-J0H 
HISTORIAE PLANTARVM 
« • « 
J'adicisPaftinacx, latiora vero crebriufque diiTcda, 
nigriora item, minnfque odorata qulim Chxrefohi - , 
flores umbellatira pofiti colore albo , ad Myrrhidis 
flores qu^m proxime accedentes, nifi quod incili 
minime fijnt, utilli,pediculifquc longioribus ceu 
corniculis, quod filiqux eftrudimemuin, infident; 
adparvx umbellx bafim quina folia caulem latis 
brevibulque pediculis amplectuntur , qux poftea 
mi nutim,reliquorum inftar,dividuntur:lemcn lon¬ 
gum in mucronem extenuatum roltellis, aut citius, 
ut inquit Dodonxus, craffis magnifque acubus lu 
milc:roftramaturafcminediffiliunt\n duas partes, 
manente in medio membrana tenui, alba, firmli 
quodammodo acui Tritici aut Hordei. 
'seaadKem ^ on ^ e ^ unt » Anguill. epift.7. qui velint 
<jft” UCm Pintam, qux dicitur Pe&en venerisefle Scandi- 
cem: led deficientibus facultatibus, nefeio quomo¬ 
do poffit defendi illorum opinio. 
Scandtx cft Scandix quidem credituri Dodon. tam gall. 
qi^mlat. in folio. Infcribitur autem in hift. gall. 
Scandix,appcllauirque & Herba (canaria, A rus pa- 
ftoris,aut Acula, a femine acum referente, ideeqtie 
gall.ee Mguille de berger appellatur,belg. Haelbc 
'Bcrrd l i s additur in foldat.Scandicem Latini ap¬ 
pellanda Grxcismu.nato nomine.Internothas au¬ 
tem voces reperitur Romanos Scanariam herbam 
& Aculam, ob rationem d.Ctam, apte vocare. Ruel- 
lius harclub PcCtinis Veneris nominedclcribit: a- 
pud Hifpanos alicubi in forum venalis infertur, ac 
editur : Quixnus vocant : Angh ptnfe nelhe/& 
0 toifc 6 byllappellant. Hxccft", inquit Plin.Uz. 
c.zz. quamAr ftophanes Euripidi Poecxobjicit jo¬ 
culariter : matrem ejus ne olus quidem legitimum 
vendita Te olim : fed Scandicem.Hec ille qui iconem 
habet,hoc titulo:Scandix,PeCten Veneris. 
Peftev DcPc&ine Veneris hxc fcnbit Lobcl.adv.p.^4. 
9,10i 4 ' Si quideonjeCturx «aptari poteft, cujufiuodi plan 
tafucrit Scandix, id (ane cx capitum confequutio- 
ne [apud Diofcundem] ftirpiumque cognatione acci¬ 
piendum videtur. Delcript/o enim non ram ambi¬ 
gua, quim nullacft. Hxc tria [ Gingtdium>Ceref >- 
lium>& Scandix] ftrierecenfita olera (ylvrftriaj vix 
dum innotuere ulli, propccrca quia incertis & pau¬ 
cis, partim etiam nullis verbis defignata funt. Nam 
Peften veneris. Furnariamguftu, foliis & vfure- 
prxfer.tat: vulgus Pharmacopxorum etiam Vene¬ 
ti is putat &v*urpat. Acrimonix verb & amaroris 
eiufdem momenti funt argumenta , qualia funt 
Galeni de Fumaris acrimonia : quam fententiam 
meriti» dodi viri vellicant, & ipfa reclamat res. 
Hxcille, qui Scandicem vocat, & f rurfiis titulo 
de Myrrhide , Scandicem vulgarem oleraceam, 
ac MyrrhidemPlinianam fufpicari aliquem meri¬ 
ti) polledicit.rn Obfp.419.(ubi dubitat an fit Scan¬ 
dix) it<£mquc in Icon. p. 715. appellat Veneris pe¬ 
cten Plmij. 
Matthiolus exiftimat Hermolaum per funm 
•MyrrbU 
forte Plu 
f/ldtl*. 
Mstth. 
Scandicem Pc&en veneris intelligere, quod ad¬ 
modum difficile eft credere. Nos equidem Scan 
dicem Herme hi ignoramus , cjiifque deferiptio- 
rem ar.te pofuimus. Matthioli autem verba hxc 
fune. Quanquam Scandix antiquis fuerit dirus no- 
tiffima : cum tamen hactenus eorum rentrerim ne¬ 
minem , cui fides fit adhibenda, q*n Scandicem 
notis aliquibus, vel lineamentis deferipferit, nef 
civerim perfecto quonam pafto , quave ratione 
affirmare poffit & in Italia Scandicem rafii , & 
pariter dignofei a compluribus. Cxterdm fciibit 
Hermolaus fe vidilfc Scandicem in exemplari grx- 
co Diofcoridis appi&am f .-fiis Foer.iculo proxir is 
&ic. Hanc ipfmi ego quoque (xrnis vidi, mihi 
tamen magis Furnariam & quadanter.us Ar,- 
themidem referre videtur, quam Fceniculum. Flo- -.1 
— - Cf >I 
res gerit Chxrefolio proximos, albicanr&que, ec¬ 
quibus tandem prodeunt cornicula tenuia , lon- jj 
giufcula, recta, acuminata, acubus, qux in Ge- i| 
ranio emicant , non difli.nilia , quemadmodum 1 
& in Chxrefolio vidi utar , licet huic longe te- II 
nuiora , &c fragiliora inndeantur. Quo fit ut 11 
reCde in tuentibus fpccie tantum, non autem ge- j 
nere differre hx planta: haud dubie -appareant:id ! 
