194 
Vly fsis Aldrouandi 
locatfes quatuomeeiufmOdiCoccoij laterna; vicem prjeftat. At- ^ 
que vbi turma cdhorfue proficifcltur.omnibushoruiillux vias di¬ 
rigit, nfic in itinere oberrare permittit. Solentetiaffi pleriquefibi 
rAesexeitdem animalculis conficere, & collo appendere nodte 
mbdo torquium i atque ex ea copia tanta lux emicat, v t fi fides O- 
uiedo,quatuot millibus pafiuum eminus confici pollet. Eiufmodi 
autem lumen.mukofecuriUsipfisfacibusaccenfisj cu illud a ven- 
conullo modo extinguatur. hoc v. quoa facibuspr«ebetur,ilico 
leuiori ventoconquallatum moriatur; Totamhanclueem decu- 
ius vtilitate hadfenus difieruiraus j pUitiin dant oculi, partirn par¬ 
tes, qUatfuntfub axilis. Q^a:caufacft cur volans longe fulgidius 
fplendefcitj ac remotius, quam cum quiefeit. Extinguiturlenfirn 
hoc lumen marcefeente aniitialis vita, adeo vis hasc vitali anima: 
coniugitur. Remanere tamen liquorem illum, qui refplendebit in 
oculis, ac ventre putauit Catdanus, ac in fe lUiiunis aliquid adhuc 
poli mortem retinere, nec alio id argumento fibi perfuafit, quam 
quodfcriptum repererit, eo liquore perungi faciem Indorum, vt 
fplendidi nodlu apparean t, Sc flammis accenfis facies eorum fimi- 
lis nodlu videatur cum terrere qilempiam cupiunt. Verum & hanc 
eius liquoris lucem. & igneam vim brem tempore elangucfcere 
tradit PecrusMartyr, quod fit in tenui fubllaritiareceptus. 
C A P V T VIII. 
B 
D-E C 
i C l N D E 
erdm ratio t 
L Ai 
a Lib. II. 
tap. 28 . 
Scarabxi 
genus Ci¬ 
cindela. 
Papilioni 
non elTe. 
S Carabarorum‘genus Cicindelam’qudqiie conftituere oporteti 
ex plurium, &« Plinij autoritate. Nam quamuis fint, qui dicat. 
Papilionem elle, tamen caufamjcur ita opinentur, fiibticuerunt. 
fortaflis elTe potell ratio i quod eodem fere modo generatur quo 
Papilio,nimirum ex Etucis. Sed quamuis has Erucasappellarit 
Arifloteles,ex quibus Cicindel* oriuntur, tamen Erucarum de- 
feriptionem minime tolerant, vtpoftea dicetur planius. Nec ala¬ 
rum numerus cum eo quem Papiliones haberit conuenit, binis 
enim aduolant pennis, ijfque non detedlis, fefi vagina quadam 
coopertis membranofis quam obcaiilam inter Scarabxorum ge¬ 
nera relatte funt. Quapropter hoc capite, quod Scarabaeorum hi- 
ftoriam fubfequitur ,lubeceinsanimalculi innato quodam fpleii- 
dore notabilis, naturam, perllringere. ^ 
C 
JEQJIVOCA. 
Cicjndel?. a CiciiidelaInfedlolychnuSfenfiiis,qnem Vocat vulgo lampa- 
jti.dem. Cicindela appellatur, quae node tota fetuatur accenfa^ 
& Lampyridis inftarlucet, vtautoreft Calepihus. eius tamenfi- 
gnificationis nullum autorem citaf,qUod mirarer fummopere, ni¬ 
li mihi, vt credam ablque autoritate perfuadeat fimilis quaedam 
vocabulorum apud Graecos affinitas, qua vtrumque & adimalcii- 
lum, id de quo agimUs, lumen, quod plerunque circa lares, ac do¬ 
mos fufpenditur, non valde diffimili nomine fignificarur.na A«Jt^- 
^*'^S 5 VtillisCicindeladicitur,ita oi,(^ 7 WTAwtf^x/rt,'(^*/- 
MeretrlClS , 0,715 01, vt ait Varridus infUoLexico A««!!-vg^',pr*terquam, 
nomen. quod meretricis eft nomen apud a Athenaeum, quae & xdfi-mti di- 
AZib.i}. citur,etiam apud Hefychium feuAco,« 5 rt/g<, mutato ac- 
Deipn. centuin prima fyllaba, vel addito o in media, ell leu vul- 
pes,cui canes quidam Cmilesfunt. nam in vulgari Lexico 
fje vulpis genus albicante cauda exponitur. Eli etiam canis nomeii 0 
hldiLS. AcOiioTrau^^apudATheocrjtum, 
Sixdlimvft xiut, ‘dum t»*,®-o-fj 
Idcll. 
O tampure eanu , tamprofundtu fomnut hahet te ? 
