84 
Vlyfsis Aldrouandi 
e Lib.^ 
Kep: 
de 
Elegans quoque apud ePlatonemlocuSjin quo abliguritorem bo- A 
noriim fuorum Fuco affimulat, qui cum antea diues eflet, nil be- 
nefieij, aucadiumcntiinrempublicam contulerat Vifne. inquit, 
„ de eo homine dicamus, quemadmodum Fiicusin fauo nafcens 
examinis fit morbus,ita & illum abliguritorem i n domo fiia na- 
„fci, velut morbum reipublica;, Vt quidem &fibifit incommo- 
,,dus, & vniuerfeciuitati? Omnino, inquit Socrates. Nonne 
,, AdamanteaniniaduertiftiUeilm crcafle volatiles illos Fucos o- 
„mnesfine aculeo, hos autem pedites partim diris etiam aculeis 
,,armatos!&eihisfanequi aculeos habent pauperes tandem in 
,, fenedute fieri videmusjvtrniferamfoedamque vitam tollerent: 
„ aculeis autem armati hi funt, qui malefici vocantur. Sint quoq; 
„ polyticis alia hinc exempla,Vt caute maleficos ciuitate eijciant fi 
hancinocnti aliquo damno alFecerintifin autem peccarint leuiter, 
finant, ne maior ex futuro tumultu noxa conTequatitr, quam ex 
leuiori peccato commillo. Nam agricola faeuos Fucos mclque 
deuorantcsinaluearijsfinunt;nr 5 lentes totum perturbareexame: 
& fatius putant mellis aliquid abfumii quam omnibus Apibus in 
ierre tumulum. 
B 
EPITHETJ. 
aLib. I. 
K oilJnufiS^prpprium Fuci epitheton apud Hefiodumi quod n6 
vtcrEterte Apes aculeum exetat*:T5'75v»gw5-«» Ttiulvg^v. dici¬ 
tur & dxols in/* fipigrammatibus, id eft , petniciofusdamnofusue 
hoc verfu: 
Sis £^i|A«(7«»TS MtAiia/*/?. 
Immunis autem Virgilio dicitur, quodabfque aliquo labore vi¬ 
tam tranfigat. 
C A P V T. VI. 
DE FESPIS. PKOOE- 
MIFM. 
)Roximar Apibus,ac earum generi Vefpat funt, quamuisnec 
borVefpa eftjvt Serapioni in cap.deBezoar.. In terminorum A- 
rabicorumexpofitionecft inuenire Deibranepro Yefpa. dicitur 
in Pandedatio Medicinae Azamphari. Gratcis quoq; npn fua de¬ 
fiant fynonyma,fedconfuravalde,& interdum vario modo ab au- ^2^(9 Uijl 
toribus interpretata. Nam apud/* Ariftotekm v/piJKquodalio- (.4/ 
qui commune Vefparum nomen eft) Crabro transfertur, verba 2;^?|cra- 
Ariftotelis funt haec. Tau ifiifuy ircpi)x.S»K(i^ti. it iBp iytfAsyaojJi b^ointer- 
n^Xovn £g^'raf, vnde Plinius verriffe videtur, Alio- pjgtjjus, 
lum (de Crabronibus loquens) qui mitiores videntur duo gene - ^ j 
ra; opifices minores corpore qui moriuntur hyeme,naatres, qui “ 
biennio durant. Ego veto(vt etiam rcdtealij iudicarunt)cenfeo “ ‘ 
hunc locum corruptum, & pro aliorum legendumVefpatum.Scio 
quidemapud|lS!icandriScholiallemvipjj,(96/A!diciVerpaBfimilis, 
feu Crabronis figuram referens, qui e Vefparum, aiitCrabronum « 
genere ell. Verba Scholiallis haec funt in Theriaca, y 8 £^ 5 i)| est 
^«0» VipintJflAs, tAu^O/i** XEVVlfa, ‘i V<p^*£S 
Sed perperam in illo Scholiallis loco .v/piiTcjf/llj; legitur pro ex.luj- 
if/l^s, vt notat autor Thefaurilinguas Crascae,tamen animaduer- 
tendum .ineodem Plinij Capite, quod fupracitauimus fynony- 
miJsponi o-^jjxion. pro nido Vefparum, & Crabronum 
mitiorum. & apud Xenophontem tripnKcK a quibufdam Vefpas, 
abalijsCrabronesinterpretari, vtSpondanushaec verba ttanftu- 
<i»T/£S7iu5 irip^KoK iirk^ay lisji y idell,& 
etro, inquit, video etiam eos quicunque Crabropes excipere vo¬ 
lunt, fiquidem euolantes conentur venati, a multis feriri. Huius 
tam confufa: interpretationis, rneo quidem iudic io, nulla alia ra¬ 
tio eflepotcll, quam vtriufque huius ahimakuli fumma,&cor- 
poris, & vitae fimilitudo. nam magnitudine potius, quam alia 
quauisreinterfe differunt. Itaq;<(9t7ie^(i)isT*«5 hoc eilabuliue Sip?- 
Crabronem vertunt. Eademq; ratio ell cur CazaA» 5 p^^ irio- 
doVefpam.modoCrabroneminterpretetur.Arillophanesin Nu- 
bibus, /a/ra-Epih*-’ Ay^(!wSv,Si oculislli- 
mulatuStanquamaVefpis,v: exponit Andreas Dinus luftipoli- 
tanus. SuidasaitATS-fi)'»!» genus efle Vefpas, fed poetas abuti pro 
Ape. Hefychius genus elfe Apis. Scholiafles in Arillophanem di¬ 
cit poetas ficcontinentfer Apes appellare, Se congenerem Apibus 
Agi-fii/ia/vocare, in vniuerfum de Apibus dici, cumfitfpecies A- 
P Roxim» Apibus,ac earum genen Velpas lunt, quamuisnec ATCcfu,/» vocare,m vmuviiuiiiu^/,i,/£/£/»///£,,, 
mei, nec bonam ceram progignant Natura enim haud vfquc ^ pis fimilisVefpis. A»5«A/(quodpaucismutatislittens cum rupe^ At^A. 
