i • 
fc* 
• » 
'-tf 
'\ 
HISTORIA PLANTARVM 
marginibus aafcitar: exit fjli9 3 CAule,flort, femine, 
Virw. domefhco fimile,fedagrefiioribus foliis. Radix 
illi ineft Raphani modo longa, craflaque , fed 
fapore per omnia domcfticura refert. Legiti¬ 
mum nafei copiofirn in Hetruria diximus non 
qubd ipfum vfquam \ nobis vifum fit, fed quod 
id ex aliorum relatione intelleximus» Noftri fe¬ 
men cdminligniter amarum habeatur& abfter- 
foria fit facultate pra:dituro,alterius loco fecurius 
illini poterit, vbi cutem detergere fuerit opus: 
'Mttth.nor: quin etiam necandis vermibus vtile quoque fue- 
rit.H^t ille. Sed quantum fidendum fit pi Auris, 
alTertionibus & deferiptionibus Matthioli,vel v- 
nicus hic locus fatis demonftrat,non vilam plan¬ 
tam dicit nullis redamare notis ^ Diofc»ridea: 
quioccafio, vtfufpicor, eius Rapum non differ¬ 
re ab eius Lampfana , ac etiam ab Eryfimo [ per 
qui intellige Rapifirum noflrum ] ei non bene 
notis : quam opinionem augent, quod Gloffato- 
leSjPatrocinatores & Simii Matthioli verbote- 
nuseius duntaxat meminerint, nec demonftra- 
rint veras notas quibus poffit difeerni a Rapi- 
ftro.Vix etiam puto Lacunam fcire quod feribat, 
quando dicit. Nabo filuejlre funt craffi &corpu- 
lenti,non tantdm quantum fatiui. 
Lobeb&Pena Adu. Rapum fiylu.nonbulbo- 
fum. Eft frequcntifCmum prxfercim apud Flan- 
dros, GermanoSj-.qui ferunt hoc,quo folia bobus 
pabulo cedant. Luxuriat enim tanto foliorum 
numero ,vt radix iam non tuberofa autRapofa, 
fed exilis nec ventriofa, vfpiamfic,alioqui fatiui 
rotundi turbinati non difllmilis, fed diferetu 
facilis,crifp)ore,rugofioreque foiio &c. 
Lobel.Obf. Rapumfilu.nonbulbofum, Hifp. 
Nabofaluage. Adu.p.tftf.&Icon. iy$. Teut. i\ 6 . 
Licet Lobelius ailumat figuram Matthioli Rapi 
fiylu. aliter paulb tamen Itylueflre aut axuorum 
Rapiftru difcnbit:qu<j tamc de Rapo fylu. feribit 
poliunt Conuenire Rapiftro, quod an ei bene 
notum reuocauuTuisant^ in dubium. 
Tabern.Icon.& hift.Rapumfilu.Otlb Kubert: 
Figuram habet Matthioli nonnihil mutatam, Sc 
nihil praeterea particulare. 
Gerard. Angl.l.a. c.z. Rapum filu.tPilbc 
ncpce Tabern.iconem habet Gerardus. 
C.Bauh.inphyt. Rapa }.filu.& apud Matth. 
Rapum rerftum, Rapa filu.non bulbofa, Rapum 
fiiu. Muth. Rapa filti. Cifalpino. Ego igitur 
abo refero Cifalpini Rapum filu.nempe ad Sina¬ 
pi Echinatum. 
NAPVS. 
Cap. V. 
i «feriptio TL TApus fatiuusc4H/e afiurgit cubitali&altiore, 
multis alisconcauo :folia parte infima pin¬ 
nis caulem ramofque ampleduntur, pediculis 
deftituta,aut iis membraneis hirentia:& inferio¬ 
ra quidem finuata , fuperiora vero non item 
in acumen definunt:/fare/ lutei Braffici: femen 
quoque fimile aliquatenus in filiquis longis,at 
radix rapitiacft,minus tamen in ventrem extube¬ 
rans , altiufque demifla, fapore carnis compa- 
dfcioris C2ndidx acriufculo. 
