▼ires 
no HISTORIAE 
lena remediuminttentum fit, & Menelao comi¬ 
ti fuo in jCgvptum luuigantioftendcrit. Alii ab 
Helena infula vbi longe optimum luxuriet 
Helenium fiue Enula campana, Geneute vidi 
in hortis, Lugduni habebam &c alii in hortis. 
Frater obferuauit Bafilete in VTlicficIfclbcn/ego 
ibi tantum in hortis vidi. Montbelgardi priuf- 
cjuam adornaremus Hortum 111 . E. <J. in eo erat 
copiofum (pontaneum , vt nunc cultum ha¬ 
betur , floret Iunio ik Iulio , in locis 
vt Diofcorides ait, montanis vmbrofis 8c fic- 
cis ( &r.ly.yotf ) vel re&ius [ Imuoif ] humedlis. 
In pinguibus Sc lartis , tcfte Dodonceo , nafcitur 
pratis: repetitur quandoque & in montibus , lo¬ 
cis vmbrofis, 8c non omnino aridis : Frequens 
non modo apud Belgas, verum & alibi, vt in I- 
talia,Gallia,Germania &c. Flores Iunio ac Iulio 
vigent. Radicis frudum recens terra mandatu 
nullo negotio prouenit,id quod Diolcor. & Pli¬ 
nius fiipia teitati fiunt. Radix Aillatc eftodi- 
tur & fiefita ficcatur : non raro etiam Aprili & 
Maio menfibus legitur : viget Autumno. 
Helenii radicis dccofitum ,authore Dioficori- 
dc,potum vrinas menfefque ciet. Jpfia vero ra¬ 
dix in eclegmatefiumpta cum meile prodeft tufli, 
orthopnoea:, ruptis, conuuliis , inflationibus 6 c 
venenatorum morfibus : quippe qua: in vniuer- 
fium excalfaciendi vi pollear. Folia ex vino de 
coda vtiliter llchiadicis illinuntur. Eft & radix 
flomacho vnlis,dulci mullo condita: Siquidem 
falgamarii paululum exiccatam eam , mox dece¬ 
dam , aqua frigida dcmcrgunt:poftea defrutum 
coniiciunt &c ad vfium reponunt. Trita potaque 
ad (anguinis rciediones eft efficax. 
Plinius non vno loco Inula: meminit. Ama- 
•rior,inquit,per fie flomacho inimiciflima,eadem 
dulcibus mixtis faluberrima. Et mox illuftraca 
maxime lulia: Augullx quotidiano cibo. Et Inu¬ 
la quoque a ieiums commanducata dentes con¬ 
firmative eruta eft, terram non attingat. Co- 
dita tuflim emendat. Radicis vero dccoita: fiuc 
cus tincas pellit: ficcara autem in vmbrafarina 
rufii, tk conuuulfis, 8 c inflationibus, & arteriis 
medetur. Venenatorum qiorfiusabigit : foliaex 
vino lumborum dolori illinuntur. 
Galenus decadem ita fcripfit, Helenii radix 
maxime vriliscft , non primo flatim o^totTu ex¬ 
calfaciens ,ac proinde non dicenda caMfll &lic- 
caexquific^, ceu Piper tum atrum, tum candidu, 
fied cum recrcmcntitio humore. Quapropter 
cclegmatis, quae faciunt ad educendos ex thora¬ 
ce & pulmone cralfios lentofique humores idonee 
comrnificctur. Rubrificant quoque ca partes fri¬ 
gidis ac diuturnis vexatas aficctibus, cuiufmodi 
iiint ifichiades , & exigua: afliduxqtie articu¬ 
lorum procidentis ac luxationes. Harc Gale¬ 
nus. 
Helena, qua: inore omnium eft, poftquam 
Gracis Troianifique pro fe pugnantibus infinitos 
dolores intulilfet : Helenium vt poeta: cecine¬ 
runt ex lachrymis filis in Helena infula natum 
mortalibus dedit : quo trifili tia omnis abolere¬ 
tur : fi primo dodtrinarum & antiquitatis paren¬ 
ti Homero credimus : qui ad obliuioncm pocu¬ 
lo iniedtum ab ea in coma dixit: tam prafenti ad 
eam obliuioncm poteftate: vt nec dcfundlis ante 
fe parentibus , hliifiueaut fratribus,lachrymis 
genas rigaturus fit qua die id biberit aliquis , 
poeta ille teftetur: quae an vera fint in poetis 
excutienda relinquimus : natura enim & corpo¬ 
ris : non fortuna: & animi mala in Dioficor. tra¬ 
damus. 
