‘tosuuopat,^ 
\«dimh]i)ic|m 
!wuk,k1ub[4 
«.(juimftuptiiQj. 
KxuinU 
Bi>xil&,kaa 
■oDnSflBUV 
liulTt 
•PO-W*' 
rAspt»®* 
3 SS 
a,B;sil«B^ 
ujcau^i^ 
iipiidi>J^ff 
lacjtituPS* 
:V0. 
W'"; 
->-r 
S@ 
■i< 
Liber Quintus deinfedis. 
221 
F S F 5. 
«giiuilSnsusaj^ 
W flC(|ll«10ltt4 
^itidumiMs;^ 
S'IBUllllll|oii;^ 
^^linuB^o 
Criftam gallialcetam.fiue ale£lotolophon nominant. Dodonaeus ^ 
fiUulariam, quod ad fiftulas) & (inuola vlccra fit vtilis.Dicitur au¬ 
tem Phthirion feu Pedicularis , fcu Pedicularia, quod pecori, ac 
iumentis, quas in pratis, vbi h*c proucait, pafcuntur, Pediculo¬ 
rum copiam gignatiquemadmodumidemTragushifcc verbis te- A PudBelgas audio Pediculos potos commendati a nonnullis 
llatum reliquit .-Radicem habet tenuem,acpert)reuem, ita vt qua ./xaduerfus morbum regium. CieterumTum ciuiles hominum 
facillime euelli po^it. Quare in noxia hac ftirpe natur* confilium 
---.---- 
ac prudentiam admirari certe debemus, quapecotUmfaluticon. 
fuluit, eo quod peftilenciflimam herbam radices alte agere non 
permilit, admonens interea pecuarios, vt c pratissac pafcuis,eijci 
illam curent fedulo' Cum enim a pecoribus inter c*tera pabula 
deuorata fuerit. Pediculorum in illis ingentem procreat cppiam, 
quo morbo vix tandem citra magnum periculum liberatur.Hinc 
apud Germanos LeufsKraut,hoc eft. Pedicularia vocari ctepta 
eft Inchiftoriaomniumplantarum alia ftirps. Pedicularis maior 
alpina vocatur, fed curita dicatur, non explicatui’ j fulpicor aiitem 
Pediculos generare eius efum. nam pr*cedenti non eftabfimilis 
multum. Veretrum nigrum tertrum qiiibufdam nuncupatum, 
j - quod nonnulli etiam Plinij confiliginem appellat. Germani Laufs 
.z.rar Kraut,teftei/ Carolo Clniiodicunt,quod Pediculos interimere g 
ej- credatur, perinde ac ftaphifagria, quam eodem nomineindigitari 
diximus. Anacardum vocant quidam Arabes Pediculum elephan- 
cLib. 10. 
eaf- M. 
moresatam foedo abhorreant remedio,nefcljs dandum erit,li mo¬ 
do verum eft, eum affeftum curare. Foedius vero multo eft, quin 
didluturpeacabominabileijfdem vefci,qu,odaHerodotusdeBu- Mtlf»- 
dinisScythi* populis prodidit, quos i Plinius Salas vocare vide- 
tur;namhosantiquisPthircphagos,&Suauos diiftos fuillefcii- ^ 
bitiEorum etiam Arrianus in periplo Ponti Euxini, Ptholom*us 
in Sarmatica Afia, nec non Mcla&c Strabo mentionem faciunt. 
SabellicusllcdidloSelle vult,atoidibus & fime, quemadmodum 
nos vernacula lingua hominem fordidum Pedoetniofo, & tigno- 
fo vocamus,id eft, Pediculofum & tinea affciftum.In Cumana in¬ 
fula, ficutin libris denauigationibusin India^ legimus. Pediculis 
coiftis & crudis vefcuntur. 
C A 
P V t 
tis. 
DE R I C I O. 
J£. m 1 G M A. L V D 
Afophthegma. 
I C R F M. 
