HISTORIA PLAN.TARVM- 
Ger»i**. 
Kon tfl 
\ 
Diolc.Plin.\Sc Galeni placitis re ipsa nihil diffe- 
rnnt.Quarcim* neglectis adNeoter. dcucnimus. 
Legi (inquit Hermol.) Se in Meotidc odora- 
irfm nafc: Calamum radice lubalbida > &: line 
fi (hilis, plena intus & amara, fpccic Acori , dc 
quo & falli quidam funt. Acorum eum putan¬ 
tes. Quanto autem amarior , tanto Se calidioij 
efi Indico. Vtrumquc tamen genus Acorum o- 
dorc fuperat. Teredinibus vt Acorum inccfli- 
tur: omniaoquc vicarium pro Acoro efi. Ab Io¬ 
nia & Ponto, Se HcrCuliscoluiJmis prorfiufqiic 
apud omnes, qui mediterranea colunt Aphricq, 
vt ii eadem nonfunt plane*, maxima tamen ger¬ 
manitate vifaritur,vt autores plerique credunt. 
_ Aromaticus pono calamus,!! Dodouxo gall. 
MMt. fi Trago: li Clul;o,pra*icrcim vero li Matthiolo 
in apol.in Amatum credimus,non radix efi, fed 
Calamus prctiofilTimus, at qui hactenus ad nos 
non fuit apportatus. Nam [inquit hic ] quod 
Plinius ait efficaciflirr.am in omni Harundinc ea 
ede partem,qua.* radici proxima, quis non videt 
de Harundinc, non de radicibus intcllexiflc Pli- 
niumtexamines enim partes in vniucrfo calamo, 
radicibus proximas exteris prxftare dicit, quod 
facile prudens animadueitetLeClor. Nec enim 
aliam ob caufam Plinius maiori vi pollere eas 
calami partes.qua* prope radices habcntur,quam 
quod eadem vbi crafliorcs,vegetiores, robultio- 
refque in omni Harundinum genere repedantur, 
quam in exteris carundcm locis:quo ht vt etiam 
calami ipfius genicula cfhcaciora pariter ipfc 
cxiftimauerit Plinius.Quippe & genicula robu- 
Aiora funt,& cradiora. Quam ob caufam cala¬ 
mum illum pratuli e Diofeorides, qui dense fue¬ 
rit geniculatus. Quod vero Calamum,non ra¬ 
dices deferibat Diofeorides, aperte quidem co- 
ftat, cum ait. Calamus odoratus in India nafei- 
tur , melior clt fuluus,dcnse geniculatus , Se qui 
aflulosc frangicur,plena araneorum filtula. Hac 
ille. Qua tamen perperam Luficaiius intclligit. 
Quippe calamus in primis Harundinem defi- 
gnat,non radicem.Pratcrca proprium Harundi- 
niselt pluribus conflare geniculis, & aflulosc 
frangi. Deinde fillula,in qua quoddam aranea 
tela limile concluditur,calamo tantum debetur, 
non radici, qua folida,dura,lignola <R' vbique 
occlufa fpcchaturin omni Harundinum genere. 
Adhac fuluus color calamo fane debetur , non 
radici. Quippe quod radix in Harundinc perpe¬ 
tuo albicer. Ad id autem quod proprium iit ra¬ 
dicis ( vt Amatus contendit ) vt ipia geniculata 
dicatur, calamus vero poriusnbdis cinchts,Dio¬ 
feorides ipfc rcfpondct. Quandoquidem is non 
modo quarundam plantarum radices genicula¬ 
tas facit,fed etiam caules, & calamos nonnulla - 
rutn ftirpium reddidit geniculatos, vt facile quis 
certior fieri poterit > qui cius codicem legent in 
Hydropipcrc,in altera Cyclamino, in Gentiana, 
an Panace afclcpio , in Gramine , Sec. Confiat 
prxterca Calami odorati,quo paflim Scplafix v- 
turvtur, radices ex Lithuanix, Se Tartarix fini¬ 
bus, quin criam ex Ponto,vbi pafiim fere prouc- 
niunt, ad nos conuchi.Quod maximo cuique ar¬ 
gumento cfljcporeft,cos cum Amato prorfushal- 
iucinari , qui eas ipfas radices Calami odorati 
efle contendunt, quod nullus exter autor qui 
fcripfcrit odoratum calamum alibi prouenirc, 
quam in India & Syria. Et baefunt Matthioli in 
Amitum argumenta, quibus docere conatur cala¬ 
mum odoratum communis vsils, legitimum, gc- 
nuinumque eile Acorum: quin concludit cala¬ 
mum odoratum harundinem clfc non radicem. 
