LiBER IV 
'4«?c 
pingit, Prefilium lignum aliquam in maceria cum 
Acere habet limilicudmcm, colore tamen rubee: 
inuenitur etiam in ruffo candicans,lecl prididum 
melius eft: craffuudine Guaiaco iquiparaturipe- 
dineshabeirrcdos, ideoquefacilc finditur , (com¬ 
bina afperiore in allulas redigitur, qui in liquo¬ 
rem, quo decoquuntur, rubedinem fuam depo¬ 
nunt, cindotibus expetitam , fcribendis etiam 
rubris literis aptam. Eligito materiam eius ruber¬ 
rimam. Decorticataadnos adfertur, vc pluuias, 
vel alias ex induftria affufas aquas facilius imbibe¬ 
re poflit: hoc enim pado id quod pallidius elt, 
floridiorem acquirit colorem : quidam etiam li- 
xiuio humedant: facile deprehenditur : purpu- 
.rafcit enim in fuperficie, incus remanente pallo¬ 
re. Saporem habet modice dulcem. 
» ArboremCardanus nonmagnamtradit,Enzi- 
nxfimilem,led tenuiorem, & magis obliquam: 
folium quercinum non tamen alperum: corticem 
ex arbore propter ficcitatemfponte excidere. Li¬ 
gnum colorum varietate ,cum aliis arboribus cer¬ 
tare. Verrinum vocari.' 
Longt* aliter deferibit Theuetus , fimulque 
modum tradit quo reperta fit hic arbor. Porcu- 
galenfes [inquit ] regiones perquirentes , [ nem¬ 
pe terrx America:] viderunt pen nas rubras,qua¬ 
rum tingendarum rationem refeifeere voluerunt. 
Quibus ab incolis lignum Brefilium oftenfum 
fuit,vifupulcherrimum. Cortex exterior totus 
cineritiuseft: iignuminterne tubet > maxime i» 
meditullio, quod excellentius, cuius etiam plus 
afportanc. Tuncigiturmagnamaduexere Portu- 
galcnlesquantitatem,quodadhucfit. Hic ar- 
' bor folia fert fimilia Buxo, itaparua , led fptffa & 
crebra. Nullu n gummi emittit, vt quidam alii. 
Olim maioris fiebat quam nunefie, maxime ii 
Oriente. 
Lerius arbores in Quercuum altitudinem cx 
crefcere (cribit, quafdamque arbores tanti efli 
craffitudinis % vt tres homines ampledi non pof- 
fint. Folia Buxi ede viridiora,frudum non ferre. 
Lignum non t Ile humidum vt pleraque ligna,led 
naturaliter ficcum: vtendo minimu &pene nul- 
lumfumum emittere,cinereum quoque tingere. 
Qua latione Brajilium lignum differat a Santaloru- 
bro , antea didum. 
Apud Veteres nihil de hoc ligno proditum no 
uimus. Exiffimatur tamen primo Lignum hoc ex 
Regina Saba Salomoni delatum,euius fit mentio 
in hiftoria i. Regum didum Dalmagin , vt notat 
Theuet. Magnus ille dux Oneficritus in itinere 
infulx Taprobani fici ad mare Indicum Orien 
tale, attulit huius magnam quantitatem, quod 
multum probauit Alexander. 
Rondel. in praxim. f.cap. de Apoplex. tradi' 
Caftaneas qui adferuntur cx India forma renis 
efle frudus Ligni, quod vulgb dicitur Brefil. Ve 
rum cum Theuetus dicat Brafilianam aiborem 
’• non ferre frudum, per Caftaneam Rondeletiiin- 
telligimus Caioiis. 
Peculiare quid, more fuo Cifalp. quoque fa- 
pit. Spinam vulgarem fullonum, quam in Hi- 
n ipania Afpalathum vocari ^ quibtifdam teftatur 
Plin.hodie Verrinum vulgo vocari, Lignum ru¬ 
brum craflitudine tibiam excedens, rubeo co¬ 
lore inficiens,cuiuspuluere adulterent odoratu 
" Saotalum.Sedeius opinio de Afpalatho iamdu- 
dum explofa eft k pluribus,aduertat etiam Ledor 
arboris Brafilii craffitudinem longe aliam tradita 
\ ex Lerio. ■ 
w Olorius in Brafiliaadmodum frequentes & al- 
tiflimas dicit arbores. Earum quoque aliquoties 
meminit Pct. Martyr, de rebus Oceanici & noui 
orbis. Arbores Coccineas vocans, quarum lignu Aarhr 
mercatores Icali Vor&inurtf, HdpzniBrafiiliumzy- eocctnt *^ 
pellent.Gefn. Brefihuni lignum &c Berfeluum.Fu.chL a r/ urt 
notat Verrinum vel Brefiliunh quod e Braftlia adfe- Berfibcum 
ratur. Incolae Arboatam , Theuec. It. Ligno Ver- Verzjntn 
z*ino. Gal. Arbre de Brefil’. Bois rtc Brefil. Germ. »nae. 
prefilgen Ijol^. 
