LIBER XV- 
9H 
tiunt: attamen corpus augent: tenuia autem & 
auftcra, ftomacho quidem profunt, fed carnes 
alunt. At qux funt vddd vetera , tenuia & 
candida, vehementius vjinas ciunt, & dolores 
capitis inferunt, neruofumque genus largius po¬ 
ta tentant. In media aetate, vt&fepcimo anno, 
,,, , .. potui faluberrima funt. 
Modus bi- r ,, , n 
bendt Vnde M° dus autem pro ctate,anm tempeftate,con- 
defumen- fuetudine,&qualitate vini decernatur. Optime 
dus. verb prxeipitur, vt ne fitis immodica toleretur, 
& tantum potionis adhibeatur, quantum pro¬ 
luendis cibis fat fit. Siquidem ebrietas omnis, 
maximeq;iugis,frcquenti6rue pernitiofa. Enim- 
vero largior perpotatio neruos obfelTos in 
dies remittere , morbonimque acutorum initia 
quotidie introducere,confueuit. Attamen mode¬ 
rate aliquotdiebus vino indulgere , maximeque 
poft ^qux potum vtile. Ita namque modo quo- 
dam,qu«e fub fenfum deinde cadunt recrementa 
ex alto euocantur, & per exea corporis fpiracula 
repurgantur. Sed illi perpotationi aquam fuper- 
bibere par cft: Equidem medicationis alicuius 
gratia fad?ex compotito temulentix,reme<iium 
affert. Ethxchadenus de vini natura Diolcori- 
des. 
buandrtf* Miror > inquit Alexandrinus , fuifTc Galeni 
tempeftate inuentos, qui Vinum, ex prxftantia 
quadam potus maxime nomine dignandum, 
alere quidem dixerint, at alimentum , quod illis 
t&qv erat, dicendum non c(Te contenderent, ni¬ 
mia animi pcruicacia , & litigandi ftudio , idque 
verbo tenus : quoniam rem concederent , ver¬ 
bum negarent. vfUpeio otror , a twC ou Jtt 'r&pw tw- 
ovoyAfav. Alere & nutrire dicis , & nutrimen¬ 
tum non dices ? Quis hoc vnquam Sophifta 
euincet ? Illud potius dicerent,quum non deef- 
fentcopiofiflimqdialedo voces,0777w»eA- 
' v/xa., Tfoptjy ytrunque effe , Jio n 7: alterum 
vero 077701', ifip/ue /.: alterum 7mov,iy Tiiua. 
Plurimaalia,necillalcuis momenti,de nobi¬ 
lis huius vitis Fructus, Vini, inquam, (impliciter 
fic didi, Natura, differentiis, qualitatibus variis, 
duratione,conferuatione,adulteratione, tempe¬ 
ramento, vfn, viribus & noxis, hic,cum ex Vete¬ 
rum tum ex Neoterieotu,noftraque ipfnmet ob- 
feruatione adiicere erat animus : verum ne in 
immenfamexcrefcat nofter Codex molem , reli¬ 
qua quxhuius Loci elfe pollent, in peculiarem 
peferuamus tradacum ,breui prxlis fubmitten- 
aum, in quo, ni nos fpes fallit.Lepori beneuolo 
abunde fatisfiet. Acfic illis dimiffis adfaditia 
vina ,& faditios aliquot ex vino liquores prope¬ 
ranter pergimus. 
Vina Fattitid. 
VmJfafii. Finitiorum vinorum, aut fi qui malunt, fadfci- 
ttorum,tot generum ^ Diofcoride defcriptorum, 
nec pauciorum ii Plinio , traditorum, quaedam, 
tantum in prxfentiadfcribcmus (extera enim fi- 
bi quifque petere legenda de fuo fimplici po 
teftme adum agendum toties fit) ea (cilicet,qui 
bus aptiorem locum adinuenire haud potui¬ 
mus. Et hxc funt vinum Melitites , Mulfum, 
Palfum , vina marina fiuefalfa,& vinaquxdam 
dulcir 
Vires & T- 
fm 
Vinum melitites, j 
Vinum igitur Melitites,autore Diofcoride,da 
turin longis febribus, iis qui Stomacho funt im¬ 
becilli : leuiter enim aluum emollit , vnnasi 
febres) 
hluus. V*» 
na. 
Arthritis - 
Nephritis/ 
Dijfert a 
nuljo. 
