/jfs HISTORIA PLANFTARVM 
V-mcttts. 
S'Mmra.i 
Ceror:* 
plures. 
O»** mul ■ 
ItjiiJ, 
tufus 
fur*. 
do propendens, aurei Mali fiue Citrii colore,fed 
pallidiore, venis purpureis fummam venuftatcm 
adurentibus : lingula floris folia interna parte 
in iplis vnguibns lingularibus tuberculis candi¬ 
dis prxdica funt, qua; meridiano etiam Sole lim- 
pidiflxmam dulcemque aquam cxftfllanc lachri- 
marum in morem, vt vniones propendentes Lo- 
belio vifei grano fcrepares,vidcantur, fcd abun¬ 
dantius pluuio tempore : ea deinde tubercula, 
marccfcccibus floribus in albas lacunas abeunt. 
Ex ipfo penitus floris vmbilico prodeunt pto fo¬ 
liorum numero, flamina candida adeo coniun- 
ba, vt pro vno fallant obiter intuenccm , apici¬ 
bus maiufculis in Ochram vergentibus: breuio- 
re trifido flilo inter ea laticantc : Caulis reliquus 
fupra nudus eminet fupra florum coronatum ag¬ 
men, conferta duntaxat minorum & anguflio- 
rum coma: interdum etiam mihi, inquit Clufius, 
liari luat fupra flores non vnidis cauliculus liuc 
ramulus , fcd bini terni aut plures , fuis etiam fo¬ 
liis finguli ornati : Circuit porro Vienna plan¬ 
ta vndenis pluribufque, :uc paucioribus floribus 
prodita; caulis fupra ieptenos arqualitcrpropcn 
dentes denuo nudus, quali dodrantali longitu¬ 
dine adurgens , reliquos flores linguios inter lo¬ 
lia nafccnrcs protulit, longa,deusa > Se multifida 
alia foliorum coma lapra eos lusa. Sed & in 
telligcbam ab his qui aliquot annis Conftanti- 
nopoli hxferanc, caulem nonnuquam fupra prio¬ 
rem illam florum xqualircrpropendentium fc- 
riem , dodrantali longitudine atcolli > aliamquc 
florum feriem gcft.irc, aliquando etiam tertiam, 
ac tum demum foliorum comam fupcrcmincu- 
tem : eas vero ftirpes vnicum florum ordinem 
fubfcqucntibus annis plerumque ferre oblcrua 
ui, vt peculiare genusmon Iit ccnfcndum , fed 
Natura luxuriantis quidam duntaxat lufus,licet 
mihi etiam altero anno duplicem florum feriem 
gcftare fimilcm plantam meminerim. Habuit 
autem Viennenns quxdam Patricia , cuius cau¬ 
lis fupra terram planus pedali longitudine exta- 
bat , deinde in binos ramos findebatur xquali 
longitudine cxcrcfcente, fingulos vndenis fiori- 
nbus onuftoss magna etiam tusa fupra cos folio 
rum coma. Habuerunt Se alij Se ego fimiles pia 
tas in binos caules cubitali pine fupra terram 
altitudine diuifas, quorum alter obo aut plures , 
alter quinos aut fenos flores tulit: mea vero pla¬ 
ca hoc etiam peculiare h tbuit, quod eminens co¬ 
mi mutlifida fuit. At Vicum obferuata Tufai 
piata,reliquas quas poftea obfcruaucrim florum 
numero fupcrauit: nam quinquagenis aut plu¬ 
ribus floribus onufla fuit.lll.Cattorum Principi 
Wilhelmo floruic planta quadragenis floribus. 
Iacobus Garctus Ciuis Londinenlis monebat fc 
plantam habufiffc qu<; binos Se feptuagenos flores 
protulerit. Habuerunt & alii fimiles interdum, 
in quibus plures flores nati,viccni nempe, trice¬ 
ni .me quadrageni: quotquot autem tam nuinc- 
rofos flores tulerunt > planos,latcfquc & valde 
ftriatos habuifle caules animaduerti, atque pro¬ 
ximo infequente anno ad ingenium rcdiilfc, hoc 
cft,caulem rotundum,ternis,quinis, feptenisaut 
odonis floribus priditum habuifle. Nos quo¬ 
que infignem Iulum in eadem planta notauimus: 
vno anno vnicum caulem ferentem cum coro¬ 
na multorum florum,alio anno duos caules cum 
magno florum numero , in vtroque caule coro¬ 
nas: lipe nullos produxifle florcs,nonnunquam 
adfuiffe caulem line floribus dcc.Foccunda lutu¬ 
ra capita furfum eriguntur magna Dei prouiden- 
tia, inquit Clufius, ne dehifccntibus femina an¬ 
te maturitatem excidant. 
