502 . HISTORIA P 
Chironia fanant & finus agglutinant. Morfibus 
canis.anibuftis igni,inflammationibus, parotidi¬ 
bus,panis ac (h umis quoque & xgilopiis cum fa- 
le impoflta profunt. Codtum ver6 olus cum fale 
& acetofumptum, dyfentericis,cxliacifque fub- 
ucnit. Datur & in locum Betx (<f«T oia-t &c. Flxc 
vfque ad ABfxai/w/; Mo/ahn, h.e. & fufpiriofis 
data, in vereri margine reperiuntur , Sarrae) j 
cum Lenticula *«m] deco&um. Exhibetur j 
& herba deco&a ad aquam interentem, cui Leu¬ 
cophlegmatiae nomen eft,poft ficciorum alimen- 
roru e furo , ita tamen vt media cibis interueniar. 
Comitialibus quoque & fufpiriofis data proficit. 
Foliorum fuccusoris vlceira repurgat, fi (ubinde 
colluatur. Cum cimolia aut cerulfa erylipelatis 
medetur: fiftulis infufus auxilio eft: prodeft& 
ad auriu dolores atque ophthalmias, feu inftilla- 
tus,feu in collyria additus. Sanguinantibus[fan- 
guine putrefeentibus, Plin.] quoque gingiuis,& 
fanguinem fuperne rejicientibus potu confert: 
cly Aere vero dyfentericis(vet.addit phthificis & 
dyf.) infunditur. Contra tabem datur in potu, 
aduerfusftrangulationesvulux fubditur invehe¬ 
re: quemadmodum & fi vuluarhcumatifmo la¬ 
boret. Semen ex vino potum alvi profluuia & 
fanguinis excreatior.es fiftit. Decotta radix feu 
colluta,feu commanducata, dentium dolores fi¬ 
dat. Eadem cum foliis ad veficae renumque vl- 
cera in paflo datur. Cxterum,ferunt ternas ra¬ 
dices cum vini ternis cyathis & aqux pati modo 
tertianis febribus, itemque quaternas quaternis 
auxiliari. Sunt & qui radice vinculo e collo fuf- 
pcijfa amuleti inftar vtantur ad Arumas difeu 
riendas. Syri huius (leguntur hxc ad capitis cal¬ 
cem inter notha ) & Calaminthx juf.ulum cum 
meile produt medeti paralyticis[fcbrib 9 ,Corn,] 
fi fecunda&r quartaparafeeues,i.e. Veneris die 
exhibeatur. Hoc autem velut arcanum accipito: 
eft enim veriffimum & experientia comprobatu. 
Ac vt eas vires habeat plantago, quas Diofco- 
lides & Plinius ipfi attribuunt, temperamentum 
eius mixtum facit: habet enim ( vt Gal.C.fimpl. 
pharm.flit) aquofum quiddam frigidum, habet 
Ttwptmm. & quid atlfttri, quod cerreum eft, & ficcum ac 
frigidum , vt refrigeret fimulque ficcet : & fe¬ 
cundam ambo fecundi eft i mediis abfccflus. 
De Plantaginis virtutibus elegantifliniA eft 
Mtcti Toe- Macri Poefis , qiix fic habet: 
A" Herbam , qua noflra lingua Plantago vocatur , 
Hanc Grxcus vocat , eft quia lingua 
Agnina fimilis foliis. Plantaginis huius 
_ Sunt gemina Ibecies , & maior prima vocatur: 
Altera vero minor , quam vulgo lanctolatam 
Dicunt, quod foliis, vt lancta > jurgat acutu . 
T tmptiam- His inflamma .di , dcficcandique videtur 
j. i Tcrtuu ejfegradus: maiorem vim tamen ejfe 
M tiori dicunt : nimis humida vulnera ficcat , &c. 