. ,..r- , . r _./i _fimilcMinn T.f-virol.arinoGra:co, Qiiod Clollariuminlcri- 
Velpiloncs 
aLib. 
adeodiffimilis, veldifparviuendiratioell,aut ordo.quiA Sc cor¬ 
pore, Sc alarum numero; ac fpecie e^dem fere cum Apibus funt, 
ob illa intei Apes fylueftrcs quoque numeratx, licet latiore nomi- 
nisfignificatione, ob hanc vna cum eifdem. St Mufcis.abArillo- 
tekavE/vTgjinuncupatx, quod cruftaminimeearundem alas fii- 
perueniat. Fauos quoque conficiunt, fed qua indullria, quaue ar¬ 
te, quantumque in his ab Apibus diCsrepent, dilTerendum pluri¬ 
bus Quamobrem cum plurima, qu* de Apibus didafuntad hoc 
caputpertinerevideantur,nos prolixiori fermoni parcentes,ea 
aut omittemus, quas fatis diligenter in praecedenti capite exarata 
funt, aut quam breuiffimis verbis repetemus, fi quae digna fint, vc 
repetantur. 
jE^FIFOCA. 
■t T^Efpae, Sc Vefpilones erant blim cadaueium funeratores.ita 
V difti.quodvefpertino tempore cadauera efferrent, nam ita 
„ Fellus, Vefpae & vefpiliones(aliqui codices habent velpillones) 
,, dicuntur, qui funerandiscorporibusofficium gerunt,nonami- 
„ nutis illis volucribus, fed quia vefpertino tempore eos efferunt, 
,, qui funebri pompa duci propter inopiam ncqueunt.Sedf ulgen- ^ 
tius in eo libello, quem de prifcofermoneinfcnpfir, vocabuli Vef- ^ 
,,p$ non meminit; Vefpiliones folummodo nominans, his ver- 
„bis:Vefpiilones didi funt baiult. quamuis Ancidamus Herack- 
„opolites vefpiliones dixerit Cadauerum nudatores: licut inhi- 
,, lloria Alexandri Macedonis fcripfit: Plufquam trecentos cada¬ 
uerum vefpiliones reperiens crucibus affixit. Mnafeas tamen in 
„ Cecrope fcripfit, Apollinem poftquam ab loue vindus, atqiie 
,,intetfedus ell, avefpillonibusad fepultuiam elatum effe. Vef- 
„pas quidam in facris Biblijs exponunt acerrimos timoreSiqui- 
bus corda gentium pungebantur, vcSapien.u. Sed Sc his tanqua 
hominibus pepercilli, Sc milifli anteceffores exercitus tui Vcfpas, 
vt illos .paulatim exterminarent Cyprum Infulam ab antiquis 
riorifimik ell) in Lexico Larino Craico. quod Cloffarium inferi 
bitut, Vefpa efl,Sc alia eius kxici parte Crtecolatina «J"®- 
id eft fpedes Vefpte. Arbi{ror biinc errorem ab autore Thefauri 
Crxcas lingU/Eanimaduerfum.qui ait efle Apem uc di¬ 
dam vr-.gjTro to«*^£S'«v, id eft exeo, quod flores edat. A£«i>slt« 
Hefychid funt 2 ^ex£!,,vel i/xgiov M£ X/«■>!. Suidte vero AeJ^/iJIj 
funts-ipDXH/e, Vefparum cella:. Rurfum Hefychius AiXxiBix. affert 
pro xi!g,l/«, id ell fani.K<|£ 4 fii 0 t, inquit, Crifpihus in 
fiioLexicoVefpa,adueatia(forte Vefparum aluearia.autVefpe- 
taferibetevoluit.) Pollerioreslingua: Cratete illuftratores aiunt 
k»4bi<e,ex Hefychio efle (rijn'*i/* Velpulas , Vefparum fetuste- 
cences adhuc a partu Item lingulari numero jKixfoX/>yi/tlordes, 
vt nimis tenax, & rellrida pailimonii, pro quo apud Suidam in 
manuferipto codicexfA^/xakgitut.Ita enim ibi, xt/xSiica 
i' fiiXioAetyVftiKfaXeyU, quibusaddit^algis-foi^ii.forfitan taijnen in 
prima fignificationeferibeudum ,velx£|KSi'*<*, vijfit di- 
minutiuumaxi/«£))|^idem fignificante, quod /Siiufifl.Sc tiifxSt^y 
nam Sc hocanimalculum e VefpaiumvelApum genere eftjlhue- 
nioScapud Euripidemin Bacchi Calpatum StiblinumQ^aji-la/ 
exponereVefpam,cum tamen fit ab omhibusCraecisprtefertim 
Arillotik ita appellatusFucus feuquartum genus Apumaxkvf»». 
