4 
H I S TO R I AE 
& temperamento : femen Augufto , Septembri, & 
Odobri maturefcit: Cifli hoc genus peculiariter 
Luiitanis Rofella vocatur. 
omina. Ger. Ciftus*mas dentatus: Bcl<*. (Eifiuem&nne? 
Fcn piat ter fterben lt00^cnbc. Angi. iTebt Ijcbor 
fncpr male ilifiue. 
CISTVS FOEMINA MONSPEL 1 A- 
na flore albo, &: Hiipanica luteo. 
Cap. III. 
C Iflus foemina 
etiam in luas 
/pecies diflribuen- 
da.Nam aut elatior 
efl, & rectis virgis 
fruticas, ficut mas: 
aut lupinus & hu¬ 
mi fparfus, ut Erica 
vulgaris.Dcinde u- 
trumque genus, 
tefteClufio", in co¬ 
lore variat,qui ma¬ 
xima ex parte can¬ 
didus eft,& quan¬ 
doque luteus. Ci¬ 
ftus igitur fcemina 
Monipclrana flore 
albo, & Hiipanica 
luteo , frutex efl, 
cui folia circinata: 
fere rotunditatis 
vi>- cedunt ejus foliis, quem Bononia* fupraobfer- 
vaire ros retulimus,magis viridia.molliora & latio- 
Flores. ra,quam in mare Monfpelienfi: flores in longis pe- 
diculis,ut Rofx,fed albi,luteos apices in medio co¬ 
ercent , nen minores, quam maris, multo majores, 
quam Ledi,inodori, guftugrato ut Ledi, qui exfic- 
cati lutei fiunt non miniis quam maris. 
r<fer. cla. Clufiusficdefcribit: Eft Ciftus fcemina , frutex 
/•' ramofus , cubitum interdum altus , nonnunquam 
* ur '■ 1,umi ftratus,gracilibus,nigricantibufque ramis, fo- 
] ;o ron minore,quamin maris quarto genere,circi- 
racarfere rotunditatis, rudi Aiafpcro ,uiridi tamen: 
Fle/. faporis adliringentis & acerbi: Florem habet paulo 
m; norem, quam mas, quinti generis flori pene fi- 
nulem , album , ronnunquam etiam flamini, luteis 
fibrisjucin Rofa fylvcftri,medium florem occupan- 
PLANTARVM 
tibus :capitula minora funt.maris capitulis, nigrio- capitul, * 
ra, non mucronata, fed nonnihilcomprefla fupe- 
riore parte , femen paulo nigrius & fatis magnum 
continentia. 
Matth.in Diofc. Ciftumfoeminam proponit fine Sjnonim* 
de/criptione, floribus & frudu,qux accedit ad hanc c,,rtt 
noftram: in poft.com.Ital.& hift.Germ.addidit flo- * A ' 
res, qui an ben£appidi fi nt, aliorum eflo judicio- 
rum: eam ait vocari a ru (ricis patavinis Salviam fal- s<d\-U [*u 
vaticam. Anguill. Cifto fcemina:, ru Iri cis. Salvia fal- ! * at,c * 
bega vocata:, fubnafei refert Hypocillidem & La- 
danum. Turn.Ciftum fceminam l Matthiolo depi- HypuilUt 
6 tam habet, quam ait fe vidifle in Angliain horto ^ L.Lwum. 
Sion denominato. 
An Bellon.Obflib.i. c-7.de hacaif.Lidanum non 
fit in Creta ex Ledo,fed ex Cifto,cujus Cifli fpecies Ladanum ’ 
provenitflmilis in ca parte Gallix,qux dicitur Lau¬ 
de d’Oifcin Ducatu Mainio, prxdpue vero ad Ca- 
ftrum Fouletourte,juxta Soulletiere. 
Cord. HilLLob. Camer.hort. & Caft.dicftur Ci¬ 
ftus fcemina. Dodon. in fol. Cillum fcetninam vi¬ 
detur appellare, eadem repetens,quq in flor.hifl.di- 
xeratun hift.Gall. pingit pro Cifto non Ladanifcra, c ;a M non 
ubi marem & fcemi nam colore florum tantum di- Udamfcr* 
ftinguit. ClufHifpan.& poft.Hi /Lai t Ciftu m fce mi¬ 
nam Hi/panis Xara-eftepa : & a Narbonenfibus 
Gallia: incolis, qui circa Monfpelium vicinifque lo- f*™ 
cis habitant, Mouges vernaculalinguadici. Rau- 
vvolf.eft Cillus flore albo: Cxfalp.Ciftus flore can¬ 
dido ,alicubi HvpociftidemgignenSj&Cifhis fcc- Hjpocifa. 
minaDiofcoridis. 
Carne r. apud Matth.Germ. 8 c Epit.mut.1v1t figu¬ 
ram, aliamq; repofuit, quam Gefnerus curarat pin¬ 
gendam ad ramum Monfpelij colledum, quem ei 
miferam, quemque adhuc habeo : in qua figura pili 
non placent. Lugd.cumTabern. & hunc imitato Error p/u* 
Gerardo, pro Cifto fcemina,prxter bonam Clufij r,um - 
figuram, fi ultra ponunt Matthioli malam. Et hanc 
quoque C.Bauh.apud Matth. exhibet pro Cifto fce¬ 
mina. Ipfc tamen non veritus fuit Lugdunenfetn C Bauh - 
ideo carpere. CiftusfirminaMatthioli (inquit in 
fuis animadv.in Lugd.)&Ciftus fcemina Clufij: po- 
llerior figura fervanda erat. Ergo altera rejicienda. 
Sed quare ? cur filentio in voluit ? quia patrocinium 
e jus aflumpfit. Eid. pin.Ciffus fcemina 1. five folio 
Sal vix: Cillus foemina, Gcfn.hort. Lac. Eft ela¬ 
tior &:redis virgis: ell Sc fiipinus humi fparfus: in 
utroq; flos cancfidus,quandoq'. tamen luteus. 
Florentem vidimus Aprili & Maio in lylva vEgre- LoCUiS - 
mont prope Monfpelium & in monte Sethi, in.Ita- tZJJ? 
lia juxta Florentiam: in Sabaudia penes Rodanum. 
Pjitavij obfervaturinmontihusEugancisinterBal- 
neum Aponcnfe & Arqua ,ibi aiunt nafei Hypoci- Hjpoeiftu: 
ftim. Bononixfponte a Florentiaal jugo florebat 
Aprili. Ejus qui albo eft flore,cum redi,tum fupini 
magna eft copiam Hifpaniis,Lufitania,Gallia,Nar- 
bonenh &:Aquitanica : qui vero luteum profert, ^^ ore ^ uteo ' 
nonnullis duntaxat Hilpanixlocis, & extrema A- 
quitania Car tabris finitima circa Bayonam fc vidit 
fe meminit Clufius. 
CISTI SPECIES Q.VADAM HI- 
fpanica flore albo. 
A Liquot prxterea Cifli genera obfervantur, ctfii fami- 
quxad fceminam veluti ad primarium genus, cLfii* 
Clu »j judicio ,potilis referenda ,qu^m admarem,/“**^- 
nut Ledon: quandoquidem nullo pingui,lentoque 
liquore funt oblita, necrofciim, flve purpureum 
florem habent. Lugduni dcmonflrabat nobis Baro 
quidamGcrmaruscx Hifpaniis reverfus Ciftialiam c, J }, fP tcie * 
qu..ndam fpeciem, fruticem, ut cx plantxportione 
con ji- 
