12 . VlyfsisAldrouandiProlegomena 
fugirto&marimeIocaqu*runt,ibiqueautmuri<e ftillasfugunt, ^ 
autfalfuginoliim, quodcunque lepererej velex ipCs beftiarum 
fecibus, & excrementis delibant, vtregalc femen, cui incubitu- 
Quando falfo illofomentofufciccnt. Cum dormiunt extra fuaal- 
& curfupi- uearia, & fubdio,fupinequiefcunt, ne vel aqua, vel ros alas ea- 
ne quie- madore afEctat, & a tomno leuatis volatum impediar; cgre- 
fcant. giuin fane prudenti viro exemplumpra;bences, qui cum quid fa¬ 
turus eft laudabile,prius cbnlidcrare debet, nequidimpedire 
poHit, quodiam propofuit. Plura praeterea de Aprcularum miro 
dicenda forent ingenio, verum quiaminima quali laudis pars lit, 
i.ae vela contrahentes, cum a Philofopho dicimus Apes atque hu- 
part.e, <r. animalia, ingeniofiora multis carentibuslanguiueefle; 
necnonihtefea, qa® languinemiiabent, ingeniofiora liiis con¬ 
trariis elle, quie fanguinem habent frigidi orem, ac tcnuioTem;fed 
optime'conllaic,quxsalidum tenu em,&fyncerum habent, quip- 
Apumdili- pe qua: vna & viribus corporis, & aniinxingenioplurimura va- 
gentia. Icant. Ia'm de diiigcntiaearum, operaqueacfocietatemntuaali- 
e Ltb.de So- quid dicamus; nam'h*c6ptime ingenio aaneiSletur. Fruftraani- 
lert. Anim. malingepiofumcft , quocleo non vtitur, eoquefenon exercet, e 
iLtb. z. £ PlutarchusADes,aittotocorpore,omnibufquemembtislabora- g 
leg, I. re, vtredlc , ac appofitiflimo epitheto./Tibullus fedulam voca- 
uerit. 
Rurelems vernofieres Apis ingerit alueo. 
Compleat vt dulci feduta melUfauos. 
Etymum'. Et argute nonnulli fzihufoit dori Tr,i |ttsAf rus.id eft,a meditatione, 
exercitio, Sc diligentiadidlam volunt; narn pratterquam quodi- 
pfadiligentiflimaerft, maxime vero etiam fegnes odit, ocio dedi¬ 
tas, confilmentefq iie elaboratum, Fucos nempe, communiter in- 
g i,». 3. e.i6. furgentes occidunt. Quod^ Varro meminit his verbis: Neque i- 
,, t)fefuntinficientes,necnon oderunt inertes.Itaqueinfedlantes 
,, afe eiiciunt Fucos,quod hi neque adiuuant,& mei confumunt, 
,, quos vocificantes plures perfequuntur, ctiana pauca:. Tetigit 
id quoque Vergilius hoc verlir. 
Ighauiim 'Fucos picus a prtfepibus arcent. 
iiLi.^.Hifi. Qlimetiam focias ociofas,acdefides, autminus parcaspellere 
cap.it. inmoreiisefle prodidit^ Atiftoteles. Cellantium, inquit » Pli- 
iAi.ii.c.io ,,nius,ihetriamnotant,caftigantmox,&puniuntmorte. Apud 
k Lib.^.c.i ■ Sardos tefte k jEliano lex erat, quie poenas ignauia: conftituebat, 
&quiociofe viueret, eum rationem reddere oportebat, & vnde 
yiueret, oftcndere. Atque vtinam noftroetiam numreuo ealex 
duraret ireiftiuS enim fepe cum nobis ageretur. Videuturautem 
huic legi occafionem dedifle Apesi qua: vt diximus fegnes morte 
puniunt. Ipfa: vero nunquam abo^eielaborcque ceflant: quan- 
quam hyberno tempore , nempe a Vergiliarum occafu, & vitra 
exortam, verifqueinitium, cumfcilicetlateiit frigore cohibitae, 
& quia etiam flores non den tur, ex quibus quid colligant, non o- 
perentur. Deinde vero cum faba: florent, florent autem omnium 
primae, ad opera exeunt, & labores, tiullufquepoftniodumliper 
coeli ftatum modo liceat, dies perit, adeo vt vulgari flimuniApel- 
Quando lis illud, nulla dus fine Irnea, Apibus potius, quam vllialii ani- 
adopera manti coniieniat. Tetigirquoque hancfedulani in principio ve- 
exeant, lis Apum operam poeta, cum canit. 
