Lite er xviii- 1 
Iib.ip.eap.i.defcripta. Lac.Spartfim vulgare,dif- bia & Bxtica regione, ex ifto Sparto 
ferens a Genifta. Cluf Spartum herba i. 
Lob.in Aduerf. SpArtiam vulgo Elpho Hifpanica 
lancea , vulgi F unifpartion > an Lmofpartion Anti¬ 
quorum ? Eid.Obf.p.45.Ic.pIant.pag.88.5p<*rrf(W 
P Uniiy Cluf. 
C. Bauh.phyr.gr 5. liue gramen fparteum u 
\Lid.jpin. gramen fparrcum 1. fiue panicula comosae 
Sparntm Plinii Cluf. Lob. & H.Lugd. spartum 
herba, Dod. Spartam Plinii 1. Tab.&Ger. hin- 
?us lbcricus fiue Hifpanicus, Dalcch. in Plinium: 
^plmtapTvv Theophrafti. 
In Bxtica regione Hifpanixpartc,prxcipue 
tegno Morlienli nafei tradit Amatus : velati in 
AlgarbiaapudLufitanos, AphriCx contermina. 
: Frequens nafeitur, authote Clufio, collibus arc- 
nofisinterVaena& Alcalal-Rcal , atque aliis 
Bxticx locis: fed omnium abundantiflime ab i- 
nitioGranatenfis regni, fiue Bxticx limitibus, 
vfquc ad Murgim vrbem, vulgo Murgia didam, 
vt non fine caufa totus ille tradus Veteribus ap¬ 
pellatus fit Spartanus campus , quo etiam noua 
Carthago, vulgo Qarth igt«4,vrbs maritima con¬ 
tinetur : hxc etiam ii nonnullis Spartaria cogno¬ 
minata cft, ob Sparti J vt credibile cft) eo agro 
rtafcentis abundantiam. Nafeitur Sc 'Valcntino 
1 regno , atque illud quidem.fupcriorc longe vbe- 
rius Sc laetius* 
Porro, Sparti vfus, inquit Plinius, multa poft 
fecula captus cft: nec ante Panorum arma, qux 
primum Hifpanix intulerunt. Herba cft hxc 
. (Iuncus Ibericus, fiue Hifpanicus s dy.aidHf - a/.af- 
m<, af-jM©-, ad ncxlis tantum vtilis Dal.) fponte 
liafccns, & qure non queat feri , Iuncufque pro¬ 
prie aridi foli, vni terrx dato vitia Namque id 
malum telluris cft, nec aliud ibi feri aut nalci 
1 poteft. In Africa exiguum S: inutile gignitur. 
Carthagincnfis Hifpanix citerioris portio, nec 
hfcc tota, fed quatenus parit, mOntcs quoque 
I Sparto operit, llinc lirata ruftids eorum, hirte 
ignes, facefque , lunc calceamina*,&paftorum 
i vcftis , animalibus noxiumprxterquam cacumi- 
I nam teneritate. Ad reliquos vfus laboriose eiicl- 
i litur, cerent is cruribus, manibufque tedtis ma¬ 
nicis, conuolutum olfeis ligneifvc conamentis. 
Nunc' iam in hyeme vix. Facillime tamen ab Idi¬ 
bus Maiis in Iunias : hoc maturitatis tempus: 
Vulfum fafcibus in aceruo animatum ( aduna¬ 
tum j biduo, tertio refolutum, fpargitur in Sole, 
ficcatiirque, & rurfuS in falcibus redit lub tedta, 
Poftca maceratur aqua , marina optime , fed Sc 
dulci fi mariila defit. Siccatumquc Sole iterum 
rigatur, fi repente vrgeat defiderium, perfufum 
calida in folio, ac ficcatum ftans compendium o- 
perx fitetur. Hoc autem tunditur vr fiat vtile, 
prxeipue in aquis marique inuidum. In ficco 
prqfcrunt ccanabi funes. At fpartum alitur etiam 
demerfum, vcluti natalium fitim penfans» Eft 
quidem cius natura interpolis, rurfufquc quam 
libeat vetuftum nouo mifcetur. Vcrumtamen 
amplcdeturanimo, qui volet miraculum xfti- 
marc , quanto fit in vfu omnibus terris nauium 
armamentis, machinisxdificationum , aliilque 
clefideriis vitx. Ad hos omnes vfus qux fulfi- 
ciant,minus xxxM.palf in latitudinem a littore 
Carthaginis noiix', minufquc in longitudinem 
clfe reperientur, longius vehi impendia perhi¬ 
bent. Hac ille natur.hijl.lib.iy.c.z. Virgx (inquit 
Amatus) huic ad fummum cubitales funtffolidx, 
ad frangendum difficiles, vinculorum vfui prxei¬ 
pue, ex quibus cordx, funes, Cameli Sc nauium 
ornamenta parantur : nec minus in ipfa Algar- 
Tom. Ii. 