Cxterum ( inquit Clufius! aliud genus cft,nec Tu 
caule, nec foliis, nec florum forma a lupctiore r,e> 
differens: nam & illos in extrema liuis &nudi 
caulis parte xqualitcr fere in ambitu uafcentes» 
lingulofque inter bina angufta foliafuftinet, vti 
fuperius, fed colot variat, necvtin priccdcntc 
flauus,vel verius pallcfccns,fcd rubet, aut landa- 
raci Sandicifquc colorem refert,inflatAflaeS 
elixi chelarum fere : (ex cciam latis & mucrona¬ 
tis foliis conflat, vnguibufquc ex purpura nigri- 
cantibus,cum fuis interiore parte candidis tuber¬ 
culis limpidum rorem ftillantibus , &fex ftami- 
nibusjftiloque iquali longitudine propendenti¬ 
bus. Hoc genus iuperiore magis vcnuftum mi¬ 
hi videtur. 
Variat item in nonnullis plantis florum color: 
cft enim vel medius inter utrumque genus , vel 
ad prioris, fecundiuc eoiorem quam proxime ac¬ 
cedit. 
Sed Se quartam quandam differentiam ob- j*< 
feruabam,licct cius Horum color proxime ad Se- " 
eundum genus accederet: anguftiora enim folia ^ 
habebat, illaque Se radicem nullo tetro odore, 
quantum quidem naribus manifefte percipi pof- « 
lcr, prxdica. 
Idem Pann.p.iu.& Hiftor.poft.U.c.i. Habe*- 
nus r.ullam plantam obferuarc memini, qu* 
Hcmcrocallidcm Diofe. dcicriptam exactius (in 
hoc a Clufio fumus alieni) reterat: alia cft He- 
mcrocallis cuius Athemus meminit: Paucius 
iconem mittebat , Coronz Imperialis nomine 
infignitam,quam appellationem apud Herbario¬ 
rum vulgus adhuc retinet: bulbi vero a Cxfaris 
Oratoribus Conftantinopoli mifli , qunc Ttnf-T 
Jjtacbt , modbTufiiyCmeTovfrt.Tvfihai autem [vt L 
ab iis intclligcbam qui Conftantinopoli vixe- *! 
rant,] lilium regium ligni fleat. Interdum etiam 
bulbi mifli Turfani & Tv.rfaruit appellatione: fcd 
poftremx hx voces a Tureis duntaxat nominibus 
udiicifolent,ad rei , cui adnexi fune, magni¬ 
tudinem exprimendam. Ex Perfla vero Con- 
flantinopolim delatos illius bulbos omnino mi¬ 
hi perfuadeo,quoniam cum accipiebam inter re¬ 
liquas hxc fuit inferiptio, T ufn .fur rmrfiano r^jfa 
o diftjl-ritu,cuti latefta ab.tjf/ , hoc eft, TuGii, flos 
Pcrficus ruber aut decolor nutante capite. ^ 
Vidit inter alias rariores ftirpes hanc etiam 
nouam plantam noflra itas,qua vocant Turcico 
vocabulo Titfaty nam Conftantinopoli allata cft. 
Alii Lilium Pcrficum , a natali loco, vulgo ob fi- . 
railitudinem Coronam Imperialem flue Regiam 
appellant, quam pcritilSnuis rerum fimplicium R 
C.Clulius, fummus mc-us (inquit Camcr.Embl) " 
amicus ad Hcmcrocallidcm Veterum non male 
referri cxiftimat.Huius flos maturus expanditur, 
ac in fuis propriis pediculis plane deorfum fle¬ 
bitur, at quamprimum flacccfccrc incipit,fuc- 
ccdunt illi latis magna capita [ vt quoque in 
Lilio rubro fieri foler,' qux exculto flore ftatim 
furfum eriguntur, ne lcilicct,li deorfum dchifcc- 
rent diutius,femina nondum matura putrcfcanc 
ac excidant. 
C.Bauli.Phyt.Lilium influe Corona Imperia-- 
flore luteo , Lobcl.Corona Imperialis. Lilium 
ia.liue Corona imperialis flore rubro, Clulio 
Tufai’ Lilium 15. liuc Corona imperialisinula u 
flora,Clufio Tufai:. 
Lobcl. Obi. Lilium flue Corona Imperialis, 
Turfani «Se Lalc I Icrbariorum.k.Planr pn»Li¬ 
lium 