§l<todfipet(ji ,vbtpul[am hyeniem Solaisretts egit 
Sub terras, ioelumque eftmalu erecU-fil; 
Ilie, continuo faltus.jyluasque peragrant, 
Furpurevique metuntfiores, fiumtnalibant 
Summa leues : hinc nejeto qua duleedme leta 
trogeniem nidofque fouent , htne artereeentes 
Excludunt ('eras, Qt’mella tenacia fingunt. .pC 
iLi.s.Htfti Cibi caiifa mellificant, inquit/Ariftoteles tamxftate,quamau- ^ 
cap. z2. “ tumho. Etw alias nullum iplis tempuscertumefleferibit, con- 
mLt.g.Htfi fo^fumque quo operari incipiantifed fi cibariis non carcnc,bcne- 
tap.(p.o. que degunt, aiftiuo potiflimum tempore'opus aggredi, & quam 
diuferenum eft, aflidueoperari. Omnesin opere cernas, fed non 
eundem exercere laborem. Sunt enim foris, & intus officia diui- 
fa: operanturinttafexagintapa(rus,&fubindefloribusinpropin- 
nZhli.c. 8. quoconfuniptis, tefte n Plinio,fpeciilatoresad pabula vlteriora 
mittunt Cum ad opera prouolant, alite flores aggerunt pedibusi 
alite aquam ore, guttaique totius corporislahugine :ali* qute- 
oti.g Bift. runtmehalite ftipant,aliasfaciuntcellulas. Adolefcentiores, vt 
cap.u. auchor eft 0 AriltoteleS foris negotium exercent, prbuolando 
conuehentes,& ea, qua; res exigit j portantes, leuiorefque funt 
hirfutiedetrita,fenioresintu 5 operantur,&parcuntsetati. Qute 
flores comportant i prioribus pedibus femina onerant propter id 
n atura fcabra, pedes priores rollro, totaque onulla: remeant far- 
cinaincurua: Excipiunt eas ternx, vel quatern*, atque exone¬ 
rant. Intus alix ftruunt, alix poliunt, aliteluggerunt, alia: cibum 
prxparant j ex eo quod allatum eft. Neque enim feparatim ve- g 
icuntur, ncmxqualitas xoerisfiat, vel temporis vel cibi. Ccfnasi 
pLi 6.Bex. inquit D.pAmbrofius, omnes certare de mtinere, aliasinuigilarc 
cap. II. quasrendo viiTum, aliasfolicitam caftris adhiberecuftodiam, a- 
lias futuros explorare imbres, & fpeculari occiirfus nubiuni,alias 
defloribus ceras fingere, alias rorem infufum floribus ore colli¬ 
gere; nullam tamen alienis infidiari laboribus, Scrapto vitam 
pt.4 Geor quasrere Iatque vtinamraptoruin infidiasnon timerent. Totam 
etiaiiiharic operurri diftributioocm luculentiffime nobis depin¬ 
xit j poeta hifce doifiiflimis verfibus. 
Namque alte vt£tu tnuigtlant: (fi foedet e paci 6 
E&ercentur agrts :pars intrafepta Uomorum 
Natcifislachrymam, (fit lentum de Cortice gluten 
Fnmafauis ponunt fundamina j demde tenaces 
Sufiendtint cerat ; alit J]>emgentis adultos 
Fdueunt foetus j alttpurijjima mella 
Stipant, (fi liquido diftendunt neilare cellas. 
Sunt qwbus ad portas cecidit euHodiaforti, 
Inque vteem jpeculantur aquas, (fi nubila coeli '■ 
Aut onera accipiunt venientum: aut agmine faU» 
Ignauum Fucos pecus aprtfepibus arcent- 
f eruet cpus-,redolentque thymo fragrantia mella. 
Ac velutilentie Cyclopisfulmina majfis 
Cumproperant : alit taurinis folltbin auras 
ACiij iuntredduntque: atq/Indentia tingunt 
Aera lacu,gemit tmpofius mcu-iibus Aetna. • 
Illi inter fe/e magna vibrachta tollunt ' 
1 Innumerum', iierfantque tenaci forcipe ferrum. 
Non aliter [fiparua hcet componere magms) 
Cecropias mr.atus Apes amor vrget habendi, 
Munere quamque fito.grandauis oppida cure: 
Ei muritrefauos, (fi Didatajingere teSa. 
Atfeffe multareferunijencBeminores, 
Crura thymoplena t pa/cuntur (fi drbutapajprn. 
Et glaucas faltces, cafiamque crocumque rubentem 
£tpinguem tiliam,(fiferrugineos hyacinthos. 
Omnibus vna quies operum: labor omnibus vnus. 
Mane ruunt portis i nufquam mora', rurfus eajdem 
Ve/ptrt vhtepaflu tandem decedere campis 
Admonuit : tum teSiapetunt', tum corpora curant 
Fitfonttus: muffantque oras, (fi limma circum. 
