LIBER 
la&is obolui» unum, fi amplius periculofum efle: 
Mcfues radicis drachmam unam ufque ad duas ex- 
HJfer. hibet,fuccumfolumnonexhibet. Galenus maxi- 
1 mam differentiam efle recentis ad vetuftiorem te- 
ftatur : vis enim hujus pharmaci poft annum mul- 
tu exfolvitur, atq;amplius adhuc poft duos annos, 
ad triennium penitus inutilem cftc audet proferre. 
Mefues reccntc abdicat ob vehementiam, veterem, 
~ ur m ob ignaviam. Teftantur qui Turbith ex Apulia fe- 
• ne- runt,radices efte Thapfix,ut ex bis fateri liceat idem 
luar. elle Turbith,&Thapfia. Alia tamen cft fententia a- 
■*p. pud Aquarium inter Grxcosrecentiores-,namTur- 
’ petum (fic enim appellat) Titimalis afcribit: album 
quidem elfc Alypiae radicem’, nigru vero Py thyufa:. 
Ac longe diverfa cft Serapionis opinio : putat enim 
Turbith cftc apud DiefcorideTripolium: fed radix, 
quz in hunc ufque diem pro Turbith venditur, nec 
Tripolio convenit, nec Alypis, nec Pythyufa: ,dc 
quibus fuis locis erit manifeftum. Thapfia: fuccus, 
aut lachryma , quod Csfalpinus monet, non adfer- 
tur hodie,- neq-, etiam in Italiam,quamvis radix fuc- 
cofa,& finccra habeatur,etiam ex Orientalibus, fed 
ob vetuftatem infirma , ut cum ufumprjeftare ne¬ 
queat ad extraliendum ex alto , quem fmapifmi, & 
cataplafmataex fucco Thapfia: prarftabant apud an¬ 
tiquos. Hsc Csfalpini argumenta & rationesjqui- 
bus Turbith Thapfiam c/fecontendit,doctiorum 
judicio penfitanda relinquimus. De Turbitplura 
ex profcllo H.n.g.lib.^.dicemus. Iouberti ftat len¬ 
tentia Thapftam a multis loco Turbith perperam 
ufurpari. 
ft Thapfia alia (inquit Fallop. de purg.fimpl.c.49.) 
1 defertur ex Siria,qua: vocatur Turbith gummofum, 
cb qubdconcrefcat circa oculos radicis Thapfia;, & 
eft gummi acre : folct tamen Sz gummi quoddam 
apponi a nebulonibus, ut decipianthomines :fcd 
de^gitur fraus, quia gummi quod addunt, non eft 
h acre. £t hoc defertur ex monte Gargano, qui mons 
* nunc vocatur,mons S.Angeli,& dicitur Turbith ex 
monte S. Angeli. Quamvis autem utrumque bo¬ 
num fit, femper tamen accipiendum ex Siria dela¬ 
tum, quod validius eft & minus cariofum,ut ortum 
in loco calidiori, aliud verb ex Gargano monte al¬ 
latum, utplurimum eft caridum, & cft debilius, 
quoniam oritur in loco frigidiori : &: ideo etiam in 
conficiendo oleo pro defluvio pilorum ,hoc non, 
nili in defe&uillius,utendum erit. 
1. Acrimoniam tandem fi qujefierisinThapfia, ni¬ 
hil eft quod ftatim deguftata, te invenire polle cre¬ 
das : fed fi commanducetur. Illud filentio hic non 
praetereundum, fi Thapfia loco fuperpofitafuerit, 
ac veficae & oedemata 1 excitata fuerint, eadem illita 
theriaca folvi, aut etiam Cumino, aut aceto fuper- 
pofito, ut 1 . 8 . cap.44.rer.var. feriptum reliquit Car- 
danus. 
e Thapfiam apud Tragum 1.2. c.8. Arabes Thefific 
cognominant,ut Aviccnnal.2.c.ie. IacobusMan¬ 
lius autem Piperiam nuncupavit. 
•„ Quam plantam intellig.it per Thapfiam Euchar. 
^ Roellin divinari non poftiimus , nec eum etiam a- 
gnoviffe credimus plantam, quam fequentibustra- 
didit. Thapfia, tPilbcr (filveftre) Turbith folio eft 
Fceniculi, flore albo, femine lato , Leviftico fimili: 
radix alba,cralfa, cortex cralfus,acuti odoris. 
