LIBER XV- 
'terte 
Jafertc 
>■. Steph. 
ittur. 
•Ixtnc h 
•etibits 
(cors, 
rd. 
HELXINE CISSAMPELOS MVL- 
tis ftvc Convolvulus 
N On videtur,li- 
cet (e proximis 
circiivolvat etiam, 
anadendras,ut Vo¬ 
lubilis majori ted 
brevioribus, tene¬ 
rioribus viticulis p 
terra Ipargitur-folu 
intorto pediculo, 
multo minora qua 
fcandentis majoris, 
ideoque minus pin¬ 
nata , magis tamen 
rugofa,nervosaquei 
flores ex foliorum 
alis longe minores, 
ex albo purpuran¬ 
tes , ac etiam omni- 
^ no albi •, radix funi- 
^ liter tenuis & teres, 
ptatnx. 
Volubilem minorem , florem valde variare agro 
Francofiutcnfi obfervabat Cludus : Nam vel o- 
mninb niveus erat,vel albus quidem,(ed in quo fe¬ 
cundum quinque complicationum longitudinem 
fubpurpuralcens color elucebat, umbilico etiam al¬ 
bo ,aut omi»inb purpureo • velprorlus purpureus, 
radiis fecundum complicationes albis: vel medio 
inter utrofque colore:vel radiis craflioribusflatura- 
tius purpurafeentibus,reliqua parte albis. 
A Ialione Tlieophrafti 8c Plini j non multum dif¬ 
fidere putaturea quam noftrfi vulgus(inquit Ruel. 
& poft eum Gorrh. def mcd.Lob.adv. Gefn.coll. & 
cat. ubi ipli quoque videtur Clematis tertia Plini j) 
L: (eronem; rura Lilerotam appellant: namque fer- 
pithumi flore Convolvuli candido : videntur quo¬ 
que nonnulla prifei nominis rudimenta in gallico 
vocabulo rcIucere.Nam&in Plinio Lafione pro Ia- 
flone haftenus depravate legebatur. Sed& Goro- 
pius Ruclli fententiam tenet: Plinius,inquit,Iaflo- 
nem Convolvulum minorem vocare videtur, aiens 
ferre florem candidum , Conciluimq - , minorem vo¬ 
cari. Thcophr. hujus florem uno folio conflare di¬ 
cit, quod Plin.ad ipfitm herbam tranftulit,male. 
Confidcrandum an Carolo Stcphano lafione 
Ruelhj fuerit nota, 8c quo pertineant qua: dicit de 
ejus ufu,qux videntur ad Iafionem Ruel!ij,vel, 
quod fii(picor,verifls ad Sonchum referenda. Ob- 
fcuriusfane de ea (cripfit,addcndo verbis Thcophr. 
&Phnij ,quxdamde luis,ut ex fequentibus patet. 
Lafione Theophr. 8c Pii nioolus cftfvlveflre humi 
ferpens copiofo laifle (ucculentum, flore candido 
tk. in hoc nobili, quod fingulari folio conflet, fedita 
implicato ut plura videantur, floris margine in an¬ 
gulos exeunte. Haud multum differre ab ea videtur 
qua - in noflris vinetis crcflit: quam ruflici perxfta- 
tem 8c autumnum colligunt ad cuniculos educan¬ 
dos : iis enim mirum in modum placet «Scgratiflima 
cfl, quemadmodum & BraflTca. Vaccis quoque 8c 
bubus pro efu porrigitur quam Laceronem , five 
Laccrotam appellant [Galli du Laceroti ]nifi quis po¬ 
tius Sonchum elfe putaverit,qui vulgo Latfleronis, 
a laete quo difllu;t, potius quam Lallcronis nomen 
habere debuit. Sed alia eft prorfiis a lafione , ut ex 
Ruelli j defcriptio'- e patet. 
Cord.in Diofc.Helxinc in /egetibus naflens,gra¬ 
cilibus oblongis foliis, fl oreprxdi&i [ Convolvuli 
fWtfLr/ijfloribus fimili,fed fecundum proportionem 
Tom.il 
Scr.mmo- 
tenste 
minore , ladteum Iiquorotn confrafl-a remittens, 
Germ. x»omuu noeri [ Convolv..frumentatum dixerit] 
appellata. 
A Trago Volubilis minor (fic & Lon.Thaldfive ^ 
fecunda,C/mbalariacognominatur,quam Cillam- ’ Lo ., 
pclon cfie aut Helxinen,ut multiaftruunt,hegat,'& xhai 
nihil aliud elfe affirmat, quam Anginam & Peltem 
hortenfium herbarum. 
