L I B 
Septentrionali colle:frigidis,Meridiano gaudet. 
Sed neque dcprclla loca, neque ardua: magifque 
modicos clivos amat, quales in Italia Sabinorum, 
vel tota provincia Bxtica videmus. 
Hanc arborem plerique exiftimant ultra mil- 
liarium fexageiimum[quadragefimum.Plin.]^ ma¬ 
ri,aut non vivere, aut non elTe feracem. Sed in 
quibufdam locis rede valet,ut abunde videre eft 
in toto tradu maritimo Narbonenfi, L’gurix , Sc 
reliquis Italix. 
Optime [ addit Colum.] vapores fuftinctPau- 
(I a, frigus Scrg : a. 
Aptiffimum genus terrx eft Oleis, cui glarea 
fubeft,fi fuperpofita creta fabulo admifta eft.Non 
minus probabile eft folum,ubi pinguis fabulo eft. 
Sed & denfior terra, fi vuida eft lxta,commode 
recipit hanc arborem. 
Creta ex toto repudianda eft : magis etiam fca- 
* rr * turiginofa,& in qua femper uligo confiftit. Inimi- 
•tur cus eft etiam ager fabulo macer, & nuda glarea. 
Nametfi non emoritur in ejufmodifolo, nun¬ 
quam tamen convalefcit. Poteft tamen in agro 
frumentario feri, vel ubi Arbutus aut Ilcxftete- 
rant. 
Nam Quercus etiamexcifa radices noxias Oli¬ 
veto relinquit,quarum virus enecatpieam.Hanc 
s /-itaQuercum averfariCoftxus quoqueferibit,ut 
' in ferobepofita, in qua Quercus crevit, non vi- 
vat.EtPlin. Olea ubi Quercus effofta fit,male po¬ 
nitur: quoniam vermes qui Raucx [leg. Eruce ex 
Theoph.] vocantur, in radice Quercus nafcuntur 
Sc tranfeunt. Et fi Olea confitum in confinio 
Quercetum habuerit,non foluri nonferet,fed 
etiam fugiet, introrhimque fein fundum abiiciet, 
fi Hermol.cred.mus. Et rurfiisalibi Plin. Quercus 
& Olea tam pertinaci odio diffident, ut altera in 
alterius ferobe depadx moriantur. 
Glareofiim Oleis folum aptiffimum in Vena¬ 
frano , pinguiffimum in Bxtica. Nec omittenda 
qu? Florentinus Grarcus feriptor Gcoponicus de 
Olex loco natali prodidit. Aer inquit calidus & 
ficcus Olea:commodus eft, quodipfumin Libya 
& Cilicia videre eft, 5 «:provenientibus in ipfis O- 
lcis. Auxiliantur autem ad aeris commoditatem, 
etiam terra: figura: acclives & altx.In talibus enim 
proptereaquod fuperexcellcnsfolisardora ven¬ 
tis perfrigeratur, optimum Oleum provenit, & 
ejufmodi quale Omphacinum & Omotribes ap¬ 
pellatum prxparatur. Qua: vero in Campeftribus 
funt Olex, & minus k ventis mouentur, 8 c vehe¬ 
mentius ii fole incumbente aduruntur,atquepro- 
pterea cralFum Oleum remittunt. 
Inuniverfum autemobfervandum, quod venti 
non plantas modo,fed omnia vivificant,quemad. 
vehementes & impetuofi venti omnibus funt 
contrarij. In totum vero plantis quidem maximi 
q. omnibus,prxeipue vero Olex conferunt. Virides 
ant. igitur potiffimum illas Olearum plantas reperies, 
ad quas venti flatus ingreditur, latis fpatiisin me¬ 
dio plantarum relidis, per qux vcntuslibere in- 
fpirare poteft. Ob id enim & ardua & acclivia lo¬ 
ca Olex valde commoda e fle diximus, quod vide¬ 
licet femper ventum tepidum fufeipiunt, ut nihil 
prxterfpirarepoffit, feaxqualiter perfingulas ar¬ 
bores penetrare, ipfiufque planta: augmetum ex¬ 
citare ac ea con nutrire. 'Humidior fane terra flori¬ 
diores & pinguiores Oleas producit, ob quam 
caufam,hxcterrapreferendaeft. Secundum lo¬ 
cum habet argilla alba. Tertium argilla dura. At 
vero profundam terram non laudamus, neque 
item rubram. Calida enim exiftens plantas com¬ 
burit. Multo vero magis fugienda eft dcfofta. Fru- 
Tom. VI. 
i R V I. 7 
dum enim macrum fert, & germen aquofum. Ap- 
tiffima autem eft Oleis terra tenuis, cui tcflimo- 
nium Attica prxbct. In Cyrenenfi agro, amore 
Theoph. Olea optime prodit, Olcumque pluri¬ 
mum fit: Circa agrum Thebanum quoque Olea 
gignitur,non aquis fluuij rigua: (diftat enim plufc 
quina trecentis ftadiis) fedmanantibus (ponte a- 
quis : multi cnimfontes in eo funt tradu. Ipfum 
vero Oleum nihilo deterius noftrate, nifi quod 
deterius olet, quoniam natura fale raro utantur. 