Nomina Cxterum, usnyhdiajit Graecis dicicur & Lati* 
linguarum. nis,qubd folia eius agnina: lingux fimillimafint: 
Nonnulli tamen Arnion(ap>«o‘,quafiagninam,) 
alii Probation(oy*c^iT«fli',quafi ouillam)aliiCy- 
nogloflon(»£u:'6>x»4T r,quafi canis linguam»)alii 
Heptaplcuron(eB5 / 7r^^'co'-', quod feprem fibris 
feu coftis in dorfo diftimfta fit:) alij Polyneuron 
(w-^Jrti/rftporjquafimulcincruiam)appellant. Ma¬ 
gi Caudam ichneumonis, Acgyptij Afchar, Ro¬ 
mani Plantaginem, dudto a planca vocabulo. 
Germani ab agni lingua (gcfcaffjmijJCII/ fed 
vulgo Iivgcricb : Belg* iprff)feK/tt>r^[icb(rW; 
Galli P lanuin,8cvt inter notha legitur, Tuilsidol- 
i iatupj piomlt ali Puntaginc , & Plantagine : Hifp. Lbantem 
hirl». T amehagon : tk voce fpuria T Infamam : Pceni A- 
c daltn . 
antarvm: 
liircon. Anglr JManfflptlC » Bohemi (LiiVsXCf: 
Hungarij^rti fili, h.e. Viarum herbam. Ne¬ 
que alix maioris Plantaginis extant appellatio¬ 
nes, nifi quod quandoque Rubra cognominatur. 
Minor Plantago lonanvpos» fine Quinquener- ntrw. 
uia, & Lanceola,fine Lanceolata : Germanis 1 ^ 
0 pl(>U^cr mcarkb : Gall.Lanceolt: Belgis fiOUttf 
ribbC: i.e.Coftacanina: Anglis, iXibfiCWOVtC 
Hung.Hoxzu vti fiu,appellatur. 
Paucis,vnaquxque Plantago fuum hodie re¬ 
tinet nomen. 
Eft enim Plantago maior folio glabro. 
Plantago Rofea. 
Plantago maior panicula fparfa. 
Plantago marina magna. 
Plantago rofea exotica. 
Plantago maior hirfuta &: media. 
Plantago quinqueiieruia cum globulis albis 
pilofis. 
Plantago incana & lananuginofa minor. 
Plantago lanceolata foliis lanuginolis,& lon¬ 
gis pilis hirfutis. 
Plantaginis lanceolatx fpecies minima. 
Plantago latifolia minor. 
Plantago anguftifolia maior , caulium fum- 
mitate foliofa, tk alia (picata. 
Plantago anguftifolia minor , fpica hirfuta 
alba, foliis ex aero virentibus valde villofis. 
Plantago anguftifolia alpina. 
Plantago vmbilicata. 
Plantago Indica. Payco acris. 
Plantago maritima a Dodonxo exhibita, qux 
depingitur k nobis Coronopi marini nomine. 
Plantago aquatica , cuius varias lpecies tra¬ 
demus lib. 38. 
Qualis fit Fiftula paftoris , Plantago Italica, 
Damafonium,Alifma, wef|cf> Eucharij 
Roflin pronunciare nondum queo. Barba (il- 
uanaa recentioribus Medicis inter Plantagines 
aquaticas reponitur. -- 0 „ 
Sunt qui Bifolium maius Plantaginem paluftre 
appellent lib.38. Alii vero qui Plantaginem al- 
pinam quorundam vocent Aliima. 
Nos Sagittam vocamus. 
PLANTAGO MAIOR FOLIO GLABRO, 
non laciniato, vt plurimum. 
D igitali 
craflicu- 
dine radix eft, 
lateratim, vt D 
Lobel.aic, fi- 
brofa, candi¬ 
da , & in me¬ 
dio precifa,fi- 
uc mutilata, 
Morsfis Dia¬ 
boli ferme • 
modo : folia 
rotundiora, 
fui medio la¬ 
tiora , glabra, 
feprem neruis 
diftin&a, hu¬ 
mi accumbe- 
tia,fapore,vt 
mihi videtur, 
afpero , cum 
aliqua acri- 
monia & amaricudme : ctnles pedales, lenti, 
thyrfam & veluti fpicam florum flammeorum 