lam dictis adftipulatur Aloifius Mundclla m Ah 
BralEuiolum, &: hunc in modum argumentatur» '• 
Sicalamus aromaticus, qui in officinis pro cala¬ 
mo Se habetur &: venditur calamus odoratus efi ,■ 
Diolcoridisiftatucndum vtique efi calami deferi- 
ptionem,vcl calami ipfius cllc,vcl radicis , vel v- 
triulquc apud Diofeoridem. Quod autem vtri- 
* ulqCic non lit, colligitur, quia Autor non expri¬ 
mit , qux caulis aut radicis fint propria.Non ra¬ 
dicis : primum , quoniam illius mentionem 
non facit. Deinde, quia radix, quam pro cala¬ 
mo venditant, non videtur ruffia: acrlfquc infu- 
per Se amara cft,vclut Acorus. Poftremo in aflu- 
las non difiilit,h.c.pcr longitudinem allulaspar¬ 
tias , dum frangitur, non relinquit. His quoque 
addic: Non confiat quomodo fiftulx aranearum 
plens exifiant in hac radice, quemadmodum in 
ea, qus efi calami Diofeoridis, quas araneas fe¬ 
cundum Plinium florem cognominat. Quod fi 
ergo calami efi deferiptio apud Diofeoridem, 
huic noftro vulgari qus efi radix conucnirc non 
pote A. Quare dubitat ne hic officinarum cala¬ 
mus , magis ad acori radicem accedat,quod Ma- 
nardus , Cordus Se alii quoque fufpicamur , C\: 
M.itthiolus omnino genuinum cllc Acorum cre¬ 
dit^ olim Io.Rodcricus[Amatus Lufitanus: fub i 
nomine enim lo.Rodcrici Lulitani fuperioribus 
annis commentarios in Diofeoridem in lucem , 
cuulgauit.] affirmabat. Nunc vero firmiter con¬ 
trarium alleuerar. 
( At ueru cum huius rei diucrfa pentttis fint aliorum 
plac ita. Argumenta qua, pro negatiua parte faciunt, 
paucis ref itabimus,a fumatiuamqtte rationibus com¬ 
probabimus. 
Matthiolo itaque dicenti,quod calamus aro- m. 
maticus,non radix, fed calamus Diofcoridi fit, fut, 
primum refpondcmus , calamum aromaticum * 
limpliciter , per fe , Se abfolure diChim , 
nec radicem , nec harundinem , nec tale 
quid efle, fedinhxc , tanquam totura in fuas 
partes,diuidi : Et hac rationexqucradicem,ac 
calamum,aut tertium quid efle polle. Quod ma¬ 
ni fefte cius deferiptio comprobat,que partim ad 
calamum pcrtiner,partfin ad radicem,vt patebit. 
Quod ad nos non fuerit apportatus. Audit A- Ai s 
matum veriora tcftantcm: calamum ex India pon 
Lulitani noflri lingulis annis deferunt per mare 
rubrum in Cairum Se Alexandriam deferentes. 
Veneriasportant,calamis fimilem,Vnde nomen 
accepit. Licet adhac Plinius cfficacifiimaminom- Ptia 
ni harundinc eam partem efle dixerit, qua: pro- 
xima radici lit, non ideo dcnegauic radici ipli 
excellentiam, fed Arundinis tantum fiipcriorcm 
partem non ita efficacem afleric. Prxterca Theo- 
phraftus &Plinius alibi ipfam calami radicem 
dclidcranc, Se eam exteris partibus anteferunt. 
Xktic luo fe gladio iugulat Mundella. Vtriufque 
( calami & radicis fimul) deferiptio non efi, in- re ^ 
quit ille : quia aucor non exprimit, qux caulis, tur. 
aut radicis lunt propria. Pulchre ratiocinatur fi 
diis placet. Qux contcqucntia : Non exprimit 
propria, ergo vtriufque non poteft efle. Si non Dl0 /‘ 
cxprcflit,ncc criam contrarium aifirmauir.Quod 
enim dicit optimum efle, qui fuluus efi,ad radi¬ 
cem referendum efi: Sicut Se illud Plinii, fubal- 
bidus,incommanducando vifcofus,fubacris,ad- 
ftringens,ad radicem pertinet, velut ipfiim ex¬ 
perimentum docet. Quod vero frequentibus 
geniculis praedirum ait, & aflulosc in mulca fe- 
amenta ditfringi,& fifiulam araneis plenam ha¬ 
bere ad calamum. Non radicis ( pergit Mun- 
dclla) quoniam ipfius mentionem non fecit 
Diofe. 
