5$2 
HISTORIAE PLANTA RVM» 
•rates&calculos.D.]cauliculis eius in vino fa¬ 
ceto tricis: nihil vtiliiis putant. R.idix eius inho- 
Nephrttts. noreelt, decocta vino ad renum dolores pota, Sc 
Vnaa.fr- difficili vrini, prxeipueque eradat, & grauc olen- 
’ <ns ' ti: morbo regio , & vuluarum purgationi trita 
cu vino.Cauliculi quoque incipientes,Afparago- 
rum modo in cibo fampti,& in cinere co&i : fe¬ 
men cum vino potum,aut oleo autaceto calculos 
frangit. Item in aceto & rofaceo tricum , capitis 
dolores (edat; & potum morb um regium. 
vLn.errtr. Ceterum vehementer errat idem Plin.quandp 
Chamxmyrlinesfmc Oxymyrlines eandem na¬ 
turam tradit,cum Oleo Myrteo, nempe adftrin- 
gentem , nimirum nominum iimihtudine dece¬ 
ptus, in quem errorem bis 8 c diucrfis locis impe- 
gi-t, nempe I1b.15.cap.7- & lib.15.cap.4- Cumpror- 
lus diuerla fit ac potius contraria natura Oxy- 
myrfines (eu Rnfci,qux aperiens & Diuretica: & 
Myrti,quxcohibens & adftringens. Prxterea ex 
Oxymyiline oleum fieri a nullo alio Authorc 
proditum, non leui argumento ignoranter Pli¬ 
nium hac inter (e confudifle, de qua re & fupra 
plura di£ta fiant.Idem Plin. Herbis fponte nafcc- 
cibus inquit, vtunturin cibis .In Italia nouimus, 
Fraga,TamunijRuIcum &c. verius oble&amenta 
t quam cibos. Potuit, [ infit Marcellus Virg.]in v- 
fu medici nz al quo &: (aniiaiis quondam,vc Dio- 
fcor.ait,hii(Te.Nixncin nullo honore eft. Aliqui¬ 
bus locis tamen fcopx ad purganda pauimenca ex 
ea fiunt. Pueii etiam.rubentes baccas ex foliis 
eius decerpentes ceu Ceratiis per ludum fc illis 
ornant. 
Ruftica pofiremo plebs in carnario fufpendit: 
tneturque eo -a murium iniuriapernas SZ cafei fui 
fifcellas : neque enim acuminata in cufpidem 
foliorum eius cacumina penetrare animalia illa 
Scopa 
A iu erfas 
— audent. Sed dica: quicquiu velit Marcellus , qui 
Olflruflil- 
Temperi 
alm Medicus non fuerk, non mirum fenfum no- 
bilifiimx ,hu'us flirpis velnefciucrit , vel hodie 
nullum elfi: crediderit. An igitur fi ab eo aut Ita¬ 
lis in vfum non vocetur [ de quo tamen vehe- 
menterdubitamus, qui fcimusltalos adfeligen- 
da vtiliflima quxque medicamenta folertiffimos 
elTe: eccur enim hanc negligerent, qua tamprx- 
Jtanti tantopere abundant?] ideo in nullo vlu ac 
in nullo honore ede dicemus. Amarus fane Lufi- 
tanus radicum v (um quotidianum prxdicatad in¬ 
farctus & obftruCtiones tollendas , in qjio cafu 
&ipli non parum conferre multoties experti fu- 
iv.us. Hat uni quoque praecipuum vfum celebrat 
Dod. Temperate calidx funt,accllentiz tenuita¬ 
te mediocriter quoque reficcantis. Vt non in I- 
Ctericis modo , fecundum Veteres, fed ipfisadeo 
hydropicis obftrudliombus ,magna vtilitate pre- 
feribi poffc & folere fit certum. 
