9 n HISTORIAE 
folia fubrotunda, ad Marrubium foetidum acce- 
dcntia,ex fatis longis pediculis, fuperiora ad Un¬ 
gulos geniculos purpureis femuncialibus latiul- 
culis appcnla , Vrticae limilia, pilis hirfuca,fcd 
inertibus, rugofa,atrouirentia,atroue purpurea, 
ferrata, fojtida: ad quorum alas flores fimbriatis 
loculis rubentibus infidcnt,feni vel deni verticil- 
latim caulem coronantes,purpurei,pilofi, inodo- 
ri.rictum oftentantcs,foliolo conc uio,ceu galea, 
furlum reflexo,bihdo, labello punftis carneis 2c 
fanguineis notato , deorfuin reflexo : ex medio 
hiatu flamina profert quaterna rccurua alba,ca¬ 
pitulis atrorubentibus, nec non ftilum album 
tenuem bifidum : femen in caulibus per interual- 
la copiofum &: nigrum. 
Vfut. 
PLANTARVM» 
Ill.E.C.fponte , florens Aprili : Amat xdificio- 
rum areas,plateas hortorum fepes. _ vire , 
Fcetidi eft & grauis odoris.Eius calore &C ficci- 
tatem iapor arguit , inquit Schvvewkr. qui ex 
Diofcoride eius folia duricies, ftrumas, & carni- 
nomatadifeutere, itemque ad putrcfcentia vlce- 
ra, gangrxnam,&: nomas vtilitercumfalc illini 
® £> 
perhibec. 
Hung.^Bot cty.i lan 
Vulgo Vrti- 
ca iners & 
mortua appel¬ 
latur, quod fo¬ 
liis non mor¬ 
dentibus Iit, 
mitiflima.Sunt 
qui Albam Vr- 
ticam nomi¬ 
nent , & Ar- 
changelicam : 
Ger. binfati^, 
ftirtcfenb tle pe 
fel/ «Tobtneffel 
&c taub ncffcl: 
Belgx S>ooue 
nctclcn : Galli 
Orne morte i I- 
tali Ortita mor- 
ta\ nifp.H ortt- 
ca mauert. *:An- 
gli Seabnetcl 
C ‘B.mt, 
Vrtica non mordax,& Galiopfis vulgaris pur¬ 
purea, Lamium Plinii, itemque Arcnangelica 
vulgi dicitur Lobcl. inAducrl. Vrtica labeo & 
Lamium Nomenclatori Pannonico: Vrtica mor¬ 
tua & albaCorn. Vrcica foetida Apollinari: Vr¬ 
tica foetida floribus purpureis Matth. Schvvcck- 
feld. appcllauit Lamium purpureum vulga¬ 
tius, ya\io-ln Diofcoridis,& Vrticam labeonem, 
foetidi & grauis odoris : Fuchf.Lamium j.fl.pur- 
f iureis:Tabem.Lamium3.purpureum: ltem,Ga- 
iopfxn i.(in Hift.x.in Icon.)Lamiis fimilis,excep¬ 
tis foliis paullo rotundioribus, & albis maculis 
afpcrfis : Ego duas plantas nondum facio. C. 
Bauh.phyt. Lamium 1. liue purpureum folio o- 
blongo,non folum a priore ratione formae foli o- 
rum differens,fed etiam odore:hoc enim non foe¬ 
tet. Lamium purpureum a nobis femper fuir ob- 
feruatum fcetidum. Gerard. Lamium rubrum 
Item Lamium Pannonicum fiue Galeopfis. A 
Gerardonon bene pro Lamio Pannonico Clufii 
ponitur icon Tabem.Galeopfis prima:. 
Camer.in EpieMatth.itemque H.Germ.hanc 
figura exprimit titulo Galiopfis. Cur vero La¬ 
mium Euch. Radi. germ.Dnfer frawcn fdjuliu 
vocet,rationem non habet. 