^ Napum Buniadem Grzci nominant, omnibus 
olira cognitam, nunc Medici, pace tamen eru- 
ditorum dixerit Ruellius, prorfus ignorant: Sed 
mirum cur Ruell.non defcribat,& plantam,vt di- 
tic, prorfus ignotam,notis fuis noh manifcftct. 
Apud Athe- 
nium habetur, 
Theophrafluni 
C;i/m#A quidem 
non nominaAc, 
cum Nicander 
eo antiquior 
eius mentio¬ 
nem fecerit, fed 
quoddam Ra¬ 
pum mate vo- 
c.iife, quod for- 
talfe Bunias fit. 
Nufquapor- 
rb, quod lcge* 
rim , Napum 
defcripficDiofc, 
neque Plinius, 
licet hic cx 
Theophr.gene- 
*a eius quinque 
faciat.de quibus 
Tub Raphano. 
Raphanidas enim Theophr. Plinius Napos elfe 
putauit, atque ita tranftuht. Pliniusporrb veluc 
horum quinque Naporum generum oblitus, 
duas rurfus drffcretias facit, vt alter fauvicv de quo 
lib.27.agemus, alter CawttV appelletur, vtrum- Pfar.wl 
que confundens. De hocinquit iNiporum alte¬ 
rum genus Bnniada appellant, ik Raphano & 
Rapo fimile. femir.is pnclari contra vcnena.Ob 
id in Antidotis vtuntur ipfo. 
Quia autem Napi in Raporum genere viden¬ 
tur elfe, & Rapo fimiles ( foliis enim & radice 
Raphinos referunt, caule verb floribus & femi' 
ne Rapum xmulantur, ] ideb opinor Galenum, 
inter Rapu qui yeyyuhif vocatur, & Napum qus 
(Scuy/aV nullum ftatuiiredifcrimcn,vtfufiusiaai fu- 
pra di&ura. 
Huc accedit autoricas Turneri, dietntis. Ga¬ 
lenus Napos (ub Rapis videtur conprehende- 
re , nufqtum enim in lib.de fimpl.facult.fa&am 
inucnio mentionem, Priterea Paulus Rapum &C 
Napum coniungit. Et hinc forte Cordus Napos 
Rapis congeneres efle feribit ,denfiores tamen, 
acriores,&: minores. Inucniri etiam luteo &|cro- 
ceo colore Napos in Bordueldiano Brunfuiccn- 
fis Ducatus agro , quibus pricipua laus & auto¬ 
ricas attribuatur. 
Trag. Alterum fatiui Rapi genus,plan« 3 t vul- Nafil, 
gari diuerfum , Rapum fatiuum alterum oblon¬ 
gum [ prilongumaixiiTcr, fi memoria labi non 
voluillet ] fiue Napus,@techubcn,Baumf)olbct: 
Kubcn/0ncFclnibcn/ Brotfeibt|*d>c ruben[ma- 
1 £,ab oppidulo e im Bortfelb / vbi nafcuntur, ' 
Bru' fuicenfesBorfelbifdjc nominant:,] Verus 
Napus Veteru, Grxcc CwabSerap .Seliendi&us. 
Matthiolo &Fuchfio genera duo funt , varie, 
interim diuidunt. Fuchfius enim in fatiuu & fil- 
ueftire di (trahit. N*pi,inquic,fiue Buniadis.quem 
Galenus&alu Veteres in Raporum cenfum rc- 
ponunt,duo funt genera,filucftre & fatiuum. Sa- 
tiuum quod forma proxime ad Brafficara tertix 
fpeciei accedit, radicemque longiorem obtinet: 
Germani huiuS generis Napos Crflcfen fieefrii^ 
ben nominarunt. Dc filucitri mox acemus.Mac* 
thiolus in album & flauum his verbis : Napi Maitki 
Theophrafto(vt fomniat Matth.non enim recor- **['. 
datur Naporum Theophr.) & Plinio plura pro. 
duntur genera, quanquam ego mea tempeftate 
duo tantum repercrim, nempe album & flauum. 
