LIBER XV- 
De nouellts 
fuluerandts 
fodiendis 
i'nttbus. 
yt $et*s <bi- 
nt* re t are - 
tur 
yt % 1 - 
tes rtfocsl- 
landa. 
De nouelU 
Sitis (arme¬ 
tis re fin- 
ejuendts 
fampinan- 
dlt. 
'De occandis 
Sitibus. 
fera procedentis farmenti quadi-1 xtatem. Vbi 
folidius quantumcunque procellent, vincula o- 
portet abfdndi, ne adolefcentia molliflimi ger¬ 
minis nodo durx con(Iridionis angatur. Aliqui 
infra terram femipedah fpatio effolfx viti furcu- 
lo-s inferunt, & beneficio congcftionis accumu¬ 
lant,vt hoc quoque nouis farmentis prxter nu¬ 
tricis alimenta fubueniat. Nonnulli circa terras 
melius allerunt inferendum, qniajn alciori diffi¬ 
cilius comprehendunt. Vique ad Idus,vel xqui- 
nodium vites locis frigidis pangenda; funt, leu 
paftinato,feufulco,ftufcrobibus,more, quo di- 
dum eft. 
Hocmenfc nouclla vinea incipit puluerari, 
quod nunc ac deinceps per omnes Calendas vf- 
que ad OcVobres faciendum eft, non folum pro¬ 
pter herbas, fcd ne tenera adhuc femina, folida- 
ta terra conftringat.Graminum radices,qux plu¬ 
rimum vitibus nocent, extirpandx funt. Nunc 
locis frigidis vinearum foffio celebranda eft : 6c 
palanda:,atque ligandx l.unt vites : fcd nouel- 
lam mollibus vinculis alligemus, quia eam te¬ 
neram vincula durioraprxeidunt,Palus maiori¬ 
bus vitibus folidus, minoribus ponatur exilis: 
pxopter vmbn moleftiam ftatuacur ab Aqui¬ 
lone,< 3 cplaga frigi da,fp a tioquat nor digitorum, 
vel femipedis, motus h Vite, vtpoflic ex omni 
parte circumfodi. 
Vincas veteres nunc aliqui e terra altids trun¬ 
cant, ftudentes reparationi, fed vitiofum eft. 
Nam plerunque vaftiorplaga Sole putrefeit, fc 
roribus : quare hoc genere reparetur. Prius ab¬ 
laqueabitur altius, donec eius nodus appareat: 
deindeinfra terram fupra nodum recidatur, vt 
operta,de frigore fc Sole nil timeat. Hoc fa¬ 
ciendum eft , fi optimi generis vitis fit, fc alte 
pofita, Omnia fupr^ dida locis calidis primo 
menfc,frigidis vero , poft Idus ipfius exeque- 
mur. 
AEgras vites, vel quibus frudusarefeit , cir¬ 
cumfodies, fc vrinam veterem fuffiindes. Item 
cinerem farmenti, vel querci aceto mixtum fub- 
iice, aut incifas circa terram letamine refoueto, 
fc qua: germinant,fortiora 'dimitte. 
Cum Vitis bidente lxditur aut ferro , plagam 
fi terrae iunda eft, adline ftercore ouillo, vel ca¬ 
prino : tunc terra mifta circumfofta ligare cura¬ 
to: fi in radice Ixfa eft, operiens liquidum lxta- 
men admifee. 
Maio mcnfe confideremus nouellx vitis far- 
menta, qux protuli,t.&. ei pauca fc folida relin¬ 
quamus, fc adminiculis firmemus, donec bra¬ 
chia prolata durefeant. Non enim amplius refe- 
dx, fc pullulanti viticulx, qukm dux vel tres 
materix relinquantur, fc alligentur propter in- 
iuriam venti. Ideo autem tres materias dixi de¬ 
bere dimitti , ne diffipantibus ventis nulla re¬ 
maneat , fi in primordio reliqueris pauciores. 
Hoc menfe pampinari conueniet: fed tunc eft 
opportuna pampinatio, cum teneri rami digitis 
ftringentibus crepabunt fine difficultate car¬ 
pentis :hxc res Vuasefficit pinguiores, & ma¬ 
turitati confulit Solis admiflu. 
Hoc menfc Vites qux ablaqueatx fuerant oc¬ 
care , hoc eft, operire iam conuenit. Augufto 
maritimis locis vindemix apparatus vrgetur. 
Locis verb frigidiffimis occatio vinearum fit. 
Hoc etiam tempore , fi terra exilis in vinea eft, 
& vinea ipfainferior, tres , vel quatuor lupini 
qjjpdiosin iugero fpargis , atque ita occabis. 
