fi lui 
.Mae- 
■ ol»r 
’filus 
fCfil- 
'll. (Q~ 
lui pr¬ 
ius /- 
. C 4 - 
If.Uf- 
ncta- 
nima. 
arft. 
1 4qnir 
iuoca. 
\sTra- 
’«**[- 
LIBER 
quam defciuiflc, qui dixerint Phafeolorum genus 
priori loco it Diolcoride defcriptum , elfe Smi¬ 
lacem horten/em. Nuncaucem eosputaUit ne¬ 
quaquam hallucinatos clle, quialTeruerintPha- 
leolos coloribus infe&os (quos nihil abhorten- 
fi Smilacp differre exiftimac) DolichoselleTheo- 
ph. Gal. & Pauli. 
Lob. Pbafeolus vulgaris , Turcica multicolor Fa- 
ba,Smilax /wrr.Diofcoridis, Dolitbos Antiquorum, 
An Lobos Galeni? 
Cardano Pbafeolus Turcicus. 
Compilator Tabern. non diftinguic Phafeo- 
los, ponit tantdm figuras duodenm generum, 
nulli addita delcriptione: pleraque autem figu¬ 
ras nil demonllrant: ita confuit hi Horiam. 
Cacfalpinus,qui fiiam particularem habet opi¬ 
nionem, Smilacem hortenfem facit Phafeli genus 
peregrinum, quodin Italia feri aitin hortis ope¬ 
re topiario , viticulas vero ferre longiores, admi- 
niculisegentes : (iliquas breuiorcs , fcdlatax& 
falcatas , inftar Siliqiucarboris : femina grandio¬ 
ra Phafclis Italicis , ac magis depreffa, lanoraque 
ac nitentia: colorem aliis ex toto candidum inef- 
fe, qui magis probentur in cibis: aliis melleum, 
aliis rnaculofum : aliis lineas nigras in candido 
circumagi, Phaleolos Turcicos vocari: hos re¬ 
centes infuaues clle, perfe<ftoscoqui in cibis,vt 
roliquos, qua in refaliitur. Siliquar enim recen¬ 
tes coda: non fune infuaues,fed gratxcfui, co&* 
cum lure carnium, vel butyro recenti, vt ver£ di¬ 
xerit Diofc. olerum modo efui aptam e fle fili- 
quamcum femine Afparagi modo elixam. Sed de 
viribus & vfu mox plura luo loco. 
B.pin. Smilax bortenfts fiuePhafeolus vulgaris 
i. vel maior: Pha/clus,Bv\mt. Pbafeolus, Dod.gal. 
& Cam. vulgaris (vel Faba Turica multicolor) 
Lob. C.Iufi pan. &c hift. albus Ger. Smilax hor- 
tcnfis, Brunf. (quoaddelcriptionem Trag.) (cui & 
filiqua Theop.) Matth. (& Phafcolus hortenlis.) 
FuchfTurn. Lac.Cord.in Diofci Gcfn. h. Lugd 
Tab. [qui, vt&Ger. frudfusduodecimgcnerum 
pingit]&Cam. Smilax fatiua fiuelenis,vel Do- 
lichus , Cord.hift. Dvitcleos Theophrafti. Ang. 
Doltchus [fiue Phafeolus] Dod.& Lon. 
Porta Neapolitanus pro Smilacis hortenfis 
fiucPhalcoli figura male ponit Pifi maioris ico¬ 
nem. 
&C Ag| 3 /* Diofc. cT»V/>cf Hipp.DlO- 
clirFheoph. tk plerifque aliis cum Galeno & Ac¬ 
tio , cui etiam p^o-ioa©-, nonnullis quoque A«i 3 ©- 
acAo'£/©-, Lat. Siliqua. Botan. \u\gb Smilax bor- 
tenjis , Sc plurima ex parte Phafiolus , Arab. Lubia, 
aurore Fuchfio Germ. Sfifcln/ tt>dfct)bone»i 
Matth. 0 tci^fafdn / tPtnbtboncn male apud 
Fuchf.] 0 prcncfclbonen/ vocauitaliquado Gefn. 
(Staffflfdn/p^afeob/ UMfc^Erbe/ Kotfiober 
t^eilt/ vnb anbcrriclfarbcn. Belg. Koomf 4 >e- 
bonen/ Gzll.Febves peintes,Fafeoles, It .Fagtuolo 
Turchefco , Hifp. Feyones , Angi. Kibncybcance 
Boh. fafcoli , Hung. TorSr borfe , Turcicum 
Pifum. 
Smilax quidem nominatur, quod Smilacis fi- 
militudine con/ccndat & vicina adminicula aut 
frutices apprehendar. Aautermac ao'/?/©- ii 
filiquarum magnitudine. Sed verbum Lobia x- 
quiuocationem facit : nam apud Diofcoridem 
frudtum Smilacis fignificat: apud Galenum verb 
& Aesium Lobos eft Phafiolornm filiqua. 
Brcuiter hic in memoriam reuocare coqucniat 
amplam Smilacis acquiuocatioflcm. Ilicem enim 
ita vocant,arborem glandiferam, Taxum fimilem 
Abieti, genere fi mplicem, Fraxinum ambiguam. 