Naatanim TN vita Homeri tale legitur *nigmadePedicuIis: Nautis c^teris- 
dc Pedicu- JLque aliquot qui c ciuitate conueneran t,in Io infula apudHome- 
Us ^nigma. xtim conudentibus, forte pueri pifcatores eo appulerunt, qui c na- 
uicula egrefli h*cillis verba fecerunt: Agite peregrini, audite nos, 
numquid eorum qux proponemus explicabitisHbi c prxfentibus 
quidam iubebat eos proloqui. Illi,nos, inquiunt, quzcunqs cepi¬ 
mus, reliquimus: qu* vero non cepimus, nobifeum portamus.Ec 
cum nemo id xnigmaris interpretati pofleti pifcatores explicabat: 
fignificantes nimirum fe, cum pifeium nihil capere poRcnt, deli» 
dentes in iieso. Pediculos venatos, & horum quotquot cepiffenc, 
abiecifle, quos autem non inueniHent, domum retulifte.Qt^ au¬ 
diens Homerus,h*c dixit carmina. 
OunKTUTTttmfitiXuiiiygtivf. 
Jii vos, 6 fmri, talos genuere far entes 
Kec latisfundisjgregibsee neqi mille petentes. 
Ariftippi Sunt qui Homerum mortuum eflTe volunt, quod hoc xnigma ex- 
didtum. plicatenefeiuiflet, quodfalfum eft:»gercnim iacebat in litote.A- 
AgeAlai riftippuscaufante quodam, quod filium quafi non ex fe natum 
apopnte* proficeret: An vero, inquit, ignoramus & pituitam, & Pediculos 
gma. cxnobisgigni, qu*tamenvelutinutilia,quam longiflimeprofi¬ 
cimus. dequo vide Laertium in illius vita.Agefilaus magnus ille 
uftans aliquando ar* Mineru*, qu* ab *de *ra Chalcicccus dici - 
aha Afofh. bouemq; immolans,morruS a Pediculo.nihil reucritusa Plu- 
Imeon. tarchoreferente, in confpedlu omnium arripuit eum ,&occidit, 
his additis vetbis:Per deos,iucundum eft, vldfciinfidiatorefn,et- 
P Linius a cum eflet locutus de Pediculis,fubinde de Ricino, j, 
quanquam animal non nominet,a< it.eiuidcm curpedinis ani-, - 
malelleinquiens, vtpoftea patebit, cum eius verba fideliter leci- 
tabo ; Quili etiam ipfemctliAriftoteles Pediculi eum ipecicm fii- 
cetevidetur,cum eodem deeoagat capite,adeo 
irluliusCarfar Scaliger Ricinum vocettam inhomine, quam ari- ^ 
mantibusalfis, cuius opinionem fupra refelli, ac mox iterum re¬ 
fellam. QjUidini itaque & nos deeopoft Pediculos agere debe¬ 
mus? 
j^F I F O C A 
K ptvDiiDiofcondi, acaTheophrafto piant* ftutefeentis no- 
meneftrinterpreteseorum lefteRicinumlatine vocat QHf)d . 
C enim Latinis Ricinus, id Gi*cis «fora» &x;(»,eft. qUm herbam 
eam ab Crotone fiue Ricino animante dittam difertilfimis hifce 
verbisferiptum reliquitidem Diofeorides: Ciciautetoton,quod 
fefeliCyprium,&felamum fylueftre vocant, a Ritini animalis 
fimilitudine dicitur&c. Herbj eft vulgo nota officinis cataputia - 
maior appellataob purgandi facultatem quam obtinet ,quibuf- 
dam pcntadaftylon &palmaChtiftia foliorum digitata effigie, 
Mefu*granum regium, Italisgiiafole, ab Herodoto m» 
c.Iam vero Polluce authoreKfoTO, in aure dicitur-re 
Eodem telie>cfom> vocatur ir,cUahs,’<>Tie> tb,»©. ,5 
«^TO»si;g56 EtbGalenusab Hippocrate xfs-rajjoi nominariferi . 