quod etiam indicit eorum fipor. Quapropter in 1 
eorum (ane irem lententi im,fi hxc, quam Scan- 1 
dicem putant , cantu n acrimonia: & amaroris [I 
guftantib 1» relinqueret , quantum in Scard ce .sv,j| 
veteres inveniri prodiderunt. Verum cum eas 
non ob (curas quidem qualitates , quas veteres 
verx Scand ci affigna- t , in hac , vc ita d cam, I 
nova Scand.cc niinquam eg > repererim, cogor I 
omnino eorum (ententix refragari , 6c ab iplis | 
difTentire. Quapropter nifi regionis & climatis 
ratione , & locorum mutatione eveniat, ut hxc 
ftirps omnem tum acrimoniam , tum amarorem 
exuerit , non facile quidem adduci potero , ut 
credam hanc elTe Scandicem. Neque ab hac mea 
me deterret opinione Hermolaus, qnbd viderit 
is Scandicem hanc in grxeo Diofcoridis codice 
appidhim : quippe quum ititer omnes rei herba¬ 
ria: Criptores milim , quod equidem (ciam, re- 
periatur , qui per notas aliquas Scandicem deferi- 
Pferit , nefdv .rim ego quanam hilloria , & ra- 
tionef tus aliquis unquam illam piftura expref- 
fcrit : 1 fortaTe Di deorides ipfe manu propria 
co in libro ipfim appinxerit. Plinius Scandicem 
Anthrifco fimilem reddidi. Sed 
cum ignotum 
per ignmius d -.cripfrit, nihil nobis luminis his 
■n tenebris affert. Sed ex Galeni verbis de Scan- 
dice , etiam rra ifeft^ colligere licet , plantam 
quam pro Scar.dice accepit Hermolaus , quam¬ 
que pro «eadem plcriquc recentium hodieoflen- 
dunr , null 1 padfo legitimam e(Te Scandicem. 
Qiiandoquidem ea non tantam acrimo iam, r;cc 
amar tudinem guftui reprxfcrtc.t , ut dici poffit 
primum calid tatis & ficcituis gradum exc dere, 
id quod Galenus dc Scandicc prodidit.Cxterum, 
fi nulla eft planta , cui hxc comparari poffit, eam 
ad amuffim mihi quidem referre videtur , qu m 
(apud Plin. 1 . Z4. c. 19. k pedinum firnilituciine, 
Veneris peden appellant, cujus radix cumMal-^* 
va tu(a, omnia corpori infixa extrahit. Siquidem 
hxc r.-.dice r,it:'tur candida , cauliculis femipede 
major bus : foliis filvdivisP.ffiinacx, vel fere An- 
theividis, exilibus : floribus albis, tenuibus , c- I 
micant bus , fun.mit m ab eodem capitello com¬ 
pluribus, acuminatis roftellis, inter (e disjundis, 
qrx pedlnes piare referunt, quibus linum mu- 
Ii' res cr.n- i•.n. nt. Q-’x certe omnia reperiuntur 
in h;c vulgari Sci. dTce. Hxc Matthiof qui Pe¬ 
den veneris ir.fcr.bit , ac in epit. germ. ftilb 
tV.orcirir l.iffi verb^efficlFam appellar. 'Tcfla- 
tur Carner. ad hift. Matthioli germ. Peden ve¬ 
reris Italos vocare adhuc Ac.culam hodierno die, 
quo r mine veteres Scandicem vocarinc , ita ut 
non plane cum Matthiolo fit negandum efie 
Scand cem. In hort. Scandicem vocat Sc Peflcn. 
veneris , quo nomine & Caft. appella». Lagd. " V '‘t 
PcScn venetis, Scandicem quorundam. Gdn! 
h Pcdtcn vencrisfiveScandicem; In cat.Scandix 
t Ius fiIvefire , quod imprudenter inter Dauci 
gtrera ( ihoj .is referre prudenter notat. vocat 
g crm - «*a!t» lictHc Fiant, gall. c trfctdlc [au- i 
t jr. Lac. Scandicem , Scanatiam & Aculam ' 
quo. undam. Clui. hift. Pedte n veneris vulgi, II, , 
ve Scandicem filveflrem: Tab. Scandicem’, Her- * 
bam 