3 LANTARVM. 
Radicem Helenii in 'mullum coniedlam co¬ 
qui vt defrutum fiat & (apa,atque inde eximi, ac- 
vinum fiue Sapam in vfium reponi, ficnbic Cor- 
narius: eadem etiam vti vulgus ex aceto trita ad 
ficabiem confricandam. Radix Helenii,vt Tra¬ 
go placer, cum recens adhuc cft,fiaccharo condi¬ 
ri poteft, quemadmodum Zingiber & Calarnus 
aromaticus.Sique illadeficcata <k in puluerem 
redadta , faccharo vel meile nnlceacur , vt ita 
fiat eclegma,bcnedi6tam prallat medicinam ad- 
uerfus fi^piria & lentam tuflim : hoc namque e- 
cleginatc cralfi & vifcoli thoracis humores inci¬ 
duntur & excreabiles fiunt. Eodem remedio 
incerna: exulcerationes & abfceflus pulmonis, 
matricis,aliorumque vificcrum[fic vfiirpatojpeu-' 
fanantur. Cataplafma ex Helenii viridis radice 
confedlum tumores tk inflammationes locorum 
muliebrium & genitalium dctumcfccre facit.No 
improbarim cum Trago in tumoribus frigidis &: 
flaruofisjin phlegmone nolim vd : Radix liqui- 
dem, refte Dodonam , huius Inula: ad inulta ma¬ 
xime vtilis Iit natura excalfa&oria ik reliccans 
tertio ordine: prafertim arida. Nam recens 8c 
adhuc (uccopleua , cxcrcmencitio redundat hu¬ 
more,qui calfaciendi ac rcficcandi eius poren- 
riam nonnihil obtundit. Prodeft aduerfus refipi- 
radi diificulrate,orthopna;a,vercre!nqiie rufii.n, 
Vetriculo.a.co noda Sc lalubris radix codita eft: 
a ccena fiipta non modo concoctionem promo- 
uec, fied & aluuin faciliorem reddit. Sunt etiam 
qui ipfis deco&is, tritis ac melli inftar vnguen- 
ci permixtis, vetera vlcera expurgari atque ad 
cicatricem perduci aftirmanr. 
Arida’ radicis farina,vt prodic Matthiolus>de- 
narii pondere diebus aliquot ex vino verere fiau- 
ftafiplenicicos iuuatjHelenii radicum fiuccuscum 
pari hyflbpi fiucci pondere, Sc aqua: ftillatitias 
Tufiilaginis triplicato pqndere , facchariquC 
quantum fiat fuerit,ad mellis fipifiitudinem decd- 
dtus, magnopere allhmaticos iuuat,li frequentet 
vtantur. Sicca radix foris vrilis eft,finintro fu¬ 
mas. humente adhuc atque recenti vtendum,prq- 
fertimin pulmonis chronicis affcdlibus. Helenii 
radicem,flotes tk folia tanquam peculiare pra- 
feruatiuum pcftis rempore commendat Bokc- 
lius. Condit autem radices 8c flores etiam,de 
quibus mane aduerfus prauum aerem & difficul¬ 
tatem fpirandi vtiliter alfumi ficribir,qucmadmo- 
dum & vinum Helenites: vtilein etiam radicem 
in aceto forti maceratam & odoratam perhibet. 
Inucnitur&Nedfcarites vinum cx Helenio pa¬ 
ratum, fed magna interpondus radicis & men- 
furam mulli diuerfitate. Plinius enim quadra¬ 
ginta denarios radicisfinoc eft vncias quinque, fi 
denarium drachrra: pondere accipiamus, in fex- 
tarios fex mulli miteit. Diofcor autem quinque 
drachmas,in fex congios iniicir 'qui poft tres me¬ 
les primo difilindir,)vc in hoc exilius pondus fit, 
ad tantam vini menfuram : in illo magnum pon¬ 
dus fit, ad exilem menfuram. Quare fi in illo feX- 
tarii in congios mutarentur: in Diofcor. contti 
congii in fextarios , mihi cum Cornario aptior 
mifcendi modus videretur. Sed fixe tora res ex¬ 
perimento conflat, & in cuinlque arbitrio fita 
eft , prout'quxuis mixtura cuilibet iucunda eft. 
Facit ad fto:nachu,& thoracem: ducit &; vrinas. 
Vinum quod ex Hefcnii radicibuspaflim in Ger¬ 
mania paratur frequenter in potu (umptum mi¬ 
rifice vifuni acuit. 
BATAlSilCA 
V inumbi 
durttet. 
1 