CaniSjinqUam,nomen hicell. namita tradit Scholiafles, velAors 
vdtu A«jKois<m' o wuffcai , id eft ab eo, quod fplenden- 
tem habeat caudam, aut ruffam, aut rutilam; nam A«|t67ret/f@-ad- 
iediue dicitur, quilueentem caudam habet , & cuius cauda ful¬ 
get; velvTOg* 1V«5 areif,ided quod Lampyridi fiue 
Cicindela; fit fimilis. 
5 r N o r M A. 
- T «f‘’v‘/al 5 &A«,K 7 rawa< 5 accentugtaui dicitur apud Gricosvo- 
J_ilantis Infeftigenus,ac vefpereper atUalucenfis comrtiunino¬ 
mine, apud Ariftotelc quodrelpondet fuperiori Aoo^- 
vteUim XupiThvQAi dicitur Tadxav £ 
i. e. quod fplendentem habeat caudam,ita quoqUe TrupXufi-rh. na 
3 -t/yii&oi.f«fynonymafunc. Necineani feritentiSadducipolTum 
vtapUd Ariftofelem vvfcXx.ft.unt legi putem, quam niultos ita, 
fihon putafle, faltem fctipliffie video, fortaflis ab Hefychio ita 
edoifti, qui exponit , oi m-ifaxifivu 
hoc eft, animal volatile in tenebris lucens, nam ®'i.jsA<»j«,fiino- 
mea huic Infeifto multo magis conuenit,quam a-ufioAa^s-ft habet 
enirneaudam Iplendentem fulgcntelirquevtntoxin delcriptione 
patebit. Scribitur quoque apud Ariftotelem in quibufdam codici¬ 
bus yvyoAiOftwws Kvov Kafimi , dicitur etiam Hefychio i 
TttiAf, idcll lucens noifte Cantharis, quodfi 
,Bo,S^*g®^legacur,quodScarabaiumfignificae,eritfortaffis&hoc 
Dcrtrieri huic Infedlo accommodatum, quum id eScarabteorum 
gtiiere multi opinentur. Gloflarid Grascolatino dici- 
tur Cicindela, quod apudalidsprobatos autores nullibi reperio. 
Eft quoque Latinis haudvnicum Vocabulum,quoboclnfeiluin 
munt, communilfimum autem eft omnium Cicindela, qua voce 
frequentiusvtitur Plinius. Apud quofdam autores huius voca¬ 
buli feriptio variat. Sunt enim quiCincindelam feribunt, vt A- 
drianus lunius, & lulius Cxfar Scaliger, ambo & bonarum artium 
lludiofiffimi vui, feinijfdem ptteccllantes. Cteterum cum apud 
eundem Scaligerum vno tantum in loco Cincindela, nimirum ia 
Poematibus, Icriptum competiam, in aliis autem locis Cicindela 
prioris fyllabat n dempto , St apud alios fimiliter plurimos au- 
tote 3 optimos,&peruetuftosafl'erereaufimpoftetioremfcriptio- 
nem probandam clle, alteram minime. VtUnturqUoque Larini 
Gr*co vocabulo Lampyris; fedinfrequentius, cum ipfisplurima 
alida Grscis minime mUtuata,fed propria, &fuis didudla ver¬ 
bis, nomina fuperfint. Nitedulam a nitendo di4lam, mutis exi¬ 
gui genus elle docet Sctuius; alij Vermem efle putant noftulucen- Nitedula 
tem,qui dicitur Cicindela & Lampyris, a Cicero.Quoniam id et- quid, 
iam fatum ciuitatis fuit ivt illa cx Vepreculis extraftaNitedula a Ero Sc/Ii*. 
Remp conareturartodere.HicSeruiusNitclalegitcitanteNizo- 
lio in Thefauro, quemin Ciceronis opera confcripfit. Verum pof- 
feln ei Iulio Caelare ScaliVero probate Nitedulam hoc animal- 
euitim, de quo agimus, pofteriori parte nitens nominari polle, is Lucula 
enim .ffinigmatibus Cicindela,Nitedula,Lucula, tanquamea-vndedifta 
dem fignificantia ponit, qUanquam pofteriUslvocabulum , ni- Flammis 
mirum Lucula ab co confiftum putem ex Italico, qui Luciola hoc 
animalclilum nominant Flamidem quoque ab Apuleo nuncupa¬ 
ri b Pierius Valerianus reflatur. A recentioribus Latinis Noftilu- b Hieroe.iS 
ca dicitut,qua; apud veteres LUnam aut Veneremfignificat. c Var- Noftiluca. 
ro,Luna,inquit,quodfolalucet,nodlu.ItaqUeeadnfta Nodliluca ^ Del ine. 
in Palatio.nam ibi nodlu lucet templum, ad quem locum Varro- lat Ub, 4. 
tiis,fic inquitlofephus Scaligerin ColledtaneisiHoratius quoque 
6 andem cum Luna facie, 
Aite crtfienttiH fuce HeSiiucam. 
