P2 
Vlyfsis Aiarouandi 
E P I T H E T A. 
HomerusIdeft 
pa cur. 
iLib.jt 
b I» The~ 
riaca. 
ab eo, quod io via domunculas bab^ant. Id autem iis Vcfpis 
competerepoteft,qua:cucavias veifantur,per quas homines fre- 
quenteriter faciunt. Ab eodem quoqj fiinv xioXci vocantur, quod 
medio corpore pi dis lint, variiquein iis colotesappareant, qua 
rationeaLycopKroneAsi^Soiveiappellantur, hoceft nigrje, rubi¬ 
cunda, fuluae, ac maculis languiheis, Sc rubris diftinfta;, vt funt 
quidam ferpentes. Nili mauis valde cruentum,& fuheftum inter¬ 
pretari,non a colore,fed eius pernicie, quam fatpe mortalibus fuo 
aculeo infert. Nam ob hanc funt plurima alia epitheta a poetis in- 
uenta, vt>i<>t/^Ae®-, ideft perniciofa; i*p>«AE®-moleftaapud<« 
< 5 .Calabrum,& mufii-ld elf amara in Epigrammanbus. 
Tltic^hv fyetpeTt cMfd-nwjefA^ey. 
Et i Nicander quoque «Aoo» dixit, ideft atrocem &perni- 
ciofarn. 
ij 4,’oAoo; quodeft. 
Nouimm hiiu.d»liter qua,patrat lultu. atrox Vejpa. 
Ariftophanes quoque Sipfx«{<i|v<(5tfdyi( nominat, quali dicas cor 
acutum habentes, quod lint iri iram pra:cipites,& acuta ira excan- g 
defcant. Apud Nicandrum itidem legitur 'ZtpZat orMix>,iyKtov 
Cijp()(,carniuora;, haud difparVefp* vertit quidam . melius tamen 
crudiuorjE. In Poematibus ScaligeriVefpammifellam legis, & in 
Petracha,amorofe: 
Inflai negli occhi,onde amorofe Vejpe 
Mipongon Ji,ehe>}fin qudil/ento e plora. 
A P O L O G h 
V ECpx 8 c perdices litibundte ad agricolam iuerunt, ab eo pe¬ 
tentes bibere, promittentes pro aquahanc gratiam redditu- 
rasj perdices fodere vineas j Vefp* circumcirca eundo aculeis ar¬ 
cere fures. At agricola ait, fed mihi funt duo boues, qui nihil pro¬ 
mittendo , omnia faciunt. Melius igitur eft illis dare quam vobis. 
Fabula in viros pernitiofos, qui promittunt quidem iuuare, la;- 
duncautem admodum. 
PROVERBIA. 
A vero quam quis eo anno viderit primam : Laudant quidam hoe 
contra quartanas. Sed eandem facultatem 6 Iohannes Vrfinus, in b LiJ» fr 
eo carmine, quo proprietates vefparum colnplexus eft, omnibus priet, 4 m, 
Vefpis in genere allignat. ita enim canit. 
JSlilpraler bombos, equum talare parentem 
Si neque»,, cogor cedere Mufcatibi. 
Sunt qui me credunt Scorpii depellere virus; 
Imo isfert tehs telapniftra meit. 
Sola volans vel tiijfa pner procul arceo febrem 
§luqrtanamtauafim modo capta manu. 
Sed nondum valwt nofiro medicamine quifquam. 
lure Igitur cogor cedere Mufatthi, 
Fit& aquaexVefpis,qua:miras habet virtutes tumores faciendi AquxVe- 
abfquc dolore, de qua cMizaldushunc in modum loquitur. Si Iparum vis 
quis aqua deftillationis, vel decodioms Crabronum aut Vefpa- Aiew.cer.?. 
rumcutem alicuius attigerit, ficintumcfcetlocus: vthydropis, 
aUtveneni,magntevealicuius atgntudinis lufpicionem ingerat, 
fedabfquedolore.Remedioeft Theriacapota, vel loco illita.Hac 
fraude meritricula: quxdam gellationem vteri, etiam apud cir- 
cumfpe(ftos& cautos, artificiofe mentirifolent: &fuam mife- 
riam credul* plebifalfo atteftari, qui ftipem vicatim emendicat. 
S ^VKieta occlvtiFeci Grateis idem fere lignificat, quod Latinis, vt 0 
apud Plautum, irritare Crabrones. Qiji autem malum libi fa¬ 
bricat 'S^mlcips^syeipeir i(efS-’ £« 07 tt/dicitur, vtinquitEuftathius. 
