quas Gingidio Galenus adfcribit gufluhaud mani¬ 
folia: deprehendantur. Ideminpoft. comm. addit. 
Non potui unquam eorum fublcriberc opinioni¬ 
bus qui plantam Cerefolid vulgo vocatam Gingi¬ 
dium elfe cenfent. Plinii Chxrephyllon, quodPx- 
dcrota Grxci vocant, acerrimum fapore, ignei effe- 
£tus,filuberrimum corpori, noflrumelfe non po- 
tefl, quod tam vehementi acredine non fit prodi¬ 
tum. In epit. cum addit. Camer. non deefle feribit, 
nontjl* T* 1 * vulgare Cercfolium Myrrhidem faciant. Veriim, 
cum caulis Cicutae non fit,nec radicis ufus : fed fo- 
Myrrhis , liorum : iis profcSlo fubfcribendum non efle. Hoc 
Htrm. Matthiolus qui fua ex Hermolao accepit, licet ejus 
non recordetur. Myrrhidem (inquit Coroll 730.) 
funt qui per Chxrephyllon modo nominatum, in 
horrispafiimnafcens, intelligant. Plinius (cujus 
verbapofirema de Sinapi didta viden polTunt, dc 
quo flarim idem loquitur)Chxrefolium aliud vide¬ 
tur accepifle.Et certe que i Plinio dicuntur de fapo- 
ris acrimonia, non debent quenquam in eam per¬ 
trahere opinionem , ut ipfis fidem habeat. Plinii 
Chxrcfohum diverfum elfe, Plinii verba legenti 
apparebit. 
o rtojehnt, Angui II. Oreofclinon,ftatuit epift. 7. his verbis: 
n£m ' Oreolclinumi.e.Apium montanum, nihil aliud eft, 
qu&m commune Cerfoglio , quod quidam Gingi- 
dium putarunt,quod non verum. Theophraftus Sc 
Plinius dicunt habere folia Cicutx. Nunc adhuc in 
Grxcia Apiilpcciescxiftimatur, &r in quibufdam 
locis di cicur cptsVcAiKWji.c. Apium montanum. 
Gaftdium Dodon.gall.& lat. in fol. figuram habetFwchfi j, 
^oreoje. ( l uar * n Iconibus. Negat efle Gingidium, ut ple- 
Un»n Dtd. rilquc vifumfuit, haud amarum fiquidem fit, fed 
grato jucundoquc lapore commendetur. Negat 
quoque Sc merito Orcofelinon eflcqhortenfe fiqui¬ 
dem fit,nonmontafiuin; femen etiam non acre, aut 
Cuminoguftufimile, veluti Oreofelini efle fcriba- 
tur. Plinii locum de Chxrcfolio admodum corru¬ 
ptum elfe exCornario monet, qui & Macro impo¬ 
nere potuerit. 
Tro Myr- De Chxrcfolio hxc feribit Tragus. In initiis 
rhide ad. Petrofelino prope fimile eft, fed tenuius, pluribuf- 
detur" t l ue i nc? filiis di irechim , utco nomine cum Cicuta 
Trage. majoremaffinitatem contraxiire videatur. Sin au¬ 
tem Chxrefolium Apii genus fuerit, quemadmo¬ 
dum Conftantfnus.Se alii multi opinantur , jure e- 
quidem poft Apia proximum locum occupavit. 
Quod in Diofcoridc habeat nomen, non fatis con¬ 
flat, ut funt varixdc earc autorum fententix. Ego 
certe propemodum mihi perfualcram Chxrefolium 
elfe Oreofclinon,leu montanum Apium , fed non 
prorfuscum herba ipla covenit hilloria.Extant au¬ 
tem duo alia apud Diofcoridcm capita, qnx fatis 
Chxrcfolio quadrare videntur, nimirum caputde 
Silone, fcu ut vocavit Hippocrates.Sinnone.Etal- 
terum dc Myrrhide,quod Brunfclf.ad Chxrefolium 
retulit,qubd mihi nequaquam improbatur. Natn 
>en ' Chxrefoliumhocfarivumodoratumeft foli'isq;per 
omnia excepto odore Se lapore Cicurx fimilimum. 
De hoc autem non facile contenderim , tametfi e- 
nim, quod ad odorem , formamque attinet herbx, 
deferiptio Myrrhidis fatis relpondeat, tamen radi¬ 
ce , quam habet breviufculam Chxrefoliuinab ea¬ 
dem Myrrhidedifcrepat.Scd uri alias femperincul- 
cojfcntiat quilque quod vult, nemini er.im erroris 
caufam prxbere volo , meam duntaxat indicans 
lentendam. Columella Chxrephyllon appellavit. 
Plinii Plinius Sc Apulejus longe aliud dclcribuntChxrc- 
s/pulet chx folium. Apulejus namque Chxrefolium fuum 
n ° ^°ot«,Bootis, ArStophyllon, & P^deros nuncu¬ 
pat. Sed & Plinius Pcdcrota nominari fcribit.Gefn. 
in cat. Gingidium Diolcoridis efle ftatuit, qua: 
fententia utique probanda videtur aflentiente 
Ruellio.Hxc Tragus, apud quem in marginenota- 
tum a quopiam,Chxrefolium Apulei elTe Acatham . 