Oleam poro Theophraftus [ut refert Plin.Je ce¬ 
leberrimis Grxcorum autoribus urbis Romx an¬ 
no circiter ccccxi. negavit nifi intra x i. [lx. Co¬ 
lum. & M. ] pafilium a mari nafei: Feneftella vero 
omnino non fuiftein Italia, Hifpania atque Afri¬ 
ca, Tarquinio Prifco regnante ab annis populi 
Rom.cLxxxm. Qux nunc pervenit trans Alpes 
quoque &in Gallias Hifpamafquc medias. Vrbis 
quidem anno d v. Appio Claudio Cxci nepote,i. 
IumoCofs. Olei librx duodenx[duodenis Vct. ] 
affib. veniere. Et mox d c ixxx.M.Seius [aliis Ser- 
uius] L.F. Aidilis curulis Olei denas libras fingu- 
Iis affib. preftititpopulo Rom.per totum annum. olei ■- 
Minus ea miretur, quifciatpoftannosxx.Cn. 0 1,Lr 0 Jh+ 
Pompei mi. Confulatu Oleum provinciis Ita- nis. 
liammifille. Hefiodus quoque in primis cultum 
agrorum docendam arbitratus vitam, negavit O- 
lex fatorem fiudum ex ea percepiiFe quenquam. 
Tam tarda tunc res erat. At nunc etiam in planta¬ 
riis ferunt, tranflatariimque altero anno decer¬ 
puntur baeex. 
Fabianus negat provenire in frigidiffimis O- 
leam,neque in calidiffimis. Habetur tamen etiam 
in folo & corio Septentrionali, fed fionde flacci¬ 
diore , latiore & fere (aligna, ubi nihiloferius pe¬ 
rennis viroris eft, ficut Londini in Cxclij vireto 
operis Sc ftirpium novitate vifendo , ut annota¬ 
runt Adu.Stutag.irdie in horto,fi quis alius in Ger¬ 
mania , regio, plures & pulchras videas arbores , 
nec exiguas etiam Bafil. in horto D.D.PIateri.Sed 
&nos aliquando aluimus Montbel. Verum hye- 
mereponendx in omnibus his didis locisfrigi- 
dioribus. 
Alioqui eius lucos perennes denfi/fimos &c a- 
moeniffimos alunt apricx tepidiores convalles 
Hifpanix, Gallo provincix &Narbonx. In Italia 
nihil eafrequentius. Bellor.ius in Lemno paucas 
Oleas repeririferibit, in hortis vero Crecxcoli, 
atque in Syria lxtas provenire , vt & in agro 
Hyerofolymitano. 
Mons ille altus, inclytus & fandus vocatus, d 
regione Hicrufalem ad Orientem fitus, in cujus 
verticeRcx Dauid Ifacie filij fui Abfalon fugiens, olt 
flens & nudis pedibus Deum adoravit. In quo fi- C ‘ 
liuscjus Salomon omnis piceatis oblitus, Afta- 
roth idolo Sidoniorum (e regione Hierofolymi- 
tani Templi ex quo omnis qux ibi peragebatur 
idololatria profpici poterat) Fanum erexit : Et 
quemChriftus orationis & quietis gratia fxpe fre¬ 
quentavit, atque e cujus fiimmicate in coelum 
afeendit: palmis quidem,myrtis alijfque frudi- 
feris arboribus abundabat: fed tamen ab uberta¬ 
te frequentium in eo crcfcentium Olivarum, 
Mons Oliveti &mons Olivarum,Latinis: Grarcis ve¬ 
ro «gyr vm Ihcituv didus eft. 
Plurimae circa Benacum nafluntur : multx 
etiam circa Roboretum apudconfcederatos Hel¬ 
vetiorum Rhxtos : prope fed ultra alpes, Infii- 
briam verfus. 
Olea florentibus iam Punicis germinat.Conci- 
pic Vergiliarum exortu. Hoc fidus illarum eft. Temp»i. 
Floret autem paulo ferius quiim Vitis , qux Sol- 
A iiij 