Id eft examen Vefparum {vtLiuiuslOquitur) libi irritat. Xeno- 
phonindicat vndenatumllt, nimirum eximereVefpas ex antris 
fuis. Opu^ tyay ^^torrom ^fxerrttj.ccoo 
^onue'rs'ZcpZicoo;rreipx>'rcuJn^r,vt3v7To}SStSv rvmvpdJiHe, Etego,fn- 
quit, video etiam eos, quicunque Vefpas accipere volunt, liqui- 
dem euoiantes conentur venari, a multis feriri Vefpis. Inuenio & 
apudAriftophanem in Lyliftrata (nam hoc titulo commoedia 
quasdam inferipta repetitur^ quod idem cum fu- 
petiorilignificat. 
Hspiri 7J5 uo-mp o-tpnr-iae pef x’ 
N'pquu,vtivef>ariumfraudet me.ftimuletqj 
a Can. 4 }i Eodemqiloque a Arioftus vfus eftprouerbiohocverfu: 
Stan. 41 . Malconfigito ti die Mebjfa in vero 
Ched'atti:par leVeJpetipropofe. 
Teiiyt^c^xoTier, Ideft, 
Scilicet objlrepitans arguta Vtjpa cicada : 
Apud Theocritum eft,inHodacporis Nam his verlibus conreni- 
VefpaCi- ®’^4^^‘^^™P^^^°^ P^^®^^™aquo[‘irouocatur. Conuenitin eum, 
cad* ob- 3“‘ cumimpotentiorfit,potentiore adoritur, aut qui certat longe 
ftrepit. “"P®*-' P“P“iore Aut qui negotium facefeit longefe priftan- 
tioribus. Qijod genus eft illud , Catulus Leonem adlatrans. Nam 
fonus, autlufurrus VefparumaCicadarurti ftrepituobfcuratur, 
vnde Theocritus: 
——Dulcifonam centriftat Vefpa Cicadam 
,, Vefparum examen metuit Vhrinychus.velutga lluigallinoeeus.c^z- 
„ drat in eos,qui damnum patiuntur.Cum enim Phrynicus tmgi- 
Conuenit cusMileticaptiuitatemageret, Athenienfes metuentemperhor- 
vtVefpis. P''j(^«,prouerbiiloco citatur 
hAduer. ^ Tumebo ex Prob* Falconis verlibus. Eius verba 
Lib.q,. funthasc.Tranfgrediorad Probifi carmen, in quoprouerbialeeft, 
„conuenit vt Vefpis. Vefp* enim prorfus latibulis fuis veluticon- 
„ iiirata: magno conferifu dimicant; petunt prope accedentes, & 
,, aculeis fodiunt. Sulpicpr.aUtem, vt in templo concordia: fuerit 
„ nidus ciconiarum,licin faho monetasfuiffe examen Velparum; 
„ carmen fubfcribam. 
Conuemt vt Vejpis.quarurn domus dred monet a 
'Turbat, agens[iriLlu per lutea corpora telis 
Hosautem verius Sulpitite elTe antea diximus j idqueexquorua- 
Catulus 
Leonem 
adlatrans. 
damfcntciitia. 
V S V S 1 
N MED 
& alite i 
I C IN A 
Lib jo. 
ap. II. 
P SeudofphccemvocantVefpam,qux Angularis volitat, apud 
«Plinium;hancliiiiftramanuappreheniamfubneftunt. Alii 
REMEDIA CONTRA ICTtS 
Q Vas noxas Apibus ac frudlibas inferre foleant efta nobis di- 
(ftumfuperius: item quam dolorifica vulnera infligant ho¬ 
minibus. Itaque fequitur vt qiias erga earum idus adferri poliunt 
auxilia, breuiterperftringamus. cum enim de his abunde a mul¬ 
tis feriptoribus Iit tradatum, lis prascipue, qui de venenis integra 
volumina edidere; cumq; etiaiii nos in capite de Apibus multa di¬ 
xerimus, qu*huc transferri merito poflint, vifusfumde hishic 
breuius agere. Quam noxius, & pernitiofus fit Vefparum aculeus, 
nobis a Pnarfali tie confiteri queunt, nempe quos a Vefpis eiedos Aelia, lib. 
elTe commemorant, non alitef qiiamRhectienfesaScolopendris. n.cap.zi, ' 
Refert i'Frandfcus de Rofiersiquendamin Gallia cum ligna cje- Hifl.anim. 
derec,fubSmaragdi Rauennatis Exatehi temporibus, tamacti- IsTo.j fien. 
tetaVefpispundum, ScinfeHatumfuilTe, vt biennioinfaniuerit, b-othar.p^ 
habitiiquereligionis fe prophetam, deinde magum diditarit,qui Rar. Dntlk 
populifutoredifcerptuseft Propterea cuminimico alieni male 
vt fit exoptamus, Vefparum & Apum aculeos imprecamur. Vade 
Arioftus. 