Calp.Bauhin. apud Matth.Brefilii ligni duo ge- 
nera facit: alterum ruffum,alterum citrinum :ruf- 
fum aliud ruberrimum elfe,aliud in ruffo candica¬ 
re : hoc tindoribus expeti. Citrinum vero Eugia 
vocari. Verum hadenus apud neminem legi- q Bank. 
mus vllum Brelilium citrinum fiueBugia ex Bra- „ Qt . 
filia adferri. 
Cxteniniiamauorumnoftrorum memoria de~ ^ 
portari coepit hoc Lignum ex Brafilia ahifque in- ° 
filiis longo Liburnicarum nauigatu quilicis. 
Mun Herus in Calcut & regno Pego nafei feribit. 
MafFeotelte, ea Regio vbi crejfctt S.Crucis nomi¬ 
ne vocata in aliquot annos : led & Brafilio 1 rubro 
Iigno,fuperinditum Brafilii cognomen. 
Theuetus monet Brcfiliu quod prouenit ver- Dele&us. 
fus fluuium Ianauel, Morpion , Capo de Fne, 
melius effe altero . quod nalcitur verius Camba- 
les & totam regionem M irignan. 
In Officinis Europi hoaie nihil frequentius, Vfus, 
imbuendis magnopere velleribus aliilque rebus 
expetitum, ex quoInfcdores magnum faciunt 
quiftum. Nimvt obleruauit Rueil. intcnuifli- 
ma fegmenta vel taleolas findunt, 6 c aliquot die¬ 
bus macerant lanas , elucriat-afque cortinis inco¬ 
quunt, vtluccum liberaliterebibant. Colostan- 
to dulcidior, quanto facuricate fraudata , minus modu} _ 
faniei huius epotarunt. Sed fi plus ficiunt velle¬ 
ra, vc largius fucco latientur,incbrienturue,fub- 
nigricante colore refulgebunt.Ceaaret isinfefti- 
uus color cum purpura , fi pannis tam pertinaci¬ 
ter hireret vt p rimam gptiamgeftacu, attritu, auc 
vfu non exueret. Sed vellus huius lucci non Icm- 
per tenax, in rubrum colorem degenerat. 
Qui librorum mangonio dant operam, legme- j_ i r 
ta ligni aceto tantifper macera !t,dum omne colo- rubeus ae i 
ris vim ad le rapiat,cui nonnihil gummi ; ne char- jcnptur*m 
tas penetret adjiciunt. 
Alii lixiuio potenti,& adhuc feruente illius Ico- Alia pa- 
bemimmittunt:vitroderafim, optimum eft ad randtratto 
hanc rem, quia tenuiflimum,fuffr itque ligni pars 
odaua ,additoque modico aluminis inter cine¬ 
res calidos per horam excoquitur, protinulque 
in v(um admittitur. Nec opus hic gummi Arabi¬ 
co, nifi fplendicantcsliteras habere voles. Alii 
etia loco aceti autlixiuii aquam fimplicemfumut, 
(ed efficacius priora tinduram eli ciunt. Si diu¬ 
tius coquas qu&m par fit,fanguineum colorem ac- 
quiretdtd fi pergas,coeruleus aut atropurpureus. 
Neutro tamen modo , ni protinus in vlum admit¬ 
tatur diu feruari poteft. Tempore enim muta¬ 
tur, quemadmodum &in velleribus ipfis. Hoc- 
que non ineleganti purpureo librorum margines 
dudis concinniter lineis exornant. Itidem atra¬ 
menti feriptorii vice, voces quas velint margini¬ 
bus adnotari,hac rofacea fanie fparfim exarant. R 0 f et 
Quarerofeum, vel potius Rofetum vulgus no¬ 
minant. Hoc tam eleganti venere libros com¬ 
mendat, vdafTos & continuo confpedu nigri¬ 
tiae & candoris fatigatos, eculos fua iucunditate 
recreet. 
Cinis quoque tingit lintea colore rubro, vt 
nullo fapone poflit elui: quod fe obferuafle ali¬ 
quando teftatur Lerius. Indi eodem ligno vtun- 
tur ad tingendos funiculos fuos bombacinos Sc 