Tofi vbi tam thalamis [e compojuere: filetur 
In neBemtfeJfosquefojorfuusoccupat artus. , 
Omnes enim, vt in exercitu viuunt, atque alfernis dArmiunt, & 
opus faciunt paritet, & colonias mittunf. FFiquc duces, inquit, oormiant. 
Varro, conficiunt quaedam ad vocem, vt mitatiohe tubx,tum id 
faciunt, cuminterfefigna pacis,'&; belli habfeant. Statiointerdiu 
ad portas more caftrorum,no<ftu quies in matutinum , donec v- 
naeXcitet bombo, adquemmoxprouolant,v:c.xVitgilioiamdi- 
dumeft, & cumiam aduefperafdt, inalueoftrepunr minus, do¬ 
nec rurfus vna circumuo.lct,,eodemqirc quo exciiauit b6mbo,ceu 
quietem capeteimperans, & hoccaftrenfi more,tunc repenteo- 9'Mtft. 
mnesconticefcunt, vte Atiftoteles, Scr Fliaius tradunt. 'Fianc 
eandem Apumlaborantium jnduftriam, feduikajemque.maxi- sir.ii.c.io. 
HiamelegantiffimelxEneidifuxidferuitjCatthagrnefesiiscom- Compata- 
parans, vrbemfuam tanta diligentia poft mortem Didbiiis di- 
ruilfe feribens, quanta iftiufmodi animalcula vere nbuo mellifi- ^ *• 
careftudent: - . 
Inflant ardentes Tyrii,pars duc Ire muros 
Mohriquearcem, (fimanibusfubuoluerefaxa, 
TeSb optare locum te£io, (fi concludere fislco. 
lura magifiraiusque legunt,fan£lumque Senatum. 
Hic portus .i Ut tffodiunt, hic alta theatris 
Fundamenta locant alit, immanejque columnas 
Rupibus excidunt, fcenis deco.ra alia futui is. 
§lualu Apesifiatenouaperfiorearura , 
Exercetfub/oletabor,cumgentisadultos 
Educunt foetus', aut cum liquenttafnella 
Stipant, (fi dulci diflenduntneBare cellas 
Aur onera accipiunt venienturn, aut agminefoBo 
Ignauum Fuces pecus d prefepthus arcent 
^ Feruetopus',redolentquethymofragrantiamelhs. nti 4 HiU 
u Ariftoreles alibi nouellasait etiam tertio, quam pfodierint, die cap.\o, 
ftadn,; ntp©tium inire’, ficibus nonfuppetiticumqueincubant, ^ * 
diiircdiubuellasadpaftumjfed bteui redite prolem felicis exami¬ 
nis quadraginta diebus intermitti, tantummodo a bruma &c. 
Sed maxime labor eariim confpicuus,cum iam diu propter frigus 
hybfrnuiii iii alneisfuis velutclauftrb quodaminciufe,fubxfta- 
temtemponbuslxtisj cumfcilicct florum vbiquevariorum co- 
piaeft ftudiofe admodum mcllificationi, fobolique fux ope-^ 
famnauant, quod nobisiiinuunt etiam eiegaatiffimi quifequun- 
tur X Corripi verfus! 
Oenja per antiquosdifcarrunt dgmma fyluas 
More Apium, quas ver tepidum noua conderecaflra. 
Et munire fauos ceris tuhet athere captos 
Denfaper herbojos errant examina campos, 
Floribus mfidunt varus, ronmque madentem 
Gre legunt, onerantque hutheros, cerafque liquentes 
Conficiunt, dulc efque lares m pumii e figunt, 
Incumbunt operi, grati,que laboribus mfiant. 
Nemo vero mciius, nemo elegantius,facundiufuciftiufmodi in- 
defeflos labores tetigit, exprelli tque quani ^ Aelius lulius Crotta, * Eidyl.q. 
in cuius os, dum hos verfus medicaretur, quo dulciores ,Jepidio- 
refque euaderent, mei Apes ipfa: ingeffilfe videntur; canit aw* 
tem; 
Quales vere nouo Sicula fub collibus Hybla 
Vallibus, aut riguis late fragrantis Hymetti 
Exercentur Apes .flahuUs vbipinguibus agmen 
Tredit mane nouum, (fi caelo bacchatur aperti. 
Ha veris populantur opes,Tymbraque laborant: 
Illa »pq lachrymam, (figraue olentis Centaurea 
Narctjpque leguntflorem, cadafque rubentes •• 
Catera dum legio taBU afcripta.tenaces ' 
Sujfendunt ceras, (fimclltiliquentia fundunt. ALi.de rt 
«Varro teftaturnonrefiftere ipfis, qui opusconetur difturbare: rufi.eufi U. 
neque 
