LIBER XVilt. 
• #- PtilTana autem a verbo Graeco nomen 
accepit , quod tundere & decorticare fignificat. 
4 2 i 
Hoc primum quidem generale nomen tft fru 
gum omnium decorticatarum, tufarumque , & 
cum diuer/arum frugum generibus copulatum,a 
/ia atque alia ptiflana: genera fignificat. At fim- 
pliciter,&: fine adiedfione pofita , hordeum ex 
corticatum, ob ciuspraftantiam tantiim iignifi 
cat. Ha:c autem, vt ex variis Galeni locis, quo¬ 
rum nonnullos ponemus, colligi poteft,hoc mo¬ 
do fiebat: Hordeum in aqua maceratum dum ex- 
tumefeat, in Sole liceatur: mox in pila ligneo pi- 
ftillo tantifpfcr tunditur, dum corticem exuat. 
Hocin aqualento igne coquitur , donec fuccu- 
Icntumreddatur. Galenus, quodfciam, aqua:& 
horde; menfuram non exprimit. Oribalius vni 
paLtt hordei decem parces aqua: mifcet.Paulus vfii 
parti PtilTana: quindecim partes aqua:. 
Eius paranda: modum tradit Didymus in Geo- 
pon. Cafliani: hordeum maccracr.m tunditur, &c 
' <>. e„l» . r. _ . „ : 
per afuum fubeunt, quod reliquis etiam manifc- 
tum cfi,fi cum Triticeis eos contuleris. Sunt au¬ 
tem non modo Triticeis, verum etiam Olyrinis, 
& multo adhuc magis Typhinis friabiliores 5 nihii 
m le lentoris, vt illi,habentes. Ex quo perfpicuumt 
elfcxiguum corpori pra;bere alimentum : &-po- 
tillimum h fadti ex peiore hordeo fuerint. Idem 
r urium : hordeum primi cfl ordinisin refrigeran¬ 
do 6c ' xficcando : habet etiam paululum abfler- 
itonis. 
Polentam vero (quam Grsce &*** proprii 
vocat, quanquam «xp/Tex etiam de omni alia pre- * 
iertim rudiore farina improprie dicatur) ex re¬ 
centi hordeo mediocriter frixo laudatiffimam fie¬ 
ri fcnpfit, cuius fi copia non fit, &exalioipfam 
confici. Cum autem polenta omnis rede fa&a 
bom iit odoris , eam elfe fuaue olentiffimammue 
cx optimo ac recenti hordeo , & quod ariftam 
non admodum ficcam habear,efl confedla. Com¬ 
pluribus aurem per fanitatem morem elfe eam fa- 
‘ c I r , 7.oc piuuuus aurem per lamtatem morem elfe eam fa- 
in Sole liceatur , ficquereponitur : mfpergitur pa & vino dulci mulfoque commiftis nonni,n 
deinde quod ex ipla ert tenuius , quoniam eamj quam etiamfoia aqua eonfpcrfatn.xftate duabus 
coniciuat. Ea humidiorlumpta maxime nutrit. 1 tribufue ante balneum . 1 .. 
- I—-T-.e .quoniam eam; quain etlarofoia aqua eonfperfam.atftate duabus 
conleruat Ea humidiorlumpta maximA nutrit.' tribiifue ante balneum hoos bibere, dicerique 
Vmpam hordei decem partes aqua miiciuntur, 1 'entire fc hoc potu fui liberari : fi autem cum 
&lai friatus ipli mfpergitur. Fit erum ex Tritico vino auftero fuerit pota, ventrem dcficcare Po » , 
Pcillanaeodem modo. ! leuca Genre. ° e * ccare - 1 °- Ktnun 
I 1 -^ww,yuiuciii ucnccare. i'o- Polenttpn 
: Hodie Mcd,c, Hippocrati, Galeniqu .■ PtilTana j eos“n Cypra ?accre! umeifiZmenif plurimim 
// / 1 , —ut.,,,,, uiudm. veteres militibus Polentam pr.vbuifle 
fufpenfa mola decorticatum, quod Hordeum m:m- Romanos ta nen milites infius imbecillitatem 
dum vocaxit ,tantifper inaqua decoquunt, dum damnantes,cl nnn amni;. 1 » . .c... 
dum vocant, tantifper in aqua decoquunt, dum 
pultis fpecicm referat: deinde tundunt, & tenui 
incerniculo percolant,faccharum addentes , & 
fnodb cum faccharo Amygdalarum dulcium cre¬ 
morem, aut feminis Melopeponum, aut feminis 
Papaueris , modo aquam ex rofis flillaticiam pro 
vanis fcopis & varia morborum ratione. Noftro 
tempore , inquit Dodona:us, raro aut nunquam 
horum [quorum Galenus meminit, acetifc.falis, 
olei. Anethi, aut Porri.] aliquod additur, fed fac- 
charum fere, & aqua e Rofis albis ftillatitia ei ad- 
mifcentur,&.fubindc Amygdala aliquot amara,vt 
palato gratior fiat: aut feminum Melonum vel 
Cucumeris nonnihil, praflertim quando impen- 
fius refrigerandum,autfomnus ed conciliandus 
cft. Admifcctur ei & nonminquam Amygdalo¬ 
rum dulcium, fiucfuccus ( Officina: lac A- 
mygdalinum vocant; prx/ertini cum aluum li¬ 
quidiorem cohibere vtile cft. 
