Liber Primus de Infectis* 
9 i 
gencii reges aut examina; fedfubindercnouatur multitudo fobo- A iieuiorefqueredduntur, cum fiia natura Iit InfeeH gcnuspers 
pes. 
Dux rnus ie. Duces antem nbn piares Vno fUnt lingulis eorum examinibus; 
Crabionu. inter Apes vero plutes gignuntur, qui examina dilhahunt: Cum 
Apum autem Crabrones’,ahquifuoabetratintalueo, colliguntfe(vttra 
pluresdu- dite Auftotelesjrn aliquamarboterh,ibiquefauosconficiunt,qui ■ 
ces. velfxpe confpicui apparent: in quibss vnum procreant ducem, 
qui cum adoleuerit, agmen adducit, & lecum in alueo collocat. 
«.♦1. Magnaquoqueinterkasconcc)rdia,'magnalocietas, magnacon- 
Gtegales foEderatio,communis opera, communeinter hosauxiliumiatque 
funcm.agis hascomiiialaudabilioramulto in his, quam in Apibus exiflunt. 
Crabrones His enimfuafuntexamina; nam nouatn fobolem, adaliasqua:- 
quaniA- rendasfedes,exitccogunt,illiveronunquam.Miirioenim (vteft 
55 apud Ariftotelem)vtApuninulla vel eorum (Crabronesintelli- 
,,git)velVelparum fieri folet: fed qui fubinde oriantur nouelli, 
ibidem manent, & aluenm terra egcfta faciunt ampliorem am* 
i, plificant maidrem in modum, & iam ex valcntiori quodam exa-' 
i, mine qualli tres &quat'tiotfauorum pleni excepti funt Nec veto 
cibum titu apum ibi recondunt, fed ieiuni latent perbyemem, 
quo tempore plurimi moiiuntuti; an etiam omnes nondum cer¬ 
tum ell. 
ANTIPATHIA. 
H Abcnt & Crabrones, cum quibus odium habent cum qui¬ 
bus amicitiam exercent. Vefpis , vtpote quibus valde fi- B 
niilcs funt, tum coipore ac viuendi modo, tum etiam ea natura, 
qua quiburdamanimalculis repugnant,amici funt. Ait enim «Pli¬ 
nius a Scorpionibus perculfos, a Crabronibus aut Vcfpisnonfcri - 
li, nccetiam qui pici Martii roftrurn habeant. Nodlua quoque iif- 
dem contraria. Apes autem quemadmodum &Mufcas non eo pla¬ 
ne modo contrarias effe arfbimandum eft, fc<J potius quod vtrafq; 
in cibum venentur. 
MORALIA, STMBOLICA,. 
S Vnt qui brbitrentur Platonem cum Crabronibus fophiftas 
comparare,cum aculeo infixo difcedunt. Id ncutiquam ctedi- 
mus;nam Crabrones , vbi pupugerintaculeum in vulnere non re¬ 
linquunt, fed retrahunt. Apumfolummodoidproptiumeft, vbi 
icerint aculeum perdere,proptercaque hanc Platonis comparatiq- 
«Ejeod.aj. nem in primo huius libri capite plenius petfecuti fumus. Atcur« 
CurDeus infacra fetiptura promiferit dominus populo fuolfrael, fe cun- 
Crabiones «Sor»™ inimicorum terga veriurum, emittens Crabrones prius 
Chanancis fugabunt Heuasum, & Chanansum, & Hethaeum antequam 
immiferit. introeant, nec firma nec conflans commentatorum eftfententia. 
ni.iS.e.j. 
ci/nmum,aculeoquepeflilentiffimo.Vtitar eodem adagioD.Hie 
ronymusin quadam epiffola idemquein eadem Comdidra ele¬ 
gantius planiufque mutata allegoria expreffit Pl-iutUs. 
Buccha, bacchanttfiv.lis ^liucrjaner. 