5ir 
infinitus 
(portularum Sc corbium calafthicorum numerus, 
pro deferendis ficubus* &paflis,aliifve mercibus 
ad vniuerfam Germaniam, Prufliam , & Bohe- 
miam, Galliam & Scythicam fiunt, hodie vero 
Spartum hamato ligno conuolutum eradicatur, 
velutiquoquePlinijtempore , olfeis, Iigneifve 
conamentis cuellcbauur. Spartum eodem in v- 
fia nunc effc apud Hifpanos, referente etiam CI11- 
fio, quo fuit Plinij tempore.Nam ex crudo Sc ex- 
ficcaco tapetes fcu aulxa, (forias, corbes, ruden- 
res, aliofquc lunes conficiunt i corbes etiam il¬ 
li in quibus ficus, «Sc vux palfe aduehuntur , ex 
Sparto contexti funt. Sed ex illo aqua, inftarlini;, 
macerato , deinde ficcato & tufo , calceamenti 
genus,quod ipli alpergates appellant, paratur, fu¬ 
nes etiam Sc alia fubtilioraopera. Prxfertur au¬ 
tem id quod Valentino regno crefcit, 
GRAMEti SPARTVM i. CLVSIO. 
C A P. C C v I I I. 
S Partum her¬ 
ba alterum Defcdptrd 
C-lufij nafeitur 
Murciano re- 
gno,humidi ori¬ 
bus prxfcrtim 
locis, luperiore 
lencrius, cuius 
valde* rarus cft 
vfus i vt quod 
ftoriisaut huiul- 
modi operibus 
conficiendis mi* 
nimefit idoncir, 
plurimus auteni 
eius vius in ea 
regione , ad li¬ 
neos ficcos , 
quos ledfis fub- 
fternaht , im¬ 
plendos , vt nos 
ftramine vti 
folemus, quoniam molliore, tenuioreque fit i un¬ 
co, quam primum: paniculam fcirt bteucm , Sc 
pcricarpio quodam, liue membranaceo folliculo 
inclufamrvti Narcilforu Sc fi milium fere flores. 
Lobel.Hift. Bclg.p.uz.& Obfipi^s Spartum al¬ 
terum Clufit. Eid.plant.icon.p. 88 . Spartum Plinii 
& Cluf i alterum. 
C. Bauh. pin. gramen fparteum a. fiuc panicula 
breui folliculo imluf : Spartum alterum Plimi , Lo- Syndri. 
bcl. Hift.Lugd. Tab. Sc Gcr. Sparti herbx alia 
lpccics,Dodon. 
Nafeitur eodem quo fuperius illud ad multa 
vtile, modo: paulo tamen maturius flores produ- [C °^p*‘ s ^ 
citmamMartio luis floribus onitliu legebar Cluf 
SPART1VM SP 1 CATVM, PVNGENS 
Occanicunu 
Gap. CCIX> 
S Partum herba 3. liue Occanicum aut raari- 
tiimi Clufii , nonnullis,Gallix, Fladrix que Defeiiptic 
locis & aggeribus illis labulofis, Oceano obic- 
£tis inuenitur,H<t/w,ab incolis, prxfcrtim Fiam 
dris vocatum: quod.priori Hiipanico non valde 
diftimile cft,fed multo maius & rigidius,cruribus 
eorum, quibus per cos aggeres lmc ocreis iter 
cft, permoleftum : pungunt enim Sc cucim pene ¬ 
trant cius folia. Crefcit eodem modo quo lupc- 
riora, magis tamen late lerpic Graminis modo: 
Spicam autem fert Secalis pxneinftar: cius viuSj 
Yu 5 
