L1BEP, 
Viderim»,eadem qiiidcmr forma,, fcddifliini- 
iis prorfus color ; nam terna inflexa folia alba 
funt., flaua tamen macula infignita: gibba his 
incumbentia, purpurafcuut: tria furfum credfca 
2 urei, fcu violacei funt coloris: breuiter non 
hm abfimilis eft Anguftifolix verficolori fa- 
mrxfln prima ckffc. 
Media quodammodo inter Lati floram Sc An- 
guftifloram eft Duodecima,caquc elatior,labris 
trium foliorum teream (pedantium ex albo pur- 
purafeentibus, aurea-macula notatis , qux me¬ 
dium etiam lolium per longitudinem fecans, ad 
infimum vfque ynguer» anguftior protenditur, 
cius iaterainterius faturatioribus venis purpu¬ 
reis diffinfta-: folia criftata&: bifida illis incum- 
bemia,diluti purpurei, Sc quali ad rubedinem te- 
dentis fi|nt coloris,gibbo paulo magis faturo : fl- 
milis pxnc coloris lunt furreda folia,eorum ta¬ 
men vngues aliquantulum facuratiores. Ifta- 
rum porro omnium flores odorati funt, dc Ter¬ 
tii generis floribus verlicoloribus odoris gratia 
refpondent. 
Et hx quidem fummxfunt differentix Iridum 
bulbofi radice prxdicarum,qux mihi femine F- 
V.primx BoilFoci natx : alix tamen etiam natx, 
fcd quarum colores proxime ad iftarum colore 
accederent: propterca minime huc inferendas 
putaui. 
Illud prxtcrca in iftarum Iridum plantis fe¬ 
mine natis obfcruabam,j3lurimarum vaginam il¬ 
lam initio emergentem,e qua vt in primo deferi- 
ptis exeunt folia,rubri flue fauguinei coloris ra¬ 
diis elfe atfcdam, non fecus ac Quarti generis 
primx fpccici in prima Clade vaginulam. 
- Sed Sc Decimum tertium genus femine mihi 
natum, quod florem demum rulit anno 1594. 
quadriennio videlicet poftquam femen telluri 
creditum. Cubitali vero aflurgit caule, nodolo 
& geniculato,inftar aliarum Iridum huiusgcnc- 
iis,quem ambiunt longa & angufta folia,carina- 
ta vt in fuperiaribus reliquis: lummus caulis fu- 
ftinctflorem reliquis.forma limilcm Sc noucm 
foliis conflantem, fed colore diucrfummam ter¬ 
ni maiora labro propendete prorfus cxrulea lut, 
tumente macula,aurei coloris a medio labro ad 
infimum folii vnguem difereta, his incumben¬ 
tia, fornicataq; & alata folia faturx purpurx co¬ 
lore funt, ligulamq, tegur,tcnu furrc<fta,oblon- 
ga,angufta,iatura purpura (cui rubedo Icuis ad¬ 
mixta) nitent: odor tenuis, nec ad eas qux ver- 
licolore funt flore fuauitatc accedens : capitu- 
latrigona longiquc inftar capitum verficoloris, 
quq tamen nullum femen tulerunt: radix bulbo- 
favt reliquarum Iridum bulbofarum , plurefqiic 
nucleos adlarcra generans. Floruitprimo anno 
circiter quindecim dies ance illas qux cxruleo 
Sc flauofmt flore: altero cum iifdem, Iunio vi¬ 
delicet. Huic prorfus fimilem Hilpali accipie¬ 
bam anno 1595. ab cruditilFviro D.Simeone dc 
Touar Hifpalenfl Medico,vt cx cius flore, quem 
infequentis anni Maio dcdit,obferuarc potui:an 
vero femine ipli nara clfct,aut aliunde miffa,ni- 
hil adferibebat. 