Ex. infana infamer em factes feriet f&pitt !; 
Sinohfetjuarte ynatiioiuaiplaga r 
Conuenitin mulierum ingenium,quibusi;atisfi repugnes,magis '•'liilieriim 
piouoceS,neqi fine tuo malodifredas : autqtiadrabit etiam meos, “'genium, 
quiquouis minimo peccato ffatim in iram ptouocantur j & e*- 
caudcfcHut. 
E P I T H E T ai. 
A Sper Crabro a «Virgilio diebus , quod fit nigri coloris,aut vi- Gterg. 
ridis, vt vult lulius Pomponius lu Commeutatiis, quafm 
poetam cbiifcripfit; aut picius vt ego ccnfeoi quod fua natura ui- 
niiumfitiniquus,& nocensan qualiguifitanonefumitur ^alib; U 
fiVirgilio. ’ bi-Ceorg. 
aiJptr)actrbafona»i. 
V S V s. 
A QUa decodbionis &deftillationis Crabronum,rutem alterius Aqua Cra- 
fi attigerit,fic intumefeet locus, vt hydropis, au: veneni ma- btonum 
gaa:& perniciofe alicuius beftisfufpicatiqneiningevat, fed ahfq; quid pia;- 
dolore. Remedioefl Theriaca pota . vt ait M zaldus Haefraud- itet. 
jTieretticulaivterigeilationem mentiriIolent, & mtndici miftrias 
fuasfingere, quopluspctupiseaplebecredulaaccipianc Idemin 
Vefpis didbum elb. 
CONTRA CRABRON VM l C T S 
remedia. 
C Rabronis aculeus multo efb iiocentiot, ac ppriculofiorqUam 
Vefpatum Nam, vtaita Plintus, Crabiouuniibbus haud te aculeus 
mere fine febreelb. Autores funt ter n.uienis pundisintcificihq- ma.iiine 
minem. Magis autem diebus canicularibus nocet eorum acujeus, venenofuS' 
quam alio quouis tempore, quod etiam femel dectetetorum acu- j ^ u ^.zt, 
leatorumiAibusdiaumefbo. Plagranteenim Syrioaftro magis Aculeata 
effera funt, ac eqrum venenum multo clb acrius, ac potentius red- mfeifa 
ditum, corpora autem hominum liccioia, & imbecilliora. Vnde jem- 
noneftmirumfieoteinpoiemagis patiantur. Crabronum itaque pqj.g 
jdbus, vtcurentur, etiteonfiderandum, num plura fint vulnera gisnoceat. 
quam vnum. Nam fi frequenter pupugeriut, erit meruendafebris Venena 
Nam Diodorus hoc loco per Crabrones putat intelligi oportere. animiq;deliquium,qua:accidentia,vtptohibeanturiopusentali quaiido 
nongenus Infeftqrum homini alioquiinfelfifTtmum, accumftis V quaintcriusantidotQfumpra.vtvisveneniavitalibuspartibnsar 
-■ ® .- ' - ... ^ r , - r. ceatur,quanullacelebrior,quarocaqua!Theriacaappellatat,hac Ji 
ar,.7,#,u. 
jis quiid ipfum prouocando irritarunt; fed maxima qua:quepra:(i- 
dia.tanquamfubpatua nota,pronunciare. Nam Philonem He- 
br«umteftariait,Crabtonesfymbolum eius fubfidii gerere, quod 
aDeoinopipumproficifeatur,&abaltofttingensaures, certum 
Crabrones faciatidbum. Alii dicunt allegotice per Grabrqnes angelos accipi 
angelos fi- exitiales, qui Ifiraelis partes tuerentur. Necdefuntquieatatiorie, 
gnificarc quatanas&lnfciSbacongefritinyEgyptum, Cjrabronesquoquein 
exitiales, Chananaeos irmafie dominum opinentur. Vt inde incredibilis 
Dei potentia cognofeatur , qui tantulis aculeis hofbes fuos de¬ 
bellat- 
DJNOMIN 4 TA. 
