rtsifl 
tx ctrum. 
454 HISTORIAE 
dia tamen Seybir.A titulo j albo infcribitur, cuius 
etiam nomineLisbonx vcdtigal foluit, i5.aut \G. 
m.lvefos in quin talium indifferenti xftimatione, 
circa, bonam aut deteriorer. Cadam. In laua, ad 
ItiusSundsC fi«e fylueitrismagna copia crefcit. 
Albores teneriores pio optimis habcntur,cxtere 
gu/uitt non notabilem , (ed communi fere bgno 
limilem habent. Vili pretio emitur magna cop:a. 
1 ignum Lienum quod igni ftruendo communiter perln- 
proignea- vfurpatur, odore Cinnamomum aliquo re- 
n.im. ruto- - 1 
Ut. pixlentat. 
Lienum Lignum arboris canellx , vt telbtur Oliuus, 
Jtj.tx f.t . 
rtous 
titllx 
Deitdus. 
Difjc f? 
Oal.not. 
Vires Se v 
fus. 
arboru cu- quod forte non contigit vfquam vidille,neque in 
celeberrimis emporiis infpcxiffe, hodie Verona: 
apud Calceolarium proffat. Similiter Cinnamo¬ 
mum tam vehementer a Galen.celebratum, cuius 
nunc, vt idem ait, maxima inopia , fragrant i Ul¬ 
mum c c iucundiffimum odore, Ixui cortice te¬ 
nui, quale nec Ar.tuerpix vidifle neque alibi di¬ 
cit, apud eundem haberi, quemadmodum & A- 
qua n ex floribus Canellx arboris flillatitiam, 
quam & olim pro Regina Flandrix Margarita 
Aultriaca habuerit. 
De Cinnamomi dcledhi pro Soli natalis ratio¬ 
ne, fatis muka paulo ante. Si quis &noftrx ca¬ 
nellx delectum facere volet, Is feiae nobis cum 
A diu ari q KrynvyjuLyMiMv , nempe tenuius & inte¬ 
rius, pro optimo,odoratiflimo , fuaui/Timo , acu- 
tiflimoque probari. Cxterum rogatos vult Gar- 
cias, omnes cum Medicos tum Pharmacopceos, 
vt poflhac caflixloco canellam deteriorem prx- 
fciibcredelinart, Schlectiffimavtantur,quan¬ 
doquidem tanta nunc eius (it copia. Tum etiam 
re cafliam duplici pondere pro Cinamomo in 
compofitionibusin.iciant, tametfi freti Diofc. tk 
Gal. authoritate. 
Iamfupr^ monuimus cx Hermol.apud Vete¬ 
res per caffiam Syringam fcu fiftulam , non etiam 
fumendam qnx nunc [ magna barbarie & rerum 
ignorantia] etiam ab omnibus cafiia fiftula dici¬ 
tur , fed canellam hanc noftram liue ealliam odo¬ 
ratam, qux&ipfa fiftulariseft, vti dictum. Felix, 
fi modo liber eius eft qui circumfertur, appella¬ 
tione fiftula: fimpliciter, cafliam odoratam flue 
aromaticam intelligit. 
Ex Cinamomo , etiamnum ex parte viridi , a- 
imi fyiri- q UX ma gnx xftimationis deftillatione educun¬ 
tur , qux in India maximo in vfu funt, & in Luli- 
taniam item tranftnittuntur. Odore ac potu a- 
mcer.x funt: exterum calidx &: vehementes, va¬ 
lent aduerfus dolorem colicum, ahafque infirmi¬ 
tates , ex frigida intemperie, etiam contra pra- 
uum oris halitum. Aquaitemex floribus Cinna¬ 
momi proficitur itidem arte deft:il.itoria, fed qux 
fragrantia & odoris fliauitate prxdidtxcedat. V- 
tilis eft ad multa. Nam llomachi imbecillitatem, 
roborat, coli dolores ex caufa frigida prouenien- 
tesillicolenit, vt plerumque feexpertumtelia- 
■- tur Garcias , faciei colorem commendat , at¬ 
que etiam oris halitum. Viraque vero sd «c n 
diendos fuauiorefque efficiendos cibos perquam 
idonea. Sed Lacunam perperam reprehendit, 
autfane non intellexit Garcias, quando eumin- 
llmulat, quali ex folis floribus aquam elici prodi- 
diUet lib.i. cap.u. Nam aperte in fuo Commen¬ 
tar. Hifpanice edito vtriufquc meminit, a paucis 
annis ex Indiis importari ccepti, & ad omnes 1 y- 
pothimias & cordis Itomachique debilitates,tan- 
quam remedium admirabile prxdicat. Sumpta 
duo cochliariaieiuno ventriculo firmare & eon- 
P LAN TARVM, 
foluere omnem ventris dolorem i flatu vel & fri¬ 
gore externo. j 
Ex cancllx baccis oleum extrahitur ,quemad- 
modum cx Ohuis, febaceum quodammodo , &: j 