Ma nongli dir oltraggio, b t’ apparechia 
Centovdirnepervno, ^ chitipungi 
Piu chepungernonfuol Vejfa, ne Pecchia. 
Ceterumnum Vefparum aculeus veaehdfusexiftat,difquilitioncVefp»qu» 
dignum non videtur, eundis idfcriptbribus alBrmantibus. Sed venenofio- 
nimquid idem eundis Vefpariiih generibus venenum in aculeis idum 
inat>iure dubitari poceii:. Suntautem quadam inter maiora fera- faciant, 
que, qu* maiorem veneni vim aculeis fuis continent, funtqu^ 
cum ferpentes comederunt idus perniciofiores faciunt,auc in hos 
fuos aculeos infigentes; eoslethaliori veneno imbuantifuntiti- 
demqux in aliis regionibus veneiiofiores, quam innoftris funt, ,,, r - 
vt quas inNecefia infula reperiri fcriblt Ortelius, quarum pun- 
dio vfquc adeo eft peftifer, vt niortem adferat. Contra quas ita- 
que non defunt remedia veterum, quibus nos ab eiufmodi peri- 
culispr*feruarepolfimus. Sedhoc Scorplonumidu pr*ftariin- '"“.'i’,, 
utile hic mihi videtur, rvt referatur; cum nullus tanta: vnquam 
fitamentia:, quifeaScorpionibus pungi patiatur, vta|Vefparum 
aculeisimmunis elle polTit. Nam mitiora iocundioraque nobis 
D exiftunt,vtfuntalthea,malua,oleiim aitenimd Vincentius,ei 
non appropinquare Vefpas, qui ex althea, velfucco malu*, &o- 
leo viidus fi t, & Rii elli us in Hiftoria Plantarum a Vefpis non ici 
fcribit,filueftrismalua’fucco petundum.Ilkfum quoque ac tu- 
tumpermanere vulc<aEtmsEruca,fiueBrUcho,his verbis. Qui ^T'etrab.4, 
ab Apibus, aut Vefpis ilkfus permanere velit, eum maluje ^a 
cum oleo illita aut Eruca, fiue Bruchus cum oleo alferuabut.» 
Nec Vefpx, nec Mufe» attingunt eum, qui vndus eft meile, & <« 
lapidem Heraelium fecum habet, vtfcribit/Albertus Magnus 
Venenumautemid, quodin VefpatuiTiaculeiseft,$ftimarequis 
polletfrigido effe temperamento, propterea, quod quidam ad- 
uerfus earumidus calidaprafidia prafcripferint, cumlongeali- Tempera- 
terfeteshabeatNonenirnhaccalidaremedia virusdepelluntra- 
tione temperamenti, fed proprietatis , [quam contra hoc virus '^®“eni 
obtinent.Cahditm vero elTe, & authoritates,& rationes conuin- Vefparum, 
cunt.^ Ardoinus ait tam Apis, quam Vefpa venenu m elTe calidfi, S * 
vtrafque'etiam totas eodem elfe temperamento, fed Vefparuin 
quam Apum venenum eflTe calidius, videor polTe ex eo conicdu- 
raie,quod (quamms fereomnia eadem accidentia, qua Apum 
P idibus confequuntur Vefparum quoque adfint; maiora niulto 
ti graiiioraque hac fymptomata in Vefparum morfibus exiftant 
Id A Aenus conhrmat his verbis. Hos qui ab Apibus punguntur,” T*- 
dolor idusfequitur,&tuborloci,cfitumorepartiuminambitufi- U 
tarum: ftimulus autem omnino in perculfo loco inuenicur-Ea- ” 
dem etiam quos Vefpa pupugit, concomitantur, fedintentiora-” 
Vemmftimulum VefpainperculTolocononreliaquit Quibus'” 
ceitemnltofasuiorafymptomataaddiditlococitatoArdMyus ” 
cuius verba (nam diftindius hac dete fcripfic pleniufque quam 
alius quifpiam) non grauabor appenera. Accidentia , inquit, 
morfus tam Apis, quam Vefpa confequentia funt fimilia. Ve- 
lum feuiora funt accidentia confequenna morfus Velpatum 
prscipue 