A n 5 ^i)»(>«S'i)s Crabronis fpeciemhabenseiquefimilis, quo vo¬ 
cabulo Theophraibum vti vultautot Thefauri lingua Gr^- 
cx,nec bene ka Gaza legi s, i.e.floridum. Verba Theciph. 
5>««aie|, 6feifaX>e fetmSa>t.ei 
srrieuh teiB-fLuetiHfs^B-’ 'ireut i disS-tav ^rdrte-, 
m*t.QujB ita traducenda. Vermis in albuco gignitlir, qui in aliud a- 
nimal volatile Crabionique fimilefiguratut: quodeum herbaflo- 
terc incipit,crofa fbatim operculo euolat. D 
l N S O M N t Af 
J Oftium nocumenta aiunt protendi, fi Crabioncslufompio 
videantur;vnde Suidas citat.nefcio ex quo. 
tpatiiti ^vrfSjpeet een S^dSetf. Hoc cft. 
Crabrones vififunt hoftium nocumenta. 
PROVERBIA. 
I Ktitite Crabrones. Sofia apud «Plautum monet Amphittuonem 
neiiritet Crabrones; hoc cft ne ofiiutgando Alcmenam fuam v- 
Ctahtones joiena iracundiorem reddat- Crabrones autem irritati, infeftrores 
alnAmfh. 
H I 
V 
. , 1 - , , -nteinare- 
fcquitut Methridatium .Pollunt& alia remedia ad id exhiberi,fed media, 
pulla praidiiftisprieftantiora.Exterius autem applicari fclent, qua: "fheiiacK’ 
peculiari vi venenum eitrahunt,aut oppugnant,vt funt Diofeop- ^ Methri- 
decelebrata,fimusboum,faturea.Laudatuiaquibufdamhomihis j^rii vfus 
fani, & ieiuni faliua. b Plinio probantur lauri folia viridia trita,& m fftibus 
jdibus iiTipofita,itemrucae,fifnnbrii,fiilitcm ex aceto,IbifeUmpa- Crabtonu*' 
fbi naca: fimile, quod quidam molochen agriam vocant, aliqui pi- externa rea 
ftolochiam(Dalecharnpiusell'eputatelaphobofcumofficinarum, media. 
Bc palbinacam pratenfciti hodie dici) huius folia, vt idem affirmat b L.p.e.f. 
c Plinius,Apum,Vefparum ac Crabronum idbibus illita medentur. c Lizo c.f^ 
probantur ad eos, Scbertafigillata, & bolus Armenus, ac castera: 
fere omnes telr*, fi modolucofarfint.Proptcrcaif Ouidius Silc-“ 
num, cum Crabronuin fauosloco Apumin vlmitrunco reperif- 
fet, & ab iis grauiter effer vulneratus, fingit fociorum opeitiiiii- 
ploraffe, Baechumquelimum Silenomonftraffe, vteofaciem in¬ 
ungeret,non taplrifus monendi,quam etiam morfus fanandi gra¬ 
tia: vetfus autem poet* quod pcruenufti cligantefq; fiat, hic fub- 
iungam. 
Midia Crabronum coeuntyt^ vertice nudo 
Spicula defigunt, ora^prtma notant, 
llfe cadit praceps.ffi' calce feritur afeUi: 
Inclamatfocios auxilium^ rogat. 
Concurrunt Satyri, turgentia^ oraparentU 
Rident,percuffo claudicat ille genu. 
Ridet ipfe Deui, timum^ inducere monjlrati 
Hic paret monitu efi< linit ora luto. 
Sunt & apud Arabes plurima alia remedia,qua; cUm partim in pro¬ 
cedenti capite, partim mira quadam yocum barbarie fint ezprsfia, 
lubens hic praeteribo. 
L t 
VLYSSIS 
