HISTORIAE FLANTARVM 
Corjmhi. 
aicun. 
fymtnA. 
Tr* £ pe¬ 
lliceum tantillum ex virore declinantia, finuofa,tri- 
qnetra, alias rotundata in mucronem exacuuntur, 
fapore liccante &acri*, flores in farmentorum ex¬ 
tremitatibus, fex radiatis foliis herbido colore pro¬ 
ditis conflant, totidemq*, luteis apicibus in orbem 
circumadH fimul multi umbelle inlbr: corymbi fuc- 
Cedunt per maturitatem nigri: acini finguli femun- 
cialongioribus pediculis inlident baccis juniperi- 
lis xquales, feffiles & quali vtrinque compreffi, 
circulo vmbilicato , Cui abeftille reliqui acini nitor, 
inferipti veluti opercula impolito urceolo, cuius 
centrum defignat prominulus niger ftilus : intus 
diflin&is fepimento membraneo , nonnihilque 
pulpolo, loculis continentur femina,unum,duo, 
tria, quatuor,quinque,oblonga,gibba,turgidu- 
la,curculioni convoluto fimilia cuticula tenui con- 
teda, intus pulpofa confrado orizx cum gluma 
Tua,aut pulticula: e pane fyncomifto non abnmilia. 
t ,c 4 * Tragus licet proponat unam tantum figuram & 
unam deferiptionem, duas tamen ejus fpecies nafei 
tradit.Quarum priorem Hederam minimam,>aaav- 
«/^■jKjHederam terreftrem,iA//,^,Claviculam,Hede- 
rulam,germ. Islcin £p£ctv nuncupar,Alteram vul¬ 
garem ^£emcmiHp£ctt>/Diofcoridis yiosov , yjssafat 
xpvjiy.afrm, & (quoniam olim hac Hedera Bacchus 
Sacch/cA coronatusfuerit) Hederam Bacchicam,Myficam & 
Dionyfiam cognominat. Dicitur hxc quibufdam 
jJfJirxu. aj-nKivQ-, quod ad Iplen faciat, nec non, ™>owvk>'> 
reericA. qubdhac Poeta: olim coronarentur: 
PaftorcsHedera crefcentem ornat e Poetam 
Hederam vulgarem porrb , acinos ferentem, 
Theophrafti rJ^vuPuav , & dpJiwoylytv ; 
Exiguaiti ver6,qux appetente Autumno colorem 
varium acquirit. Helicem & Thraciam cognominat. 
Recenfet autem Tragus quam 'pauciffimis o- 
mnem Hedcrx hiftoriam , quod nullum fere dif- 
fadtZll crimen obferuari pofle credat , nifi ab xtaceipfa. 
Omncm namque Hederam,dum in tenera fua .xta- 
te affiduo reptatu per terram vagatur, triangularis 
figuras folijs fpedandam fe prxbere*, quamprimum 
vero arbores murofqueinvaferic ,ilico foliorum fi¬ 
guram uariare ait, quod vel Theopraftus dixerit 
CurAuto maximam Hederarum differentiam in etateipfarum 
rtinonje- pofitam effe. Nos quoque non feparamus Hederas 
farene Hc- noflras , fequuti fententiam Tragi , exiftimantes 
der a*. unum tantilm genus reperiri, ratione lod,vbi crei- 
cic,& scatis, formam mutans. 
Caf.tty. Hedera,ait Cxfalpinus, frutex efl peculiarifJi- 
mamforticus naturam : non enim folum radicibus 
in terram dimiflis vivic, fed & germinibus alimen¬ 
tum exfugit& arborum caudicibus, quas fcandit*, 
namprxcifaiuxta terram,non emoritur tamen, nifi 
h totis caudicibus avellatur*, frequentiflimas enim, 
eafque breves per tota germina radiculas, centipe¬ 
dis animalis modo edit,quibus pertinaciflime heres 
arbores fuffocat, & ardificia ( quamvis robufta) ean¬ 
dem demolitur*, expetitur tamen viridariis*, nam 
fponte nullo adminiculo totos parietes circum- 
tx cultu vcftic,fronde perpetua exornans *, ex cultu arboref 
arborejat. c j t # ca udice fatis craffo, & ad magnam altitudinem 
latitudinemquc diftenditur, nifi aeficquod ample- 
xetur,cum ad eam xtatem acceflerityin quafrudhim 
ferre pofllc, tota mutat faciem,naturamqv, nam per 
fe erigitur, Sc quidem in tanrum aliquardo, ut nul¬ 
lum relinquatur conjundtionis veftigium cum re¬ 
pente Hedera. Qtiamdiu enim affixa efl, folia fert 
in pluresangulosdelinentia,ad fummum quinos, 
quorumduo utrinqne prominent ,unusin lummo 
Tahamu. folio: quo autem magis adolefcit, folia & pauciores 
tui. edunt angulos obtuiiorefque, & ipfa majora fiunt, 
ac virentiora, & unicolora, cflm ab initio eadem 
pufilla fine, nigra, & maculis albis diftinda , ali¬ 
quando inferne fubrubentia*, cum autem erigitur. 