Diofcoridis , quxPxderotis dicatur, Plinium 1 . ;-7. 
c. 6 . Sc 9. Pxderotas dicere gemmas elfe, led nihil 
Chxrefoliocum gemmis eft commune. 
Toxites in Onom. philofoph, Harchius in En- / 
chir.Hadiian.&Helfricusin Nomencl.itemqueC. ; 
Bauh. aliique nonnulli, Anthrifcum eandem her- •: 
bam pararunt , cum ea quam Cxrephyllum Co- t 
lumelladixit.Quidam, inquit Lugd.l.tf.c^S. perri- - 
nacius contendunt Anthrifcum Plinii eIfe Chxre- - 
phyllum nollnim. Idem Lugdunenfis Chxre- - 
phyllum Plinii a Cerefolio noltro plane diverfum 1 
dicir,fed cur,rationem non allignat. 
Hoc Sc Plinii Cercfolium idem efle conjicit 
Cxfalpinus,qua ratione non docet-Cerefolium^n-'! 
quit, vulgo appellaturi rccentioribus inter Apia :r 
c6num#ratum:peregrinum eft: apud nos: feritur in j 
Gallia pro olere:Plinms cum nullas Cxrephylli no- -1 
tas tradat,non licet nifiex nomine conJcStari hanc ii 
clle, qux in huncufque diem Cercfolium vocatur, 
puto apud Diofcoridem Orcofelinon eflc.itemque j 
Thcophrafti (apud quem Theod. Montapium vo- ^ 
cat) ac Plinii ,qui eademrecenfet ex Theophrafto, t 
Sc Galeni. 
Cxtcium,Cheref >fium dicitur Brunfelf.Dod.lat. | 
infol. Chxrcfolium Trago, quod fativum cogno- -j 
minat, ut patet. Cerofi>lium,Matth. Lud. p.711. 
CercfoIium,Dod.gall.Lob.Adv. p. 324. Icon, p.280. I 
Lonic. Tabcrn. Camer. Sc Cxfalp. Cerifolium, 1 
Gefn.hort. Gingidium, Ruell. Fuchfi Lacunx&i 
Gefn. in cat. pl. Gingidium 3. & Chxrophyllum 1 
Columellx,C. Bauh. Eid.pin. Chxrophyllum 1. fa- 
tivum. Gingidium 5. in phyt. Gingidii fpecics Lob. 
Obfp.41 9. Oreofelinum Anguillarx. 
Cercfolium iraque Latinis dicitur,Se ut nonnulli 
lis placet, Ccrof l.um per o fecunda fyllaba.itemq-, 
Chcrcfolium Sc Chxrepholium, Cerephyllum Sc\ 
Cbxrephyllo Nominari autem fiepu- \ 
tatur, quod multis foliis gaudeat: vel potius quod ci 
gaudium ac hilaritatem excitet. Germani 'isdrffcl- li 
fraut/ aut XorbclFratit:Belg.Scrucl: Galli du C er- > 
/««/-.Itali Cerefjyrho-.HiCp.Scgun algunos. Angh tfl)cr- 
uchBoh Trebulc a nebo^crbltjF: Hung Olazfala- i 
ta,hoceft,Italicam Lactucam vocant. 
Paffimin hortis colitur : terra flercorata & ali- 1 
quantulum humenteljctatur. Vere fatum celeriter 1 
in caulem cfTurgit, efuique cito parum idoneum 
redd’tur:Sedquod Aagufto feritur per totam infe- 
quentemHiememacetiamlanuariovircnsjflorcns ' 
menfe Aprili Sc Majo,utile eft. 
Succus foliorum Chxrcfolii ficuri Sc aquadeflil- ■: 
lata-,fanguinemexcafu,contufione,aut plagiscon- : 
cretum diffolvit: pollet fbrtaflis non fine utilitate)! 
ad calculum renum menfefque muliebres ciendos:« 
in cibo Sc potu ufurpari.Si quis in difeutiendis con- - 
creti fanguinis erumis cfficaciorem defideret me- u 
dicinam, is oculos cancrorum Sc carbones Tiliae 1U 
in pulverem reda&os in fucco aut aqua Chxrcfolii <| 
dcflillataimbibat.porrb Sc ad plcuritin feti puSlu- 1 
ram laterum hocceremediumfacit.hcrbaChxrefo- t 
lii adhuc teneri inter oleramanfa flomacho Sc capi- j 
ti conducit, ob odorem quemfa&jbetgratiflimum,il 
Chxrcfolium tufum acemplaiiri mode forisimpo- : c 
fitu omnes tumores &• intra cutem carnemq-, cafu, : i 
contulione , autquacunquetandcmratioiiecon- t 
cretosfanguinisgrumos difcutic, non aliter atque ■ 
Sigillum,vt vocant, Salomonium : Audior Tragus: 'j 
Quibus addit Matthiolus! Calidum primo gradu, 3 :» 
medio fehabet modo inter humidum Sc ficcu. Co-' 1 -* 
meflum urinam promo ver,Scobftruclionem folvit. 
idem facit decodlum. herba conducit flomacho. • 
vinum in quo coxerit Chxrefolium , hauftum, i 
utihffimum 
HISTORIAE PLANTARVM 