Vefpainfedumaculeatum ApifimikLatinis dicitur abeo,quod 
vefperiMufcaSpUtatur venari in cibum. Cra:ce communi nqmi- 
ne. c-^)!|.EullathiuS denominari feribit t*? 
ideft bij 7 v« > 1 / vt exponit Scapula,quoni¬ 
am nimirum infeda; in medio funt Vefpa:, ita vt hiatus quidam 
inijsconfpiciatjir. VuIgoItaliVefpa, B0nonienfesVrefpa,vtLa¬ 
tini dicunt,aliquiMuIcOne. Calli Mouche, Guefpe ouburdon. 
HifpaniAbifpa,Sc Veffia, Germani Latjnos quoque imitatiein 
■Wefpe. Belgsidemefferuntvnicavlcima littera dempta. Poloni 
OffatHuiigari DarasrAtigli a Wafpe. 
19- 
Spheciam appellatamfuiffe;quodeam Spheces inhabitarinc,no¬ 
tat/* Coelius Rhodiginus,fed non addit, num Spheces fuerint 
Spheces di populi ita didi, quod magis credibile ell, an vero Vefpa: Infedo- 
di Ciprij. rum genus; de quoagimus. Extat&apud Arillophanem comos- 
Vefpaco- diao-ipixEsfiue Vefpse intitulata, quodpeifonae, qute ibidem in-» 
moediaAri troducuntur, Vefpisnollrisaffimukntur. 
ftophanis. 
SINOidlMA. 
nynif eft nomen reptilis alati perciitientis Bculos, SC venenum in¬ 
fundentis, Sc occidentis Iccundilm Rab. Selom.in Comment. 
ExocLi^.quodin Haruch exponitur Apis,aut Vefpa.Hicron. 
Crabronem vertit Exod.ij Ver. 18 Etmittam nyirinK Crabro¬ 
nem ante te, Sc expellet Chiuiiatum Scc. Aliqui KOiyny Vefpam: 
Idem Deur. 7.I0. Sc lehos. 14. 12. vbi Rab. Dau. in Commea, 
feribit, quod ell fpccies Mufeasmate emittentis venenum, qua: 
percutiebat oculos, Sc veneno illos afficiebat, Sc non poterantpir- 
gnare. Etfic venicbatifrael, Sc occidebat illo s: quemadmodum 
dixitlehos, 24.**, non gladio tuo nequcaicu tuo. Arabice Zam-^ 
GENFS. DIFFERENTIJE. 
Deferiptio. 
A NteqHamVefpaium fpecies ptofequ 
jt\.defcribendafunt, qua: omnibus iu v 
ijuamur , pauca qucedam 
, qua: omniDus lu vniuerlum Velpis com¬ 
petere poliunt, qualiafunt,qua!islit Vefparum figura eiterior.Sc 
h*c quantum ab Apunt figura differat. Corporis magnitudo non 
- omnibus eadem;nec tamen diuerfus alarum numerus: omnibus 
' enim quatiior funt ala:, vt etiam Apibus, gracikin medio corpus, 
ita vtaluustenuififtula, autligamentocorpori annexa videatur, j^pis fimi. 
Breuiteritaq; M. Varro. Vefpa qua; fimilitudinem Apishabet,“ Btudineell 
neque focia ell operis, Sc nocere f okt motfu, quam Apes afefe-“ Vcfpa. 
cernunt. Intervtrafqueautem hoc diferiminis eft. Apis breuior, ^ 
Sc compadior, pedore, ac dorfo pilolis, capite oblongiore, acu- 
tisrerollro, minus colorata aluo,annulotum lineis coloreruffis, 
Sc nigris, ycplurimumdiftinda; antennas fub oculorum regio¬ 
ne locatas habet; Vefpa vero longior veluti quxdam fiftula medio 
coh*rentibus aluo Sc pedore, glabra tota, rotundiori, Sc breui- 
pti capite, coloratior. Aureus enim color , & niger ( qui vtetque 
tranfuerfamaluumfecant,ilkquidemfimplici linea,hic vero no¬ 
tis quibufdam triangularibus deorfum tendentibus pundisque 
conftuu. 
