LIBER IV' 
PALM>£ SANCT/€ SIMILIS ARBOR. 
Cai». LII. 
F Erebat qui¬ 
dem Inlti- 
tuci noftri ra¬ 
tio vt Buxo 
fu bflieu eremus 
Guaiacum, li¬ 
gnum illud In¬ 
dicum Anti¬ 
quis tum Glo¬ 
cis tum Latinis 
incognitum , 
quod ^mirabi¬ 
li effedu quem 
in curandis 
morbis perni- 
ciofiffimis & 
contumacifll- 
mispixbet,L’- 
gnum Sandu, 
Lignum Benedi¬ 
ctum , Palum 
Sanctum, Pal¬ 
mam Sandam, 
&c. vocitauerunt. Verum, nonnullas graucsob 
caulas,hic tantum ex Pen. & Lob. ae Palma: 
Sancta: finiili arbore agemus,alio loco Guaiaci 
H ftoriam fuse tradituri. 
Ex naucleris, inquiunt, qui ex India Occidua 
in Angliam remeaiunt, habuit Morganus,&c nos' 
ab illo, (urculos,qui rami funt arboris grandioris, 
redi , cortice arboris ludie , folio Citri ,carnolo , 
t nudo. Lauro Luiore, breuiore, ncruofb : horum 
in luminis hxrcnt folliculi pallidi,coriacei ,circina- 
cx rotunditatis, admodum commprcfli, nummo 
Coronx Gallica: pares,quorum medio infunt fe¬ 
mina Lentis cfhgie & colore, compre(Iiora,guftu 
amaricante. Hanc quidam arbitrantur Palmum 
aut Palum Sanctum ■ qua: 1 yccics diucrla a Guaiaco 
f elt, quamuis fimilis d c fi g netur : nempe non va- 
fta, vt Fraxinus, fed minor ,ei concolor cortice: 
* folia cuiufinodi plantago , fed crafliora, minora, 
pinguiora, breuiora:frudus Iuglandis magnitu¬ 
dine , alno (ubduccndxidonei. 
9 Eadem Aduerfaria in appendice&Ic.Pl.Tom. 
i. p. 187. ficut & Hift. Lugd.iamdefcriptx arboris 
folliculum ferentis iconi a nobis ex iis propofitx, 
infcripferunt: Palnu San£t& fimilis arbor. Qualem 
vero jintelligant E ebenum de quo tradunt mox 
poftp aJumSanttum, ignoramus.. Sic aiunt: Of¬ 
ficinarum Hebenum fiuc Xylalofs, quin fit fpe- 
cies Guaiaci , nihil obftat: nam praedura: aifulx, 
grauiflimx, qux in Offic.vifuntur, & aqux merfae 
fidunt, tum pinguedo, qux exudat igni, perinde 
atque Guaiaco, tum afpedus ipfe , vires, ac fa- 
por videntur teftari:naodor etiam ci ineft Guaia¬ 
ci : vires ad ea ad qux Guaiacum commendantur. 
Ne porro quis obiiciat, folam Indiam nigrum fer¬ 
re Hebenum ex Poeta, dicimus Hebeno idem e- 
ucnire pofTe vt Guaiaco , quod non 
modo in Traprobanx finitimis ad 
Orientem, Auftrum: fed etiam 
in India Occidua longifli- 
medidita, frondet. 
FRVCTVS GVAIACI PVTATVS 
ET FOLIA. 
Cap. LIII. 
Me- Defcli ‘' ti< ‘ 
dico &c Profef- 
fori Cafp. Bau- 
hino , fratri & 
adfini noftro 
amantidimo ac¬ 
ceptum feri¬ 
mus frudum 
Indicum,eidem 
ex Italia, nomi¬ 
ne frudusGua- 
Tom. h 
iacini, qui ge¬ 
minus arde co- 
hxret, ambitus 
vnguis pollica¬ 
ris , nifi quod 
breuior paullb, 
effigie cordis , 
in breuem mu¬ 
cronem reflexu 
( incxiccato ) 
terminans in medio vtrinque extuberans , circa 
extrema in ambitu oomprellus, conice quali t e- 
Aaceo ; pcn£ ru/efeete, quem exter us alius ambit 
tenerior, valde amarus. Nu.leos Unguli binos 
continent,(ed membrana inteegeri na difiundos, 
qua mediantegemifix nuculxcomhinatx , formd 
& magnitudine Ricini vulgati, (undantiadura,ac 
oflea: quam tenuis inuenit pellicula. Perhibe- 
turdeferiptus ab Ouiedo , quiautor nobis nunc 
non ad manus- Lob.forte Hifpnlenfium frudus 
Guaiaci, de quo ante : ficut & Cardam- Lcdor 
confideret frudum Arboris triftis, Acoftx , mox 
fcquentis:in cuius deferiptione compcritt fere 
(imilia, fi non eadem. 
Quia porro figura, quam hoc in loco proponi¬ 
mus ex Cludi Exot.lib.io.capitis zo. mutuata eff, 
fas erit quoque verba eius deferibere. Sub ini¬ 
tium ar.ni 1601. accipiebam, incjuit, i Petro Gare- 
to, ramulum legitimi Guaiaci,qui pedalis erat 16 - 
gitudinis, valde contortus ,&frequentibus no¬ 
dis diflindus,fcriptorii calami,fiue anferinxpen- 
nxcraffitudinem inferna parte vix attingens,ma¬ 
teria dura & pailefeente prxditus, atque cortice 
tedus rugofo, cineracei coloris: fuperna vero 
parte in tenues ramulos diuifus,quornm nonnul¬ 
li folia adhuc retinebant, alii etiam flores, & fru¬ 
dus rudimenta: nata autem erant folia,(eu verius 
foliorum alx ,in tenellis ramis contrario inter fe 
(itu, lingulis alis quaterna , aut fena foliola Lenti- 
fcimodo exaduerfo (emper nafcentia obtinenti¬ 
bus ,cradiu(cula, orbiculata , & multis venis di- 
ftinda, qux ficcitate facile defluerent, manenti¬ 
bus nudis alis, & foliorum, vbi fi ta fuerant,vefti- 
gia duntaxatretinentibus : in (uperiorumramu- 
lorum nodis nata erant veluti tubercula, e qui¬ 
bus coniundim exorti erant feni, odoni,deni, 
interdum plures.tenues,vnciamquc longi petioli, 
fuftinentes fir.guli florem, non magnum , fex fo¬ 
liolis conflantem {albine, an flaui, aut caerulei 
coloris effent, propter ficcitatem iudicare nequi¬ 
bam ] e quorum vmbilico multa prodibant ftami- 
nula, & in nonnullis floribus frudus rudimentu 
* medium emergere incipiebatjbinislateribus pr<^- 
Anfruitm 
arbortf 
trijlit 
Ramulus. 
Defcriptio 
M at eri tt. 
Cortex. 
Tolles. 
Lentijci. 