Quod vbi fruticaueritieuertitur , fc optimum 
ftercus prxbet in vineis , quia Ixtamen propter 
vini vitium non conuenit inferre vinetis. 
Nunc locis frigidis pampinatur , locis verb 
feruentibus , acficcis obumbratur potius Vua, 
ne vi Solis arefeat: fi aut vinex breuitas aut fa¬ 
cultas operarum permittit. Hoc etiam menfe ex- 
tirpare poftumus careda,atquc filiceta. 
Septembri locis tepidis maritimifque cele¬ 
branda vindemia eft,frigidis apparanda. Sed ma¬ 
turitatem vindemix cognofcirnus hoc genere. 
Si expreftavua, vinacea qux in acinis celantur 
fintfufca fc nonnulla propemodum nigra,quam 
rem naturalis maturitas facit. Vuas quas ferua- 
re volumus , legamus illxfas , neque acerbitate 
rigidas,neque maturitate defluentes, fed quibus 
cllik granum luce penetrabili, fplendidum , fc 
tadus cu molli iucunditate callofus. Si qua funt 
corrupta , vel vitiofarefecemus , nec patiamur 
interefle, quibus inexpugnabilis acerbitas con¬ 
tra blandimenta xftiui caloris induruit.Tunc in- 
cifos botryonum tenaces calida pice oportet 
ambiri,atque ita in loco ficco, frigido , fc obfcu- 
ro fine luminis irruptione fufpendi. Vitis cuius 
fru&us humore putrefeit, per latera pampinan¬ 
da eft, ante trigefimum vindemix diem, fc fola 
frons illa feruanda eft , qux in fummitate pofita 
Solem nimium defendit a vertice. Odobri vbi 
calidi, ac ficci aeris qualitas eft,vbi cxilis,&ari¬ 
dus eft campus, vbi collisprxruprus, aut macer, 
vites vtiliflimc ponuntur, de quibus fatis menfe 
Februario difputaui. Nunc locis ficcis, calidis, 
exilibus, macris,arenofis, aridis, quxeunque de 
paftinis, de vitibus ponendis , putandis,propa- 
gandis, reparandis, vel arbufto faciendo, ante 
dida funt, redius fiunt vt contra exilitatem gle- 
bx hybernisimbribus adiuuentur. Sic fc humo¬ 
rem fidentibus conferunt, &recifa , vel merfa 
glacie non adurunt, quia talibus locis pruina¬ 
rum vis,Se natura oefeitur. 
Poft Idus Ocbobris ablaqueanda eft omnis 
nouclla vinea, feuin paftino , feuin ferobibus, 
aut fulcis , vt amputentur radices fuperuacux, 
quas produxitxftate, qux ficonuaIuerint,infe- 
riores radices faciunt interire, fc icaremanebit 
vitis in fummitate fufpenfa, qux res eam fi^gori 
obnoxiam faciet fc calori. Sed hxradiculx non 
ad ftccum debent recidi, ne aut pJures inde naf- 
cantur , aut noua plaga corpori vitis imprella,vi 
fecuturi algoris vr atur. Recidemus autem reli¬ 
do digiti fpatio. Et fi placida ibi hyems eft,aper¬ 
tas relinquemus vites, fi violenta,ante Decem¬ 
bres Idus operiemus, fi perfrigida , aliquantum 
columbini ftercoris fub ipfa hyeme circa viticu¬ 
larum veftigia largiemur, quod contra frigus ni¬ 
mium Columella dicit toto faciendum elle quin. 
quennio.Hoc tempore idcirco loci s quibus dixi - 
propagatio melior eft, quia firmandis radicibus 
vitisincumbitjcum proferendi palmites cam cu¬ 
ra non permouet. Grxci iubentfi Vuam nimius 
imber infuderit , pofteaqu^m muftum eius pri¬ 
mo atdore feruebit, vt ad alia vafcula tranffera- 
tur. Ita propter naturx grauitatem remanens 
aquafubfidet, fc tranflatum vinum pure ferua- 
bitur , relido quicquid fc illi ex imbri mifcue- 
rat. 
Nouembri toto menfe locis calidis, & ficcis, 
vel apricis, erit vitium celebranda pofitio.Nunc 
fc propago iure dicetur, fc locis frigidis nouellas 
vites, & arborum plantas circumfodere , atque 
operire conueniet, fc ante Idus. Nunc mergis; 
Extirpatis- 
nis carecto¬ 
rum tempu* 
Matuntas 
Sua St cc- 
trr.ojcenda . 
Ablaquea* 
tto Sine* 
nsue/U. 