AnThal. Galeopfis rubra ? An Anguill.La¬ 
mium Plinii,Bononienfibus Milzatella,quafi pte- 
coU Mil*a. Milzadella Caefalp. vulgo dicitur, 
quialienofis egregie opiculacur. 
jlocus & Galeopfim purpuream in Italia inter Vicentiam 
^ Sc Villanouam vidi florentem Martio , Geneuae 
Nouembri,Bafilcx 0 < 5 tobri,Monfpclii toto anno 
florec.Moncbclgardi frequens eft etiam in horto 
L.tm.rv- 
irum 
G e r ardue 
9 Ot, 
Galeopfis folio macularo. 
E St alia planta Vrtica: fastidx non abfimilis, 
qux 41 adteis,maculisfingulafolia in longum 
procurrencibus,V rtica la6fca,a Sencnfibus vulgo 
LOgnomiuatur } quam redlius forte quis Galeop- 
fin dixerit, fi a y&h*. didam efFc ftatuat.quod ex 
Diofcoridis ordine coniedtura quadam colligi 
pofletmanc legitimam elfe Galeopfim,qu&fi affic- 
mare non dubitarem, inquit Matthiolus, nijfi Pli¬ 
nius eam Lamium appellari prodidiflet , laudi- 
bufquc cxculiflet album, quod medio in folio ha¬ 
bet. Quibus 1 'anc Plinii placitis decernere cogi¬ 
mur,primam , quam Vrticam fcetidam diximus, 
elfe Galiopfin : alteram ( hanc) vero Plinii La¬ 
mium. Sed fi fuftinere velimus hanc fecundam 
efle veram Galiopfim,dicere nobis licear, Pliniu 
non cognouiflc Galiopfin : neque id fortalle te¬ 
mere diceretur, quod in multis aliis Plinius eui- 
dentererrafle deprehendatur. Hxc ille. Ego fa¬ 
cile crediderim eandem efle hanc cum prxee- 
denti Galiopfi purpurea, &in folisfoliorum ma¬ 
culis confiflere differentiam 
Camer. in horto vocat Lamium Plinii,&: Mil- 
zatcllam Italorum,in foliis albas maculas profe¬ 
rentem , in locis huinidis Sc opacis circa folias. 
And.Spieg.Lamium verutn Plinii. Schvvenckf. 
Lamium piftum. C.Bauh.phyt. Lamium 5. ma- 
eulatum,& Milzadellam Carialpini, de qua vide 
plura cap. prarccd. 
Solenander tradit cius vfum efle crebrum in 
Hetruria, exhibendo puluerem foliorum in ouo 
forbili in lienis obftru<ftionib 9 : atque afleritfa- 
lum puluerem iftum in vino feliciter fe in iifdem 
affedibus exhibuiffe. 
Vrt, S 
#e*l 
vfm 
Galiopfis fiue Vrtica iners floribus albis. 
Tragus huius meminifle videtur Vrticae quin- 
ix neque pungentis,neque vrentis,floribus albis 
titulo. Fuchf. vocat Lamium 1. fiue florib.albis, 
LamiumPlinii proprie. Camer.hort.Lamium 
Tragi flore candido. Lobel.in Adu.& Obf p.180. 
itemque Icon.Piant.Lamium fiue Archangelica 
flore albo: perperam Galeopfis Herbariorum 
Matth.Lacunx.Tabern.Lamiuin 1.album. Icone 
Tabernam. Lamii albi male pro Marrubionigro Tm 
ponit. C.Bauh.phyt.Lamiuina.fiuc folio oblon¬ 
go flore albo. Schvvenckf. Lamium candi- | 
dum. 
H.Lugd.p. 114^.Lamium Fuchfii YOcat;Lamiu 
Plinii putatum,vrticam inertem& mortuam flo¬ 
ribus albidis,feu pallentibus, vulgo Archangeli- 
cam,ab eximiis viribus: Lamium fortafle a flo¬ 
rum figura, vcluti cucullo laruatam Lamiam 
quandam reprxfen tante: Italorum Milzatellam, 
& Herbam de la Milz,a, abinfigni eiusaduerfus 
fplcnisobftrudlionem & duritiem efficacia,qui 
fplen illis Milza vocatur: Galeopfim Matthioli 
Lobelii. Falso autem ita vocat: reiicit enim Lob. 
eorum opinionem,qui Galeopfim Matthioli fla- 
tuunt. 
Turnero 
