LIBER 
Credidimus fuperioribus annis,inquit Matthio- 
lus, legitimum Meon non oriri inlcalia, ncc eo 
aliunde advehi: primum quod Mei vice uterentur 
r,0 \ feplafiarii quibufdam albicantibus radicibus , fa- 
• porc Paftinacz fimili : deinde quod etiam Plinij 
Mae- empore rarum effiet in Italia, quippe qui fcripferit 
non feri in Italia Meon, nifi a Medicis , iifquead- 
modumpaucis. Quod procul dubio indicare vide¬ 
tur, ufque ad Plini j svum peregrinum in Italia fuif. 
fe Meon. Sed cum herbariorum quorundam dili¬ 
gentia , quardam nuper reperta /it planta, quam 
legitimum clfe Meum , omnes fere rei herbaria: pe¬ 
riti unanimes affirmant, ne videar mordicus tene¬ 
re opinionem, facere equidem non polium, quin 
in eorum fententiam deveniam :tametfiin contra¬ 
rium aliqua fefe offerat ratio, quod fcil. hujus plan¬ 
tae radices odorem non ufque adeo gratum fpirent, 
fedquadantenus graviter oleant , ncc tenues cer¬ 
nantur, ut Diofcoridesinquit. Plinius Meo ,folia 
Anifo fimiliareddidit,vocumfortaffefimilitudine 
deceptus, fiquidem Diofcorides Anethi foliis 
Meum oriri tradidit. Eadem in poftr. comm.cum 
magn. fig. habet Lac .Sc Ital. ubi pulchriorem figu- 
(rix ram ponit, & addit folia Afparago magis fimilia, 
quam Anetho ^ Imperatricem vocari in Apulea: 
Plinium dicere Meum folia Anifi producere , uti 
etiam reperiatur in quibufdam Diofcoridis exem¬ 
plaribus, quod dubitandi anfam praebeat. Idem 
in Apol. adverfus Amatum hic tradit. Non cla¬ 
mo in Italia Meum non reperiri , fed plura fane 
clfe feribo , qua: me ancipitem reddiderunt , an 
Meum quod nunc pro genuino fumitur , legiti¬ 
mum fuerit. A Lufitano jam pridem non didici 
in Italia quoddam circumferri Meum , cum ante 
'» ipfumhoc (civerim. In hanc tamen inclinari me 
dixi opinionem , illud a genuino ac vero Meo 
mihi videri longe diffimilc. Hoc etfi (implici¬ 
ter 4 mc cflct di dum , ut meam hac in parte 
foliiin exponerem fententiam, nefeio tamen cur 
accufandus magis illi videar , qukn admonen¬ 
dus. At quod in hanc venerim opinionem, il¬ 
lud in caufafuic, quod plures hujus rei mihi con¬ 
flarent rationes. Etenim eftin primis quod vide¬ 
rim noftratis Mei radices longe craffiorcs, vege- 
tiorcfque , quam genuini expetat hifloria: quip¬ 
pe longas & tenues radices Meo reddidit Dio- 
feorides. Eft deinde quod czdcm graviter po¬ 
tius, quam (uaviter oleant, quum tamen Diofco¬ 
rides in Meo radices requirat odoratas, non gra¬ 
veolentes. Eft praeterea quod manfx parum o- 
mnino acrimonia: refipiant. Aequum Galeno au- 
dore, Meum tertio exceffu excalfaciat , cur non 
illud genuinum acriori vi pollere exiflimaverim, 
quam quod nuperrime in ufum Medicum con- 
ceffit ? Eft etiam quod extent manuferipti Dio¬ 
fcoridis codices, qui Meum non Anethi, fed A- 
nili foliis , conferant. Quod &idem refert Pli¬ 
nius , quem licet rejiciat Amatus , non tamen 
fine ratione eft addudus , ut feriberet non nafei 
in Italia Meum. Nam cum non nifi a Medicis, 
iisque admodum paucis ipfurai feratur, magnum 
& evidens eft argumentum , non ibidem fua 
fponte progigni. Quorfum velut peregri¬ 
num a Medicis excolebatur , fi ubique in Italia 
nunc illud excrefcerc videmus ? His itaque pa¬ 
lam eft , ut non abs re in cenfendo Meo mihi 
plurimum fuerit ambigendum , &c. Verunta- 
men nolui id pritermittere , quin hujufce Mei 
imaginem appingerem, non tamen , ut hoc tan¬ 
tum argumento fateri viderer , illam 'genuinum 
referre Meum, fed ui illud r obis ante non igno¬ 
ratum (ut opinari videtur Luiitanus ) offende¬ 
rem. 