Dignum profeCtb notatu Bartholom. Cabrol 
non ignobilis Chirurgi Monfpelienfis cxperi- 
mentum. Is Rufci radice copiose infula in aqua, 
a fcite , $tl potaque mane & fero perfe,&in paltu vino per- 
potiushy- mixta,aliifquccibiSjVtiufculis , ipfiqueadco pa- 
tropetoeri. vr.iusmenfis aut quinque feptimanarum (pa¬ 
tio afeiten curauitloannam lamnam filiam Moi- 
pelienfem. Nam fub finem prqdi&i temporis ad¬ 
aperta & hiante vultu magno impetu profluxe¬ 
runt aqux circiter librx [vtille feribie] oCtogin- 
Alihd. ta, fine vllaintermiffione. Eodem morbo & re¬ 
medio curata CatharinaTurle , &fimili planec- 
uacuationismodo. Ac ita perfeCte lanata , vtvi- 
ginti edam annos (o(] 5 es& incolumis fuperuixe- 
lir. Sic ille notauit. Nos ex vacuatioms modo 
ac impetu potilis hydropem matricis diceremus, 
cum vix credibile nobis videatur tantam aqux 
vim ex abdominis capacitate impetuofo & con¬ 
tinuato fluxu, fine immenia virium aeforteet¬ 
iam vitxiadluraeuacuari polfe. Iudicio tamen £c 
fidei fenis ac fere octogenarii Chirurgi nihil de¬ 
tractum volumus. Ip(am interim rationem Medi- 
cinxquc Tixuapny obiter infpici par fuit. A nobis 
vero eiufdem radicis & Iridis atque fceniculi de¬ 
cocti cx aqua continuato vfu, [exhibitis interim 
etiam eradicatiue purgantibus aliquoties, admi- 
niflratifque exteris ad rem penjnentibus, potiffi- 
milm onvk prxteriam dicto, incerdidto potu ] 
Textorem Seluncurtianum [ pagus elt Comita- 
tusMontbclg. ] fexagenarium , cui pedes & ab- r .mtm 
domen totum in immenftim propemodum tu- ftnm\ 
mebant, ipfumquc adeo fero tum capitis pueri A * tl>r - 
amplitudinem xq naret , vnius tantum m en fis 
(patio D.G. tanta felicitate perfanaffe, vt ipfemet, 
fub menfis finem pedes ad nos, & (xpiiis poftea 
giatiam habiturus & relaturus profedtus fit. Sed 
per vrinas pariter aefedem ordinatis propemo¬ 
dum interuallis exhaulta fuit aqux moles, & vi- 
fcerum infarCtus referatus. Aliquot tamen annis 
po(t, fatis falubriter tranfadtis, cum ad genium 
rediret r erat enim homo apprime deditusvino] 
eodem inorbo correptus, fed tam graui,vt iam in- 
grauefcentc fenio, & calore natiuo propemo¬ 
dum (uflfocaro , nec his, nec aliis eifetremediis 
locus : quod in iuniorum gratiam hic annotare 
placuit. 
Turionum quoque propago , vifcerum &du- 
cTimmferchuvfitatiffima , necfecus ac in Offici¬ 
nis Alparagi vfurpan folita. Semen etiam mifce- 
tur eodem fcopo Benedidtx laxatiux & Iichon- 
tribis, monente Lob. Verdm quia Alparagi non 
ob fetuumamarorisguftumrelinquunt, in medi¬ 
camentis potius quimin cibis expetuntur: (unt 
cnimciendx vrmx aperiendifque obftrudlioni- 
bus perquam idonei , tefteMacth. In Italiis paf- 
fimiplunifruticem in fcopas concinnari vidimus: 
deinde fronde eius de indu(triacaimbus > cafcis,& 
exteris ciufinodi circumligata glires-mures ac vc- 
Ipertiliones arceri, qui vfus& Pungi topj,vtdi- 
cebamus,apud Hetrulcos ei nomen dedit. Eiui- 
dem lentis ramulis ad colligandas vites vteban-;-^ 
tur Antiqui, vi difcimus cx Virgilio. Serapio cx w 
autoritace Pauli dicit bonum gutturi effic , £fc ad-f* 4 » 
(tringere ventrem :vbi autem Paulus id dixerit 
de Rufco fiue Cubcbis, vt vocat Serapio , non¬ 
dum obferuauimus : forte confundit ex Paulo 
plantam aliquam cum eodem Rufco , vti confun- 
ditjquod ante diCtum,Carpefium Galeni. 
Expen 
mentum m 
CHAMAL^A. 
Cap. XLI. 
T Am obfcura 3 tamqur intricata efl: Chame- 
lx^hiitoria, ab Autoribus tradita , vtcoa&i 
fimus , euitandx fallacx & obfcuntatis gratia 
antequam ad plantas nob:s cognitas deuenia- 
mus ,primdm ex Veterum placitis , & in genere, 
de ea tradere, & quidem hoc ipfo loco, ob no- 
| minum affinitatem & confufionem in prxceden- 
Infit 
■Itu 
j ti cap.plus (atis expolitam : quanquam aliis Lau- 
| rcolis quoque haud infiibide fubiunclafuiflet. 
| Diofcoridi [inter reieft.aiiis yftuv 
J uAaoma : aliis ttv&c a^vn , autax'/«scf : aliis 
y.YiJit®': aliis wjxhaw: aliis GJihup*.: Romanis Ci- 
tocalium : aliis Eleago : aliis Oleajlellus. ] frutex eft 
e cremiorum genere, ramis dodrantalibus, foJns 
Oiexfimi.IibuSjfed tenuioribus, denfisSc amans, 
guftu 
rjro. 
CtiHf 
ftot d 
cm.i- 
Herui 
Citoii 
Elea A 
Ole*: 
lus. « 
