luculli exemplu erit. Lucullum ac Pompei- LaureAtt 
um in quodam Galatia: vico conueniile fcnbit: f.,j (er 
Laureatos vterque propter vidoriam falces fere¬ 
bat: verum longo Pompeii per loca fquallida & 
arida,atque arboribus fterilia,itinere, Lauri cir¬ 
ca fafces palluerant , ac ferme aruerant: quod vbi 
Luculliani Lidoresaduercerunt,ex propriis,quas 
recentes , 5 c virides in manu habebant, l.berali- 
ter contulere: currumquc ponipeii frondibus nn- 
pleuerunt: quod in bonum Pompeii omen ct/Iic. 
Etenim Luculli res geftx Pompeii imperium per- LaUreatu3 
ornarunt. Idem in Pompeio , Tabellarios vt currus. 
Mithridatis mortem , Pompeio gratam vilu nun¬ 
tiarent , laculoirum cufpides Lauro adornaf- 
fe, memoris mandauit. Dion in Nerone : Nun¬ 
tius ad Neronem veniens, Lauiumferebat, vtil- ^ ^ 
li fignificarec vido'riam,quam Corbulus, de Vo 
logefo, Parthorum Rege, Sc Teriblate, Armenis 
principe,habuilfet.Mos etiam Prifcorum fuit, vt 
vates Lauro coronatus, ac fi de futura Vidoria 
fperaret,&facemgcftaris,aciem prxcederct. A ^ates la *: 
quo vero omnes abffcinerent, quod ferrum in la- reatus. 
erum virum ftringere nefas ellet. Vnde prouer- 
bium: Ne ignifer quidem fuperfuit : Cum iignifica- 
re volumus, omnes ad vnum interii ile. 
Sunt& alia:Lauri celebritates, quibus Anti¬ 
quis decoraatquehonorabilis extiticd^aiii quod 
dicebamus ex Plinio, GratifTima domibus iani» 
