LIBER XXVIiL «if 
stduerfantur,vterquc diuerfam rationem fecutus. 
Sic enim Hippocrates,Mentha calfacit, vrinam 
ciet,& vomitus fiftit. Et fi quis fxpc come¬ 
dat, femen genitale colliqucfacit vt diffluat, 
arrigere proh.bct , &c corpus debile Facit. 
Ariltotcles in Problematis lic proponit. 
Cur dicitur Mentham belli tempore , neque e- 
dendam neque ferendam effle ? Num quia refri¬ 
gerat corpus? Indicat autem id feminis corru¬ 
ptio. Hoc autem contrarium cft fortitudini at¬ 
que audaciq,ficut ipfeoftendit alio problemate, 
cum ait, eos qui natura fune frigida formidolo- 
fiores effle,concri qui calida.audaces. At Hip¬ 
pocrates immodicum Mentha: efum veneri reii- 
uerc intclligit, quod caliditatc fua fanguinem 
extenuet dc femen genitale colliquet,eamque ob 
caufam arrigere prohibeat : Galeno, Diofco- 
ride,Paulo,aliifquequamplurimis Mentham ca¬ 
lidam ficcam elle cum eo ftatuentibus. Arifto- 
tcles verb,Mentham corpus ex accidente refri¬ 
gerare , atque debilitare ,quod Semen corrum¬ 
pat. 
Conciliator anxius cft & vere fatetur efle cali¬ 
dam dc ficcam ac Venerem excitare Men¬ 
tham. Addit tamen : Mentham per fe qui¬ 
dem calidam, per accidens autem frigidam : ac 
idem docet Hermolaus Barbarus corollar. 
263. Demum verb Conciliator aliam proble¬ 
matis folutionem affert,cum inquit . Potius di¬ 
cendum Mentham in bello neque edendam, ne¬ 
que ferendam,quod calcfaciedo homines ad Ve¬ 
nerem incitat, propter quam milites debilitatur 
& redduntur timidi ,quam quidem rcfpofioncm 
admittendam cenfec Mafflarin. Qnamobre quod 
nequeo diffimulare,inquit, legi aliquando cum 
ftomacho Montanum Vcroncnfcm, qui dc affe- 
dbibus vtcrinishunc locum trabtans,eum totum 
peruertit, feribens ad hunc modum. Hac in rc 
Ariftotelcs errauit in problcm. vbi volens red¬ 
dere caufflam,docet,effle frigidam, quod falfum 
cft. Hxc Montanus. Qua:ab Ariftotele&Con¬ 
ciliatore adeo funt aliena, vt certiflimum fit huc 
hominem neque Ariftotclem neque Conciliato- 
xem legiffle,fcd potius,quod alii quoque hoc tem¬ 
pore faciunt, hxc ex aliis tranfcriphffle. 
Non abs rc autem erit c tiam huius loci facere 
hos Reufneri verfus: 
Mentham ne comedas : neque plantes tempore belli : 
Sic equidem Veterum regula fanda monet. 
Curi an quod timidas facit, imbellefique cohortes 
Frigida} fic magnus c enfet Anfioteles. 
An quod deliciis facit indulgere,gulaque 
Cum condimentis hac, & odore placet ? 
An quod & hac metuit ferrum, fi credere fas e fi : 
An quod di fidus tunc vetat effe locum : 
Qtiando femel longo durat fata tempore Mentha 
Fertilis, & damnis ditior vfque fuul 
An potius Venerem quod iners remoratur amicam ? 
Nec reparat damnum Martis ab enfe dat unii 
Galenus Mentha: facultates, & caufam cur ad 
Venerem incitet,exponic his verbis. Hcdiofmos 
alii verb Minthem odoratam vocant. Eft enim 
& alia quaedam Mentha infuauis odoris, quam 
Calaminthen vocant. Vtraqucguftu acti, & fa¬ 
cultate calida eft, ex tertio ordine calfacientiu. 
