Carlina 
vulgo dtita 
fenera duo. 
'hamal. al- 
bj*j eJlCar- 
Cardopatiu 
Corn nota¬ 
tur. 
Crocodili i* 
Carlina 
Monachis 
Succhaha 
S.irap. Spi¬ 
na A ra b. 
JDio/c. 
£edeguar 
Seraf. 
Chamal. 
alb Fuchj, 
Card. Jua- 
TIUS. 
Cardopa- 
ttum cor¬ 
rupte. 
Faner ati ii. 
Car lina ni 
eft Chama- 
leon. 
Texit, ta¬ 
xatur. 
LI BER 
Carlinx huius diftin&io noftra non latuit Clu- 
fium. lea namque aitin Pannon.p.tftftj. Crefcunt 
in plerifque Pannonix montibus Carlinx flue 
Chamcleonis vulgo nuncupati bina genera. i.V- 
num flore amplo , albo : quod nonnunquam in 
pedalem caulem afffirgit, interdum vero pror- 
fus eft AK<whav. Atque hanc etiam differentiam 
duplicem in Hift.poft. lib.5.p.^.duplici expref- 
fic icone, quales Lobelius etiam habet, Vnuitu- 
lus,Chamx!eo albus Dio Cc.ifya. Theophr. Alcen 
Carlina elador,Chamxleor. albus vulgaris. 
Quia vero de hac Carlina authores maxime 
diflentiunt, finguloru placita ordine,quoad fieri 
poterit,quam brcuiffi.ne enarrabimus. 
Non conucnitfinfitCorn.in Drafc.] herbariis 
& officinis de Cbamxleonibus. Qu dam Car- 
Iinamdidtam, ChamxLontis nlbi radicem c(Te 
volunt. Alii prioris albi radicem tveyffc jEbcr^ 
tVui$ vocant : pofteriores nigri , 0cffiiuarne 
iEberiMiitJ, quali radicem verris aloam & nigia. 
Alii album Chamxlconem , TJiejjbiftelu vocant: 
nigrum veropriuatim iHbcnuufK/ eundemque 
Cardopatium ,& Carduum fuillum. Suspicamur 
Cornarium no cognouille difcrimen inter duos 
Chamaeleones quos nominat, is pntterea vidc- 
turnon bene j£bcrtt>iut? diltinguere a Carlina, 
cum de Crocodiho fcnbu:Quidam luncbi- 
ftel,alii 0i$U>art3c jjattenbijiel vocant.AluCar- 
linam didtam , verum Crocodilium clfe putant: 
flue £ Carolo magno nomen id habet, cui ab an¬ 
gelo ad depellendam ab exercitu peftem oftenfa 
fertur: flue Carlina quafi Cardina fiueCarduina 
didta eft. 
Carlinn[aiuntMonachiinMef.diftin< 5 t.t>.cenf. 
i8s>-] duplex: vna qua: non eleuatur a terra & 
hxc eft Succhaha Serapionis, Si /pina Arabica 
Diofcoridis. Altera qua? flmillima^prxterquam 
quod clcuatura rerra, haud dubie eft Serapionis 
Ccdeguar flueBedegar,flue P.edoar [ha: namque 
voces vnum & idem fignificantjqu? in nonnullis 
Italice locis magis qu^m altera, intelligitur pro 
Carlina. 
Figuram habet Fuchfms Carlina: cauliferx fatis 
laudabilem Hift.& Icon.pro Cbamxlconc albo, 
quem Cnrdciim fuarium & vanum Latinis, Offi 
cinis &B irbaiis Cardopatiumappellari tradit,ac 
de his vocibus aic. Cardopatii nomen haud du¬ 
bie corruptum eft , dedu&umque a di&ione 
Pancration , nam fic olim elfe nominatumCha- 
mxleonem Apulcius tcftatur: aut a Carduo va¬ 
rio, a qua di dione, u, fcilicetlitera in p , &r in c, 
mutata,in Cardopacium faciliseftlaplus.Germa- 
nisSEbcnourt} / elegantiallufione ad Carduum 
fuarium,nuncupatur, Gallis Carline, ou Artiebant 
fauuage : Chamxleon autem a foliorum varietate 
dici coepit. Suarius aurem Carduus didus eft, 
quod fues,fim polentaexhibeatur,perimat. Ob 
quam etiam caufam[£bcrft>uri3]germani.s nun¬ 
cupatam puto. In glabretis monciumprouenir, 
& in filuis, vt hinc etiam filuaticus Carduus c@- 
gnominatus fit. Chamxleonem elfeCarlinara 
negat Amatus in Diofcoridis lib.j. cap. 8. 
Miror verb Lacunam in Diofeondem lib.j. cap,8. 
eandem plantam, caule tantum variantem,face¬ 
re lethalem & nonlethalem. 
Toxitcs in onom. philofoph. vir dodns (ve 
fibimet videtur] varia mifcet nominapag. 180. 
Acantin fc.Arabicam,Acantin /£gyptiacam,Car- 
linam nigram , Cardopatiam , & SHbcrftjurR. 
Hoc chaos quomodo componendum ipfe vi¬ 
deris. 