' Fit & hodie a Pharmacopceis potio,quam Ptifi 
/anani vocant, Galli Tifane , ciim nec 
Pcillana fit, nec PtilTana: cremor, fed eius tantum 
tenuiusdecctftum, ipfius fubftantia: parum, aut 
nihil retinens. Fit enim ex hordeo mundato,Gly- 
cyrrhiza,&vuispaffis. Qua ratione paratapotio 
Vtiliseft iis qui inflammatione pulmonis , par¬ 
tiumque rcfpirationiferuientium, vdrenum,ve- 
ficacqueexulceratione laborant. 
Porro , eodem Galeno authore, hordeum non 
eandem cum Tritico facultatem habet. Siquidem 
hocpalam calefacit, illud vero non modo non 
calefacit, fed quoquo modo ipfo vtarc,fiue panes 
ex eo feceris, fiue ptiflanam coxeris , fiue polen¬ 
tam, vim quandam refrigerandi habere videtur. 
Diffidet piteterea d Tritici nacura fucci fpecie, 
quem vtrumque ipforum gignere confueuit. Si¬ 
quidem Triticum craflum ac lentum,hordeum te- 
miem, & nonnihil detergentem fuccumin nobis 
creat. Panes omnes hordeacei Triticeis miniis a- 
unt, qui tamen ex prtcflantiffimo hordeo confi¬ 
ciuntur, miniis kTriticeis in eo fuperantur , qui 
vero cx laxo ac leui, panibus furfuraceis refpon- 
dent. Panes quidem cx hordeo ficlaxo citiffime 
Tom. II. 
Syrti, 
. mi.uu iinDeciuicatcm 
aamnantesjca non amplius nunc vti.Exiguume- 
nirncorpori alimentum dari, priiiacis quidem, &c 
omni exercitatione abftinentibus, fatis multum: 
iis autem qui quoquo modo exercentur, minus 
quam fatis efl. 
Cxteru n, cum Polenta hordei fcixi farina fit, 
vt ex Plinio & Galeno diximus , Actius non diffi- 
milem huic rem defcripfit, fed Cwulu /appellari ait, 
quod nomen k nullo alio vfurpatum fuilTe me¬ 
mini: Ex eorum , inquic, qua: tumores cohibent 
numero, eft & id quod Bync appellatur. Efl: au¬ 
tem hordeum madefattum quod germinet , vna 
cum enatis ligulis toftum , fi tritum pro cataplafi. 
mate imponatur. Hoc nomine Accius indicat 
1 hordeum ad Ceruifiam conficiendam pra?para- 
tu^n, quod mitum vulgi appellant , Germani 
UlAlq. 
Ccruifia autem , ad cuius deco£tionem illud Ce wfi*' 
conficitur, Germanis Byrc, Gallis Biere didla,pa¬ 
rum ^ Byne diftat.Laudatifllmum ficMaltummen- 
fe Martio & Aprili. Qualitate ficca proditum efl, 
maiore qukm in hordeo, frigida muhb remiffiore. 
Nam empyreuma quod illi ab alfatione diutina- 
que codtionc accedit,ficcitatem eius auget, frigi¬ 
ditatem vero non folumminuit, fed &calidica- 
tem quandam ei imprimit. 
Quare Galenus cum feribit hordeum , quo- pti Jf anJt 
quo modo quis eo vtatur, fiue Ptiflanam coxerit, 
liue polentam fecerit, vim quandam refrigeran- telligi d* 
cemretinete, iddcMaltoincelligerenonpotuit, xr./i* 
quod partim ip£ germinatione , partim longiore 
tortione magis 3 natura fuareceffit quam polen¬ 
ta , qua: vel ex crudo nondumque maturo hor¬ 
deo,vel in aqua macerato tantiim conficitur. Ab- MMfitl 
fterget pneterea multilm hordeo vehementius, ">*'*'• 
tum quiafarinat minus , glumarum plus habeat, 
tum ob empyreuma,quod abfterfionem coniun- 
ftam habet. Ventris torminibus, aliifque fimili- 
bus exfrigidacaufadoloribus Maltum fubuenit, 
toftum feruenlque in (acculoappofitum. Polenti 
multo pl As hordeo deficcat, inquit Galenus, al¬ 
uum etiam cohibet authore Diofcoride , & in. 
I flammationes mitigat.Tamenin vulgatis Diofco- 
Nn 