Mfiitifcvni 
pofifio. 
ac ftomachum expurgat. Prodeft & articulario 
morbo obnoxiis,nephriticis & capitisinfirmita- 
te laborantibus : vtile quoque mulieribus aqua 
potantibus : fiquidem odoratum eft: corpora¬ 
que alit. Diftat & mulfo , quoniam fit illud e 
vino auftero ac vetere, & meile exiguo : Meliti¬ 
tes autem adiedo ad quinque congios aufteri 
mellis congio,& falis cyatho. Porro in magno 
valefieri ipfum oportet , qub locus amplior ad 
vehementer efferuefeendum pateat, antedido 
falefenfim afpcrfo, quandiu efferbuerit: ac vbi 
feruere defierit,in cados alios transfunditur. 
M ulfutn. 
Mulfum prxfertur , quod ex vetere vino au- 
fteroque & bono meile fadum eft. Tale fiqui¬ 
dem minus inflat, & celcricerin vfum venit. Ac 
vetus quidem corpus alit: quod medix eftxta- Vetus. 
tis,aluo vtile eft, vrinamque pellit.Sed Mummo 
cibofumptum , nocet :inrerinitia vero potum, 
ftomachum implet,deindeque tamen appetendi 
auiditatem reuocat. Fit mulfum vt plurimum, 
duabus vini metretis admixta vna mellis. Ali¬ 
qui qub promptius perfici exhiberique poflit, 
mei cum vino coquunt,atque ita transfundunt. 
Alii impenfx parcentes ad muftifeiuentisfexta- 
rios fex vnum mellis adiiciunt, ac vbiferbueritj 
elutriant: dulce autem permanet. 
Delefttt! 
mulfi. 
Mulfi corh\ 
pofino. 
Vina marina fiue falfa. 
Marina vina varie faditari, audor cft Diofco- 
rides. Aliqui enim protenus vtdecerptx calca- 
txque funt vux , aquam maris admifeent: non¬ 
nulli prius in cratibus vuas Sole ficcant, iifque 
deinde calcatis marinam adiiciunt. Alii palfas 
prius vuas in dol is aqua marina maceranti 
moxque calcatas exprimunt. Et eiufmodi qui¬ 
dem vinum dulce eu adit. Qu^ tamen aufteriote 
guftu temperantur, eciam in febribus fubfidio 
funt, fiquidem meliora defuerint. Valent & ad 
aluum fubducendam, profuntque purulenta ex¬ 
creantibus, iifque qui aluo funt dura, quique fa¬ 
cile ex vinorum Aminxorum vfu capite tentan- 
tur: attamen & huiufmodi vina ftomacho ad- 
uerfantur,flatufque pariunt. Sitim porrb facit, 
neruos infeftat, & & valetudine fefe recolligenti¬ 
bus haudquaquatn idoneum eft. 
Vini falfi genera feptem enumerat Plinius his 
verbis. Apud Grxcos iure clariflimum nomen 
accepit, quod appellauerunt bion [ abionTur- 
ner. bixon Ver.] ad plurimos valetudinum vfus 
excogitatum. Fit autem hoc modo ; Vux pau¬ 
lum ante maturitatem decerptx , liceantur acri 
Sole, ter die verfatx per triduum, quarto expri¬ 
muntur , deindecadisSsle inueterantur. Cui 
marinam aquam largiorem mifcent, & ferui furto 
origine orta,fic menfuram explentis i idq- trans¬ 
latum in album muftum leucochrun appellatur. 
In aliis autem Gentibus fimili modo fadum te- 
thalalloraenon vocant. Thalafliten autem valis 
muftideiedisinmare, quo genere prxcox fit 
vctuftas. Necnon apud nos quoque Coum vi¬ 
num ex Italico faciendi rationem Cato demon- 
ftrauit, fuper extera in Sole quadriennio matu¬ 
randum [coquendam Vuam] prxeipiens. Rho¬ 
dium Coofimile eft , Phormeum [Phorineum 
cH.forte,Phormium,vcl Formium] falfiusCoo. 
Omnia tranfmarina feptem aut fex annis ad ve- 
tnftatem mediam peruenirc exiftimantur. liem 
alibi ait. Fiditium non poteft videri^ quod Bi«^ 
Vitia. m*ri~ 
n a Orarie 
faffitun/KM 
Vires « 
vfus 
Febres. 
A Lue. 
Pus. 
Pir.i falfi 
genera fe¬ 
ptem Plinio 1 
Bion. 
rfiu- . 
Compofitio: 
Leucochruti. 
Tetk*Ujfo- 
menon. 
Thalajfitef 
Qeum. 
Rhodium 
Phorineum- 
B it Vitii 