Tora. III. 
Crocodili ri 
non ejl. 
XXV- v 5 
Qui Chamxleon albus tam ab Hetrufcis,quam Ch«malto. 
exteris fere Italia: incolis vulgb Carlina vocatur, Ma * 
nunquam Fuchfiura vidiffe exiftimarim (inquit p uchf.nota 
Macih. in D ofc.) quod eum procero fatis caule tur. 
depingat. Hallucinantur Monachi cum fibi per- 
fuadeant, Carhnam [vt eorum V' ar diftindtionc] Aionathi 
caulem proferentem , quam legitimum Chamx- f ^ ua ”* n ' 
[ Iconem nigrum Diofcor. femper exiftimaoimus chamal. 
j eiufdem clie fpinam albam quam, Grxci dxdvQetv ”'£ cr L/o/. 
j X£U/0/V dicunt Mauritani Bedeguar.Item Carhnam . 
I alieram caule viduamelfe fpinam Arabicam ab 
1 Aphris Suchaa vocatam. Sunt qui velint Carii- 
j nam vtramq ; nihil differre,nifi fexu,ac negant has 
plantas elle Chamaeleones , illamqneprzfertim 
1 nigrum Chamxlconem eife nolun t, qux caulem 
| rutum genr,^:.. An Galenus errarit efteendorafli- 
, cem Chamxieonis aliquid lethale habere? Poftea 
j capite fequenti ait : Sunt qui volunt Carlina vul- 
| godidaiu qnq caulem profertjlcgitimum Croco- 
dtlmm elle. Sed eorum opinio mihi quide'nullo 
modo fatisfacere pote fl: prxfertim cum fado pe¬ 
riculo ns fai.e viribus careat, quibus Crocodihu 
pixftare fcribuncnempe quod radicis decodnm 
potum (angui 1 e per n res copioffim trahat.Adde 
quod Giocodilio radix fu longa,leuis,aliquantu¬ 
lum lat5,& odore, vc Nafturtu , acuto. Illi vero 
Carlina: generi crall.i, nigra den(a,exefaque non. 
aute lata,nec leuis,nec N.ifturtii odorem fpirans. 
Non placet M uth.ex Carlin e genere ficere duas 
plantas, ex acauli album , quem non defcrib;t,ex Atatth re- 
alcerq nigrum, quem ipfemet fatetur , vhibellam ‘iarguitur. 
non ferre,quam Diofc. m nigro Chamxleone re¬ 
quirit, fed echinatum capitulum perinde ac albus 
Chamxleo , quod illud ipfunveum omnino a fua 
opinione dimouere debebat, & ad creder du in¬ 
ducere Carhnam caulem fundente noneffie Cha- 
mxleonem nigrum , fed eandem cura acauli. Et 
huic mantfeftum eft, eum Chamxleonem album 
& ni g r fl non leni errore in Hift.Camcrariigerm. M**tkl*t\ 
•ScEpu. abinuicem feparare , aedeferiptiones & ^ utm 
vires Chamxieonis albi ipfis ex Veteribus attri¬ 
butas adfcriberc.Ca*tenb’.i,de Chamxleone albo 
[acauli] inquit,vocatur Gixcis kclucukIw mvmc» 
MauiitaniSjChameleon lente ,(eu Chamahum, 
lui. Carhna Si Chamcleone bianca , Germ. tl?eig 
^bcrnuu-R / Hifp. Cardo prato, Gall, c arline flue 
Cbamdtonblanc. Boh. pupaWubula. Notan¬ 
dum apud Matthiolum er.-<>re Typographi figu- £rrorai ‘ u “ 
ramChamadeonis nigri Matthioli elle fubtitu- 
lo, Chamxieonis nigri alterius. Ec hunc errorem 
commi fit etiam Camer. in Matth. Epit. in qua 
eum a Cliamxleohte albo non differre feribit, % 
nili quod m caulem crticat. Flunc lapfiimani- 
maduertitin Hift.eiufdem gefm. ac titulum ei fe¬ 
cit. Carlinacaulefcens , quondamChamafteon 
niger. 
Carlina, inquit Camer. in horto, fefflli flore Carlina 
ay.asM& , & alia alioquin ab hac nihil dauerfa. eir 
Nam plerumque fi eo anno floruerit,quo in hor- 
tum transfertur, fine caule permanet, fin minus, 
multo lxtior altero anno alfurgit &cauligera fit. 
Matthiolus vtprobet, aitMarantha, alteram Afatth no- 
Carlirfam vulgo didtam, elfe nigrum Chameleo- r * tl,r c « r - 
nem Diofcoridis, quia eius facultas non eft ve- 
nenata,vt ex Galeno effle deberet,fed abfque no- ni gg r con- 
xa deuorari foleat, ad regionem confpgit, in- tr* Mattftj 
quiens in Gtxcia , Si in Ponto fortalle talem 
plantam polfe vira veneni fortiri; fed fieri polfe, 
vt in Italia-fit falu t an s .quemadmodum in Perfera 
arbore,ac quibufda alus eueniffle conftat: verum 
acceptari quidem hocpoflet, fi hxcviw nota, ac 
I 
I 
M 