laponis Gallici modo in panes coadtum , inodo¬ 
rum, mli talcfadhim fit, tunc enim cinamomura jj L 
aliquantulum olet. Eo vtuntur aduerlus ventri- ql 
culi & neruorum frigidam intemperiem. Radix 
canell.r, aquam prxbet camphoiam redolentem: n elU 
/erjim ea [ edicto ita cautum ] non euellitur, nc phor» 
(oboles pereat. In noftris quoque regionibus 
ex canella dcflillationis artificio aqua variis mo- 
d s paratur. Alii eam contritam aqua fontana af- 
lufadeflillant. Alii per dies odto in aqua ardente 
macerant. Quod fi in aqua ardente redtificata, rJdi 
'hoceft, pluries deftillata maceretur in vafe vi- 
f treo bene incruftato & tum deflilletur lente, Ipi- 
ritum exltiJIarc nouimus, cuius guttula vnaaut J 
alter j integrum cyathum vim ftatim velut Hip- ^ 0CrA 
i poeraticum efficiunt, prxfertim fi aliquid facchari 77 
| addas, ni/i vinum per fe fit dulce. Alii & alia a- 
I romitafimulmaccrancirt eundem vfum. Mirum 
! quam vel leuiter minuta guttula cius fpiritusim- 
j buta lingua, vniuerfiim ftatim os incalefcat,ac vis 
! eius ctiain ad cor & vniuerlum corpus pertingat, 
i Sed fenibus ac pituitofis hominibus tantdm eius 
j viusclledebet,ilque parcus. In exteris miniis 
i tutns. 
' Tutior eft fcquens. Cinamomi optimi triti 
non aibrati,lsbiam , pone in fundo vafis deililla- 
' torii,caute,ne puluis diffiperur aut lateribus ad- 
; hxreat : & mox fe/quimenfuram aqux recentis 
! affundes, & operculo impolito , & vafe rccipien- 
. tefubiedto ; ignem lentum fubdes. Deftillari fo- 
letco modo quo aqua ardens , nempe tubulo per 
dolium frigida plenum traiedto , per quem ex va¬ 
le dcllillatorio in recipiens vas defluat. Pollet et¬ 
iam >vtEuoi.yinus putat, deftillari in cucurbita 
i vitrea luto incrult.ua , vt aqua fortis , eo modo 
j fortallis fortior ,non iccirco melior, vt idem cen- 
fec futura. Sed prior modus nobis & expertis me¬ 
lior, &c vtilior videtur ,qui fit per B.M.modoque ^ 
■M, 
Or» h.tli- 
yicjHU «X 
flortbu*. 
Stomxiltu. 
fortare ad deliquium animi proclines ; ventricu- 
lumimbecillem incredibili celeritate reficere.Rc- 
prxdiifto. Nos vini albi optimi Ib. ii. ad Cinanr 
el.ib.fcmis affundere lubemus , atque ira dcftilla- 
rc. Et fane fuauifhma eft qux lic paratur, & intt r 
eam qux cum vino ardente , ac eam , qux cum a- 
qua fimplici paratur , media. In morbis calidion- 
J bustamen, vbi eiusvfusrequiritur cum aq.rofi 
: deftillari poteft, addito etiam, fi videatur ,modi- 
; covini. Aut iam deftiilatx modicum cum lulcpo 
| rofato permifceri. Icalorge fuauilfimumaettuif- 
j fimum Cardiacum efficies. Q^ux effluit aqua, al¬ 
bicat, qux tamen facile claiificatur. Sub finem et¬ 
iam chiior effluit. Si augeas ignem tandem & 
flaucfcet. Sed vix immunis erit hxc Empyreumr- 
tis. Albedo illa in oleum cogi tur, quod pofteafe- 
paratur : led magis olei innatabit quo recentius 
& melius fiierit Cinnamomum. Item fi cum aqua 
aliquid fpiritus vini affundas , qui potentius j 
quam vel aqua fimplex vel vinum Cinamomi 
v mprolicit. Cum aqua flauefcete incipit , pera- , 
dum opus eft. Sed fatius paulo inf;a fubfiftere. 
; Sunt qui eandem rurfus,feparato oleo,alio nouo r ^l 
; Cinamomo affundant, &denuo deftillent , vt 
'prius. Ita qux cfiTuit aqua, longe efficacior &ca- 
lidior,quam prxdnfta. ExCinamomi libra vix o- c,m> 
Ici boni & puri drach^nam aut drach.vnam Sc Ic- j 
misautad fummum duas elicias. Hoc cum cerx 
; albx modico nonnulli meraffant, Sc pixidibus ar- ik 
j genteis ac magnificis , cum aliorum aromatum -1 
1 eodem modo paratis oleis , affabre ad hoc au¬ 
cupium paratis inditum , t)iuitibus& Magna¬ 
tibus 