A Dod.gall. Smilax lenis alba minor inferibitur Smilax le. 
aepoflea inter nomina Volubilis minor appellatur, ” ,s * ib ’* 
magnamque fimilitudinem cumChamxcilfo [Hede- m ‘f^ r,Dod ’ 
raternftri ] haberedicitUf. Qux opinio ^Dodon/ 
purg.Sc hift.(ubi Smilax Ixvis inferibitur) his verbis 
retra(flatur. Non efl Chamxciflus, quod quando- chamacijf. 
que fufpicatus. Tamctfi enim foliorum, ramulo- Non ‘ 
rum, 5 c radicum figura & color deferiptioni, qux 
paflimextat, conformes appareant: & flores quia 
(pecioli ac elegan tes Leucoiis aliquo modo compa¬ 
rari queant:atq - , huicx/eJj» nomen non minus quam 
Ciflampelo conveniat, non idcirco tamen Diofco- 
ridis Chainxciffiis. Vires quoque adelfe oportet, 
quxin hacSmilacis fpecicdefiderantur. Chamarcif- 
fus calida 8 c amara foliis eft ,'hxc verb nec amarftu* 
dinem, neccaliditatem ullam obtinet: guflata fi- 
quidem qualitatem nulla exerit,magis frigida quiim 
calida.Quodhanc nullatenus Ghamxcilfum elfe a- 
bunde o(tendit. Ignava autem efl, nulhu(que usus 
herba. Aftlxvis Smilacis fpcciem efle,nequealio re¬ 
ferendam fatis efl manifeftum. Non dclunt tamen 
[ inter bos Ms.trb. Fi. cbf.Ang. qui Scamnunutm tenuem 
Plinii quoque fuit, & Gef.cJl.Crh.Caft.Lugd.C.Bauh.& pl.nij 
Sihw.] qui Helxinen elfe velint, cognomento Cif- Helxmecif 
(ampelon. Sed pro hac aliam often do,Dod. J ampelos. 
Lob.adv.obf. &c ic.Convolvulus minor purpu- 
reus. Lugd.Helxineeiffampelos Matthioli arven -J^eM^Leb 
Iis Sc (epiarius. Turn.Convolvulus. GzCh.Qxf.8c 
Clufhifl.Convol.minor,cui & Volubilis minor. 
Tab.Volubilis arvenfis. Scammonea parva G*m. 
8 c Ang.cui & Orobanchc Theophrafli. B.phjt. 
Convol.i.five minor arvenfis. Eid.pin.Smilaxlqvis 
vfiveConvol.minorarver.fis. Annotatautcmipfe 
quibufdam Orobar.che Theophrafli 8. hift. 'S. ubi Orobaxcbe 
Gaza Ervangareddiderit, dici. EV£/W vero cogno- ^ ^°l l}Ey - 
mento cilfampeli nomine Diolcoridcm meminille, u ' 
qubd folia Hederx fimi lia habeat. Schvv. Convol. Helxines 
mi nor, lhf;n masoMmu Q- Diofl. re ixiajiSscu , a Etjm. 
circumvolvendo. Dicfla eft shfyvn uon r exxev, quod 
figniheat trahere fk arripere. 
Ae de hac loquitur Amatus I.4. c.42. quando ait: 
Grxce, Ihtyn /jcjm/.ttv. Lat.Helxine cilfampelos. 
Convolvulus, Arab.^yhi; Hifp.Canip anelle It.I'i/«c- 
cl/ij\Ga\l.Liz J et 3 '>uCtt>ipanerte)Gei:m.Vriitttlvoinbcn/ 
VTcintjartilun^cn.HancquoqueServius Gramma- . 
ticus,non fine errore Liguftrum appellavit - , brevif- 
fime Galenus \.6. fimpl. Helxinen alteram Ciflam- 
pelon didam.digerendi obtinere facultatem ait. 
Convolvulum minorem Volubilem minorem Nomina 
Germ. ‘Skm Uhnbiraut/ flcin $cuncflocfen/ 
@d>cttcir, Belg. Vlcyn tPmbe / Gall. Petit Lifcrjn-, 
lt.V ilaccbio minor r,Hi(p.X er ^v^jBoh. 0 ^Iacce rr.cn 
fyS Hung. F uld^, i' l«f 
Paflim obfervatur. Gignitur autem in cultis zt- La:ui - 
vis frequentius, non raro tamen & in negledis, d , Q Tcm P M - 
fecus margines agrorum : frugibus pluviofo prxfer- 
tim cxli flatu molefta. Floret una cum majore. 
HELXINE SEMINE 
triangulo. 
A Ltera Helxines cilPampeli fpecies 8c ipfi quo- Dc ftr. 
que queeuaque proxima an:puit,circumvolu- 
Q 