LeuinusTerovetuftilTimusautorvidctuream Venerem nomina¬ 
re : Venerem igitutalmaiti adorans, fiue fmmina,fiue mas eft.ita 
vti alma Nodliluca eft. Quartab eadem ratione dicitur Nodlu- Nodluui- 
iiigiiaaPlautoin Curculione, hoc eft Dicitur etiam gila didla 
hoc nomine Lucerna in Bimarco.Nodlilucam tollo, adforum fe- Venus, 
ro, inio, aniiiia reuiuifeit. & alibi idem,/Varro a luce Nodliluca. d Lib.^. i» 
Ludere itemaluccquod proptctlucem cultus iiiftitutus. ad qua: iit. 
verba Adtiadus Turnebus,Varro, inquit,libro fupetiore de Luna. 
Itaque eadidlaNodlilucain Palatio, nam ibi noftulucet templu. 
Atq; is eft cultus,quem hoc loco dixit Varro.fignificas Rom* eius 
templum tiodlelucere.Itali Luciola, 5 cLuGio alucendo nominant- 
Galli VetluifanE. Moufche clairc, V«r oU Loufche luifant de nuidl 
au temps qUe les bleds font rauers ou fciez Hifpani la Luciernega, 
Germani S. loannisfliegen, S.IoannisKefer, quod temporefefli 
Diuolohannifacri appareat, vt notat Adamus Leonicenus. Nam elnMaw*» 
«Adrianus lunius putae ab iifdem Germanis Licht oder nacht- datur». 
mugk vocari, quemadmodum etiam iEelgis een licht oftenacht- 
mugge, quali ab hilce populis inter Culicum genera referretur, 
mugkenitii vel Culicem appellant. Poloni ZPotnik chrzaszezer 
vvnocii szvvieccaciiHuflgariEyeltvvundoekloe bogatatska vi- 
lant fo. Angli aglobett, a gloevvorme that sbynith byuich. 
C! 
GENF 5 , differentia. 
defiriptio. 
. . , , ^ Genera. 
Icinddarum pars pennata eft, parslmpennisautorc Ariftotc- Pennat* 
le , quOd etiam & Formicarum generibus accidere didlum deferiptio. 
eft. Pennatapennas inclnlas in vaginis fufeis liabet. Caput a fu- 
pernaparte ceu Cucullo quodam clypei iauerfi, & incumbentis 
fotmim habentetotum contegitur, fufcivtvagime coloris, capi¬ 
tulum ei paruum nigerrimum, in duo tuberculadifpartitum; ceu 
gagatis fplendotc ocellos. AluUm habet aaaulofatn multis fe- 
gmentisdiuifam,in cujus extremogUttul*dua:ignisinliarpellu- 
cid£E,fedd luci do igneo ad viride feu fubc*ruleum tedentes,qua]is 
nonniinquam flamma eft ex fulphure incenfo color, condicitur 
tunemaiime cumaluocompretlahumorille diapbanusadextre- 
mum alui vergit, fupinapcdlorcqueluciobuetfojgnisinftarlucet.y 1 
Nort fatis diligenter hoc confidetaflh videtur Plinius, & qui cum ^ 
ipfo fCntiunt, nunepennarum hiatu Cicindelam relucere,nunc 
compreflu obumbrari, quodautem modo fplendeat,modoveroT •, 
n6,fltquiahuniorillemodofutfiiminaluorettahitur,modopro- 
pendec,&cxtruditur,idquemotuvoluncarioitaeuenircvidemus 
nam vbi hoc animalculum laceffitUt, aut eius alu us digito premi- 1 “. ® 
fur,lucentem humorem, emittit, hunc autem humorem veneni ■ 
alicuius, quamuis non vfque adeoinfignis, participemeflecredi f ^•*'*""* 
poteft, propterea quod,» AlbcrtUs Magnus commemoret, feid 
expertum elTe, quod calor eiusfi manui imponatur , petfentiatut 
leuiterque perurat. Pennatas Lampyrides Bollrychos vocarAri- 
ftotcleS, Gaza Citros vertit. Eft autem ficf^vx<>rSc /drfv^, Cia-., 
cinnus capilli certo modo plexi, funt & qui proprie Citrum mulie- 
brem ita dici putent, b Ariftophanesiwjrs/iiJ>jr’a'AA<p«pTi,/39Vfw- 
Ab Fiefychio exponitur teseiotfcsi. itidemque/SoVft/- 
ab Etymologo qui & notadonem huius nomi- Eampyris 
nis addit, videliceta/ 3 « 7 f !/ 5 , vt nimirum dicatur quali /817«»;^®’'. *‘“^*^‘** 
Cteterum InfeClum hoc quod prima tabula Erue*fere fimileia 
fepium fouea repertum Lampyridem »vnfe, efle iudico , cum 
&lpfum proprio fuolumine in fouea latens nodlu proditum fue- 
rit, T senex eft inftar compreflum, pollicem fere longum, fex pe- 
dibus anteriori parte inftrudlum, nullis pofteriorc Capitulum 
nigrum 