tjl At AS 
ti«- 
folia rotundantur obliterans ex toto utrinque an¬ 
gulis omnibus, folo eo ,qui in fummo efl, relido, 
differentias alias non artatis, fed generis adhuc non 
vidi,quamvis Diofcorides tria afferat gcnera:Theo-7-jj«/Ar. 
phraftus quoque & Plinius eadem tria in alias phi-Ambigit a» 
res differentias diflribuant, pro frudus magni 
ne,fapore, & colore foliorum : fed de Helice, ambi 
gicThcophraflus, utrum generis,an aetatis fitdiffe- rM . 
rentia, ut multi putant, primo fieri Helicem,deipde 
vetuftatein Hederam tranfire: appellant autemhc- 
derafeere , & in Hederam tranfire, cum erigitur 
nullis affixa, quar.do, & fimpliciorafuntfolia ro- 
tundioraque, cum in Helice fint parva,angulata, 8c 
concinne difpofita ac fine frudu : contendit Pl u rii„i 0 ie d 
nius eafdcm genere differre maxime ob foliorum nere 
varietatem in Helice. Quandam enim herbaceo fo-/i. 
lio virentique, aliam candido, tertiam verficolori 
conflare, qux Thracia vocetur, eandem Diofcori- p ^ ,ni i 
des tradit rubro folio, quod nemo alius notavit*, fed 
non cogimur obhxc Helicem genus diverfum po¬ 
nere cum in ea,qua: manifefl^ hederafeit,variam fo¬ 
liorum & germinum naturam contemplemur,quod 
in paucis aliis reperitur, ut notavit Theophraftus; 
fit vero alicubi, ut Helix nunquam hederefeat ob 
imperfedior em quandam, non fpeciei, fed indivi¬ 
dui, ut in arboribus plerifque accidit. Patet ergo 
quam quidam fine rationibus nos non habere He¬ 
deram contendant. 
Dod.gal.duas habet figuras dicens ex tribus Dio- OodguU. 
fcoridisHederx generi tms priorem albam ,Hede- WMf/I ’*- 
ram feminam Piini j, nobis effe incognitam *, fecun¬ 
dam fpeciem Hederam nigram & Jivvauu Plini j,He¬ 
deram marem efle, Neotericorum Hederam arbo¬ 
ream , Hederam muralem, Gallis Liaire noir.Gc r- 
man. ©cbwargcr flrppid) &r tftaur flrpfictv aut 
Bauin £pbett>. Belg.Teyl. & Boonen Wyl. Tertiam 
vero fpeciem , Claviculam Se Hederulam dici; 
Gall. Pettt Li<rin , ;Germ.‘&lcmS£pl>ett>: Bclg.iflcyne 
tTcyl- Dod. lat-autore Theophraflo Hederam in 
majorem & minorem diftinguit: majorem rurfiis in 
candidam,nigram, & Helicem,cujtts plures fpccies 
Theophraflus tradat. Cxterum, majorem fefc in al- M e der a 
titudinemattollentem autafTurgentem,Theophr . Do " 
mossv S4/V, Gazam cxcelfam, Plinium rigentem He¬ 
deram, dicere feribit *, recentiores verb Hederam Hedera at 
arboream, quod arbores comple<ftatur:muralem,£<>>'<?‘*- 
qubd fecundflm parietes nafcatur : Effe tamen qui M/trAlit. 
velint omnem afTurgentem arboream cognomina¬ 
ri , quibufcurque tandem illa confcendcns adhx- 
reat, ad differentiam nempe alterius Hcderx terre- iteder* 
ftris per humum repentis. Minor deniquc,ait Dod. mutor. 
nigrx fimilis efl, ac omy»©- y.ixrQ- vocatur *,germa- 
nic.lNlcin -SHptjew. Dicitur &c yau.cujciojQ-\ differens 
tamen multum ab Hedera terreftrialibi deferiben- ff e ders 
da. Helicen five Claviculam latin^ nuncupatam Hthx. 
non pauci latini hanc exiftimant, fed Theophra¬ 
flus tK/xd a b <5^7 yeia moso differentem oftendir. Ter- 
riam enim inter afliirgentes facit. 
Nec plures duabus (Hedera majorefcu arborea D ;£ tr ^ 
Sc Helice five minore) novitnoftraxtas,ait Lobe- 
lius,differentias genericas : tametfi quamlibet mul¬ 
tas dixerit fpecies Diofcorides. Majoris mulca: de¬ 
cernuntur varietates ,qux antiquis perfuadere po¬ 
tuerunt, ut plures differentias, five fpecies fiatue- 
rirt. Hujus quxdamarborefcit,fuapteque ftat.fli- 
pite , nulli innixa pedamento , qualem in fylvofis 
quibufdam Anglix meminimus, Orthocilfum anti¬ 
qui dicunt.Interdum etiam quibufdam locis xeram- 
peliro colore folia nitent. Pifis nobis oftendebant , 
herbari j corymbos cxlij & albicantis coloris. Meli¬ 
nos fubfufeos corymbos plerxque plantx fatx ia 
Italicis & Germanicis ex Campania & Apulia,hodie 
rnatuxat.Humilis plane minor&infrequetiorcocin- 
uc voca- 