XXVII- , 5 
His Macthioli argumentis , fi nulla fint va/i- 
dior.i , UcH 3 eft refpondere. Primo , qujd * 
getio res fine rv. dices , cum tamen tenues Do- ^ 
feorides dicat , fieri poteft, ut locis calidioribus, 
ut in Macedonia tales fint : Prxterea Meo no- 
ftro non femper craflsc fiint , quod evenit ra¬ 
tione loci 8 c itatis. Secundo dixit Diofcorides 
da&f effie , quod vocabulum pro odorato fim*; 
pliciter ut plurimum ab ipfo fumitur. quin ad¬ 
diderim habere noftras radices fuavem odorem, 
quamvis aliquid gravis habeat. Tertio , quod 
temperamentum attinet , acrimoniam fane cum 
amaritudine manifeftam habet, ita ut fi non ter¬ 
tio gradu excalfaciat , parum abfit a fine fecun¬ 
di , id quod aliis dijudicandum relinquo : ad¬ 
diderim loci naturam ad id plurimum confer¬ 
re- Quarto , de foliis facilis eft Iapfus , ut ait 
Lacuna, legit forte Pliniuspro euW, , facili 
errore. Quinto , ex Plinio majoris momenti 
eft argumentum , quod ita infringendum efle 
cenfeo. Difticile effie ulli pronunciare , non 
provenire plantam fponte in aliqua regione, 
nifi quis diiigentiffime omnia loca & minimos 
ejus regionis ( ut ita dicam ) ahgulos perluftra- 
rit , quod an Plinius in Italia pratftiterit me la¬ 
tet. Plinij tempore forte fponte nata propter 
Medicorum ignaviam nondum confpeda fue¬ 
rat. Latitabant fane plures , quae noftris tem¬ 
poribus indies manifeftantur. Sed unde quifo 
in hortos tranflata? Quod autem a Mediciscul- 
ta fuerit , fadum dixerim , quod digna fuerit, 
qua: hortos exornaret , & non pauim prove¬ 
niret. quales hodie , exempli gratia , Afarum, 
Pyrola , & fnr.iles plures coluntur. Non hic 
propterca dixerim , quod Vrfinam radicem , ve¬ 
rum Meum affcrucrim. Nam craflirudincm 
caulium & altitudinem Meo ii Diofcoride attri¬ 
butam , hadenus in Meo vulgari non obfervavi, 
quamvis Matthiolus ei tribuat cubitalem , an vi- 
fam, ignoro. Color etiam totius planta: non con¬ 
venit cum Anethi colore. 
Verum Meum in Italia nafei contehdit Ama- Meu $e- 
tus his verbis. Mcu herba , in H fpar.ia fam i^rum Aimf- 
geratiffima , tamen hader.us a multis ignorata 
caule & foliis Anetho fimilis eft , verum craf. 
lior, radicibus comofis , obnigru , in obliquum 
redumque fparfis & frequentibus , qua de cau- 
fa hodie multi Fceniculum tortuofum , five tor- Tantulum 
rrtuofum Anethum appellarunt. Carterum , hx?JT Anethi* 
radices , in medico ufu a multis defiderantur /ortuojum. 
qui facile cx Hifpania , & montibus Bononien- 
fibus in multas orbis partes vehi poliunt. Nam 
olim mihi, quofdam agirtas convenienti, qui in 
Antucrpiam tanqiiam celebre emporium inter 
alias quafdam radices adferre & oftendere folent, 
fuo nomine £ ertvur^; appellatas:quas tamen Meu 
effe herba:, fummoperc contendebant: &quum ex 
herba folia caulemque non diffimiha Anetho ha¬ 
bente fe collegiffe affirmabant , eaque dc caufa, 
ab officinis Germania: pro vero Mcohabebantur: 
citerum, minime itafe rem habere , illud mih: in¬ 
dicabat, qubdprxter diferepantem figuram, non 
erant odere [4 utnmcndabiles ] quem aromaticum 
Meon Hifpanum habet. Nam multi quoque Itali 
pharmacopola: pro vero Meo quafdam indicant al¬ 
bas radices. Daucum odore referentes, quae non 
multum ab illis, quibus Germani utuntur, abfunt» 
Atre vera, verumMcuminItalianafeitur,in mon- Meu 
tibus przcipue Bononieniibus , cx quibus Hei- r , umn ‘ Ita * 
barij quidam dihgcntiffi ad nos attulerunt, illi 
r °n nifi a nobis in Hifpania confpcdo , fimrle, 
quod Diofcoridis hiftoriiinuniverfum refpoadet; 
B 
T 
>11 
1 iM 
Tom.III. 