Superioribus annis vt ante di&um eft, inFla- 
ux Iridis bulbofx lernine naris plantis nullam 
varietatem obferuaucram: at anno 1597. cum in 
ur hac,tum aliis infignem varietatem habui. Nam 
■- ,anno i^.fcorfim in diucrfts puluinis Flaux,Al- 
bx,F.verficoloris femina terrx commiflfub fine 
Nouembris: natx ex iis plantxnec loco motx, 
quarto pbft anno flores protulerant : ex Flaua 
quidem , aut flauos prorfus, aut flauos quorum 
XIX- 767 
| furreda folia aut pallebant aut exalBida.vel cx- 
I rulea erant, vel fuligine infeda cum fornicatis 
foliis : cx F.verflcolore aute, flauos, flauos item 
quorum furreda folia alba erant, vel initio la¬ 
bra habentes flaua aurea macula inlignita, de¬ 
inde flauus ille color maculam ambiens exru- 
lcum colorem prorfus contraxit, folia fornicata 
| «Sc.lurreda fatura purpura nituerunt: vel etiam 
I alios illis pcrfliniles,quorum tamci> flaua labra 
i oras auream maculam ambientes habuerunt vi- 
rcfccntis ex cxrulxo coIoris,& alios matri fimi- 
| les : cx Albaverb pallidos, furreda folia alba 
aur exalbida habentes, aut cx cxruleo purpurea, 
aut matri propemodum flmiles. Quam varieta- 
| cem producunt reliqux plantx illis feminibus 
natx,indicabit dies. togem Iri. 
j Idem Exot.par.i.App.i.ait.Cxtcrumex Epi- 
| flolaquam ad me dabat Venerius illo ipfo anno ^ ^p' 
qnolridcm illam niuco flore mittebat,varia alia r en.m 0 T ^i. 
Iridu bulbofarum genere ab ipfo inPyrcnxis mo- l>us. 
tibus - obferuata fuilic intelligebam: qux lcripto 
comprehenderat, vt ad mc mitteretexadam ea- 
1 rum plantarum deferiprionem : Verum, dum in 
variis illorum montium iugis, qux pxnc fexage- 
I na confccndit,j)erliiftrandis erat occupatus,fcri- 
j ptum illud ipli excidille Stpcriille magno cum 
luo dolorc:fe enim non probe quxnam inter illa 
I cflct differentia mcminiilc, certo tamen fe lcire, 
vigintifex generum deferiptionem fecilfc : eam 
autem Iridcm qux flauum aut rubrum habet flo¬ 
rem,in carum numero non comprchcndhquonia 
in illis montibus nullam flmilis coloris reperic. 
IRIDES BVLBOSA 1 ET ALB£. 
\ /f Iro colorum incremento bulbofx Lob.Iii 
i V \ Adu.par.i.Iridcsffacu non fecus ac T ulipx 
prxcoces latx,femineque ortx,albxpotifiimum, 
varianr,qux infigni mctamorpholi, colorum va¬ 
rias flibeunr differentias : In bulbo alioquin fo¬ 
lio , caule, cxterifque plantx parcibus diferimi- 
nis perexiguum. Has differentias alunt cul¬ 
tiora D.I0I1.de Franquevillc noftraquc vireta. 
Dc Iridum bulbofarum viribus nihil comper- 
rum habet, aut ab aliis traditum accepit Cluiius. 
SISYRINCH 1 VM VETERiBVS, 
Gap. XVI. 
E T hoc quodammodb Theoph.auc I.7.C. 13. de 
Hift.Planc.ad bulborum genus redigi deflde- Dcfcripuc 
rat, quod radice orbiculetur. Nam colore quide 
penitus diferepat,candet enim,nec fquamis con- 
llat.Huic peculiare datum eff,vt ima [ vna,Gaza 
legit]radix primo augeatur Hieme,tam ineunte 
Vere,quod in imo exercuerit, contrahatur,fupcr* 
numque crelcar quod manditur. Radix(vt idem 
inquit dc cauf.)vt reliquarum generis ciufdem, 
dulcis cftjpartes vero fuperiorcs cx caufa ftccita- 
ris infuaues Sc propemodum infipidx. 
Poft Thcophraft. inter genera bulborum,qux 
Grxci fecere,Plin.l.iy.c^.Sifyrinchion numerat: 
perhibens, mirum imas Sifyriitchii radices cre- 
lccrcHycme: Vere autem,cum apparuerit Vk>- 
| la, minui Sc contrahi, tum deinde bulbum pin- 
gucfccrc. 