Infirmior tamen eft Mentha odorata quam Cala- 
minthc,& minus calefacit. Vt enim in vniucr- 
fum dicam hxcfeufilueftris quaedam eft,illa feu 
domeftica. Quamobrem ob eam qua: ex cultu 
accedit humiditatem , mediocriter ad Venerem 
excitat. Id quod omnibus accidit qua: humidi- 
tatein femico&am dc flacuofam continent. Ob 
Tom. III. 
talem ipfius herbx temperaturam ih abfccfflibus 
ea quidam cum polenta mixta vruntur, id quod 
in Calaminthe facere ncqUeas, propterea quod 
valentids tum excalefaciac, tum dcficcet quam 
id genus medicamenta pofcant. • Habet verb c- 
tiam quiddam amarum in fe dc acerbum. Illo 
quidem lumbricos interficit: acerbitate verb fi 
cum oxycrato bibatur , recentes fmguinis eie- 
btiones reprimit. Subftantia eft,fi qu^ alia her- 
ba,tenuium partium. 
Nec omittenda funt qua: Simcon Scthi de ea 
prodidit. luuac iccur frigidum , ac ventrem cor¬ 
roborat acftoinachum, cobtionem facit, vomi¬ 
tum fedat,ac fingultum. Prodeft etiam ad cor¬ 
dis inorfus,& appetitionem fufeitan Flatus dif- 
cucit, & lumbricos interimit, potiflimum filue- 
ftrisMenchx ius. Vencrefn ftimulac , dc iccoris Noxa 
obftrubtioncs tollit. Verum hac vefei ad fitieta- 
tem non oporree: quoniam fanguiilem extenuari 
dc ferofum facit, dc ipfum in flauam bilem mu¬ 
tat. Dein eHicit vt fanguis , qui maxime cft te¬ 
nuium partium ,difcutiatur,& crafflus ac melan- 
cholicusrcliaquatur. Quare oportet bilofosab 
ca obftincrc.Contrica cum fale dc C ibioii canis 
morfui impolita,medicamentum fic falubre.Ari¬ 
da verberita &poft cibum /umpea adconcobtio- 
nem facit, dc lienofosiuuat. Cum vino pota dif¬ 
ficulter parienti fuccurrir. Ferunt etiam quod 
manfa lippienti impofita fiat remedium: quod¬ 
que eius decoctum abforpeum confeftim fangui- 
nemex faucibus ciicientes fanet. Huius femen 
ventrem purgat,& pulmonem lxdit. 
Scribit Macthiolus aquam a tota planta Men- Matth.mt', 
thx diftillatam , quacuor vnciarum pondere 
epotam liftcre fanguinem b naribus pron necem* 
Succum etiam ad idem prqfcribunc alii, nec non 
ad hqmorrhoidas. Ego autem cum multa habe¬ 
amus optima remedia qux fanguinem cohibent 
manifclta qualitate, nolim vti hac herba acri , 
qux etiam fternutationem odore dc acrimonia 
moucre poteft. 
Hic porro videndum quare Galenus in Elcbh 
de Aromat. potius pofuerit Mentham ficcam, 
quam vrentemi Rcfpondenc Monachi,quia i- 
ftud elebtuarium eft ftomachicu, dc non recipit 
nifimedicinas ftomachum confortantes.Ac quia 
Mentha virens eft ventofa, dc ftomachi contur- 
batiua non recipit ipfam. Cuin autem ficcatur, 
amittit ventofitatem illam,& reftar illi pars con* 
fortatiua, quam quxritauthor in prxlenti elc- 
btuario , ideo recipit ficcam. Vndc notandum, 
quod herba aut flos, vel fimile,cum ficcatur, tri¬ 
pliciter operatur. Aut amittit virtutem, vtfunc 
13 orrago,Bugloffla,Cymbalaria,& fimilia multa : 
aut acquirit virtutem,vt Mentha,HyfTopus,& li- 
milia : aut tranlic de virtute in virtutem vc Vio¬ 
la & fi milia. Item nota , quod cum in ali¬ 
qua compolitione petitur Mentha humida, non 
intelligitur virens, vt dicatur humida ad differe- 
tias ficcx.Sedillaqux in pingui, vel humida, vel 
aquofa humo nara cft. Vr pura, illa eft humida, 
qux irrigatur &c. vnde cum non fpecificatur de 
virenti,vr puta pro excipiendo fucco ipfius Men¬ 
tha: &c.vel legitur Mentha fimpliciter,vel Men¬ 
tha humida , lemper ficca intelligitur. Et fimi- 
liter Hyffloppus dc alia plura. 
MENTHA CRISPA VERTICILLATA 
folio rotundiore. 
y Eptatrix radix huic cum reliquis fpeciebus 
X,communis cxiftit,nec non caules quadrati, 