” Lacuna in annot.in prxfat. Diofc. ait per totum 
, p r0 mudum prxparari diamargaritum calidum A vicen- 
,fal. ne cum Thapfia,quod diamargaritum perimat mul¬ 
tos. Hiftoriam recitat mulieris, qua: eo affiimpto in 
convulfiones &gravia fymptomacainciderit: fe vi- 
difte Avicenn^ exemplar manu feriptum apud Vin¬ 
centium pharmacopceum Romanum in quo lege* 
batur Capfix pro Thapfia:, & in margine annota- 
tum fuille, Capfiam eflcCailiam ligneam fi ve Ca- 
Tom.III. 
xxvn. 4, 
ne/lam. Idem rurrusL4.ej55.In Diofc.repetit fem 
prxfatione fummum crrorem.qmapbxrmacnpiiis,».™,*.. 
commitatur,oftcndi(Ie,dum in diamarg.calido Avi- r:tm - 
cenna: Thapfiam loco CafTLe, quam Canellam di¬ 
xit, ponant.i Thapfia: adferri magnam copiam ex A- 
pulia Romam nomine Turbith. Errorem huncali¬ 
get \ Vcckerus Cordum fecutus , addendo in dia- 
marg. dido radicis Thapfia-, quum alij /impliciter 
habeant Thapfia: pro Capfix , five Caflix , utnt<* 
monet Lacuna. Quare merito Fuchfius in hxc pro¬ 
rumpit verba. Id errore non caret & quidem maxi- Cord nu ' 
mo , quod Cordus in diamarg.calido Thapfis radi¬ 
cem fubjecit, qua: intracorpus exhiberi non debet, 
cft igitur ex contextu rejiciendi. 
Apollo rad.i. redarguere conatur Fuchlium di¬ 
cens . Fuchii us Coi dum taran s f 11 o n leviter 0 i ui- 
nanduseft, quodipfe.nonCardus. abAvicennx 
pr.efciiptOjIongc receffcrit,dicer, s Thapfiam i cn n _ 
textu ejiciendam , nec intra corpus exhibendam, 
comta DinSferidis, aliorumque lentendam. Sed 
non video cur Apollo ita culpet Fuchfium Sr excii- 
let Cordum: qui fane neglexerit monereerrorcmi.i guttur, 
in interpretatione A vicenos periculofifllmurn. &b't*cbfio 
Quod autem dixerit intra corpus non exhiben-^""""* - 
dun, non mali/eciflb videcur.«cpmiffimamin car-'"’ 
diaco medicamento. Ille Apollo dehortari debebat 
ejus uftim,quandoquidem ipfemet tcftatur peffima 
fymptomataaftiimptam adferre. 
Thapfia fit qualifcunqu :■ herba velit (inquit A- 
'gncola) quam hodie ficappellant, conftat non clTe 
veram Thapfiam , de qua veteres loqiuid fuere. 
Thapfia: vero npiniiae fcquentes circumferuntur 
planta:. 
Herbariorum Thapfia vulgaris, Thapfia Carots Thapfia c* 
folio a nobis-m fcripta. ' rotafolio. 
Thapfia latifolia Clufij, Thapfia quorundamfi- Thapfia 
vehirfuta. , hnjlt* 
Confidendum an fioftra Ferula fhlfo glauco. An YeruU 
de qua ante eginnis,fi| Thapfia Matthioli quam//•«*«. 
non dclcribit. 1 
Thapfia, Turbith gallicum & Turbit cineritium 
officinarum Lobcl.j, eft Ferulxfi.de Thapfia no- 
ftra,five Turbit Gallorum. 
Ferula fa¬ 
cte T urbtrh 
Gallorum. 
Thapfia tenuifolia, Thapfia a. Clufij, ferta Tha-r^/T.i. 
pfiaanguftifoliaCam.hort. cluj. 
Thapfia t. Thapfia Salmanticenfis Clufi j, an Ci- ,. 
cutaria maxima Brancionis, annumpotius Cicuta-. 
ria noftra majuma,foetida. 
Thapfia quarta Clufi j in agro Salmanticcnfi Tue- Thnpfix 4. 
ro vocata. cluj. 
Thap fi a,fi ve Turbit Gargani motis, de qua mox. "-VA 
Thapfia Afclepiadis cft Rubia fativa. Traditur 
hscH.n.g.lib^tf. Rubia /at/- 
Vefahusin paraph. in Rhazxlib.9. c.7. nominat Lepidium. 
Thapfiam Indam,qua:interputatur Lepidium. Vi¬ 
de H.n.g.lib.22. 
Thapfia: fucco Sylviusin Antiball.fubftituitNa--^' , A' r - 
fturtium.Iib.22. tium. 
Thapfia: fucco Nafturtij Sc Eruca: feminis p Q p_ Eruca cum 
dus squale, licit illafint multi inferiori Thapfia,""^"""- 
filbornat Galenuslib.x.cap.ph. r 
Pro Thapfia imponit Nafturtij femen Fuchfiin 
antiballomenis.lib.22. Jemen. 
Pro Thapfia foris adhiberi femen Erucx , tefta- &«„/»• 
turin ant. phar.Sylvius litemque Fuchfiin andbali.«”«»- 
lib.21. 
Thapfiam Indam Simonis Ianuenfis vocant Na- 
fturtium aquaticum,Trag.l.i.c.ifr. 
Thapfixfucci loco Sylvius in antiball.itemque 
Tractatus qui pro quo. fiiccum Chamadeontis (ni- ti* mgn 
gri Sylv.)fubftituunt.Iib.2^. Jucau. 
1 haplix loco accipit Traift.qul pro quo, fuccum Succu* cli- 
GlyCyrrhijS.Ilb.l7, cjrrhim. 
£ 