XVII- 2 57 
Smilacem afpcram, cuius plura genera, Smilacem fem. 
Uuem,\c\ CooHolttulumma.iQi;era i Smilitcem borten - Sm,lax ls ‘ 
/em Diofcoridis, qui Dolichus ellTheophrafti.de "JmiUxhor 
quo prxfens noftra tractatio , Smilacem l:euem tevfu. 
minorem, quam Helxmem cillampclon cum cam- Hetxme a/. 
panulis vocamus, exiftimae tandem TragivsX?,- i am P rlos c » 
ftilum elfe Smilacem afperam. Ipfum etiam Scam- TuVllf 1 ' 
munium Smilacis heuis fpeciem clfe affirmat Do- ZlZZo- 
.donams. Et Gelfeminum repens videtur Cafiilpmo mum. 
Smilax lamis. GelJemir.Z- 
Smilacem horcenfem habui variorum colorum 
in horto E. C.Montbelg. fatam. Obferuaui Lug- Iocus< 
duni.Bafilci & paflim alibi. Dolichum [filiquam 
vertit Gaza] ligno longo affixo afeendere, & fru¬ 
giferam fi., ri, alioqui viciofam reddi , autoreft 
Theophraftus, idemque innuere videtm Colu¬ 
mella feribens: 
Et granis Atriplici confurgit [ongaFafeius. 
Fafeolos-teftcPlinio, ferere qua velis terrali- Tempus- 
cet,ab Idibus Odtobris in Calendas Nouevnbris, 
Virgilius autem occidente Boote ferere lubec. 
S; verb Viciamqne feres,vtlcmque Fa/clum, 
Haud ubfcura cadens muret tibi figr.aBootes. 
Tolichos (ex autoritate Galeni) propter hu- Re t 0 fi no - 
miditatem copiofiorem non reponunt,cuius oc- 
cafiorie folent corrumpi. Quod fi quis eos quo¬ 
que fecur^ velit reponere, (icutiPateripfiusfa- 
Aitabat, ficcare ipfospenitds oportet. Sic enim 
hieme tota manent imputres &c incorrupti, 
eumdem nobis vfum ; quem Pifa prreftantes. 
Coquitur frudus vnii cum femine,vt iamante 
obiter ex Diolcoride relatum, & velutAfpara- , US ' 
gus,oIeris modo editur. Ciet vrinam &grauia mnam 
fomnia facit [hoc poftremum perperam ^ non- ctet. 
nullis adiedum] autore eodem. Nutriunt qui- D,0 fc- locHt 
dem .non minds qu^m Pifa, bolichi,confimihter- tQrrH t fMS » 
que flatus expertes funt, verdm iucunditatc , 8 c 
in alui deiedione illis cedunt, vt teftis cft Aetius. 
Simeon Sethi apud Fuchfium,& Mauritani inpri - Temperu- 
mo ordine calidos &bumidos cjfe Pbafeolos jlatunnt. mentum. 
Galenus etiam de alim.facult. humidiores natura 
efle alTcrit.Pv.eliqua ex Galeno vide ante. Qui ex 
iis magis rubri funt, pergit Sethi,calidiores. Ma- 
nifcfta quoque in iishumiditas , qubdeitopu- 
trefeant. Humorem generant cralFum &c pitui- 
tofurrt. Medium locum habent, vtait Galenus, 
inter eaquar facile Sc dijficulter concoquuntur, 
celeriter & tarde tranfeunt , inflant non in¬ 
flant , pariim &c multdm nutriunt. Ante alios a- 
bos cum fapa fumpti, ventrem proritant. Cum 
Sinapi oblati, plurimftm nox* deponunt. Albi Csrrtd ‘°- 
igitur Phafioli crafliores & difficilioris conco- 
dfcionis , ac humidiores fune quam rubri. Pr.o- 
prietate autem quadam turbulenta fomnia fa¬ 
ciunt, fed ad bonam habitudinem corporis con¬ 
ferunt , & vrinasmoucnt. Et horumdecodtum DtC6 ft u 
racnfcs mouet. Porta fibiperfuadet Smilacem m en/es. ^ 
hortenfem fuis floribus papilionem ©fl:enderc,ac 
ideo Venerem irritare & augere. Is tamen vti 
di6tum,non Smilacis^ fcd Pifi maioris iconem 
exhibet. Sed Smilax fit, flos papilio nem refe¬ 
rat, crgqnc venerem excitat l Aft qu* con- 
fequentix necefiitas, qu« neceffitatis ratio ? Va¬ 
nitas & fuperftitio. Ait prxterea > florem creare 
ex purpureo verficulorcm, fruftum nigerrimum 
rubrum, & propterea flatuofam habere natu-, 
ram, *gre perfici, brutaque inforania parere,nos 
exiftjmamus eum (vt & Matth.) fcripfifle non 
ex experientia , fed fecutum fort^ Simeonem 
Sethi, &fuamphantafticamimaginationem. Sc- 
rhi autem opinio trahit originem ex le&ionc 
Diofcoridis praua. Nec perfuadebit nobis clami- 
Y z 