bitTOcb W -Tn/nuf^n^tSpulni /Si>oy^x,,idelh carthilagineapulmo- V* * 
nisbronchia NecnonHefychiusx/iaTiarafctibica, quibufdam ex- ' 
poni AhoquiSc vrbis nomen eft, cuiusitlc-l* dicuntur 
denique dicitur ole* morbus, qui folis qu*da 
inuftioeft-« Ifidoro Ricinus etiam pifciseft,aRicinoterrcftri no- 
men trahens, quem vulgus inquit, eritium Vocat, huius teftuk 
duplex fpinis aculeata in modum caftaneaiura, quando adhuc o- 
pett* dearboribus cadunt:caro eius trioiJis & minio fimilis. H*c 
D ille. Ricinus pr*:erea Ricinum ,vel [ vt quidam maluntj Reci- 
num, veftis antiquilfima, quadrata, a reficiendo, vtinquit Varro, 
cuius partem mediam retrorfumiaciebat, vnde Riciniatimomi. 
Meminit eius veftis Seruius «i Viigihj in ter res,di£tamjtaeflcin- d Lib.t. 
quiens.quodpoii tei gum reficitur Feftus Ric num vocat omne Aenetd. 
Velirimentum quadutum. Apud e Ciceronem legitur Ricinium e.Lih.x de 
perquatuorfyllabas, Ertenuato (inquitj fumpto ttibu-s Ricinijs, legib. 
& vinculis purpur*,& decem tibicinibus, tollit etiam lamsntati- 
onem.Ejt quibus Ciceionis verbis veftcm lugubrem fuiflecou- 
ftac, quod ex Varrone etiam confirmatur, qui colotem ciusin- 
fuper expreffit. Is enim de vita patrum apud Nonium inquit: Vt 
dum fupra terram cfiet. Ricinis lugerent, funere ipfo piillis pallis 
amift*. Quo locO Nonius,: Eratauttm, inquit, Ricinum, quod 
fuaxtatemaruniumdicebaturjpalliolum fccmineum breue. 
STNONTMA ETIMVM. 
fortriA, 
A RiftotclcsucumAfinum neque Pediculis, nequeCrotonibus j. hili- 
infeftari dixiflet; boues^contraytrifque oucs& capras Cro- 3 *- 
g tonibus , fubiungit, in canibus fieri, qui Cynoraift* vocentur. 
Theodorus Gaza nefeioan diftinftionis caufaKfo'T»»«finterpre- 
taturRediuos,& canibus proprium efieait Ricinum, qui ab eo¬ 
dem animali nomen Cynoratfl* accepit cum tamenCrxcelcga- 
tur tantum, "Eufi 7i<s xvm» 0« jfvovTOj , hoc eft 
in canibus nafcuntur Cynoraift* didli Quare fi diftin^uere vo- i 
luerit Ricinum a Rediuo, lapfuseft. idemenimeftanimalRedi- 
uus, qui Ricinus, quin v:moxpatebit,muItiapud Columellam; 
ex quo hanc vocem fumptdmefle volunt. Ricinus legendum elle 
doAiorcsiudicanr, atque ita habet meum exemplar Patifijsim- 
ptefTum. Taxat hanc quoqueverfionem Gaz* doftiffimus Her¬ 
molaus Barbarus: Ricinus a norttis ("inquit) dicitur (planta nimi- 
tuin,de qua fupra diximus} vtipfum quoqueanimal canibus pt*- 
D d cipue 
iam pone aram. Lodoutcum Imperatorem ferunt.quod quidam c 
familiaribus forte coram eo vnaqs obequitans\ifo ineiusveftc 
Pediculo,fuffiindi rubore ceu pudibundumcernerctjabeoqu*- 
fiuifle, quid iucuenifletjqUod tam inopinato rubore per vultum 
fuborto ipfum puderet, cumqjpudoris caufampercepiffetj oblato 
prius munere tefpondifle, fele quoq; hominem efl'e:rurfus cum a- 
lius Pulicem lefe in vcfteeius vidiflefimulato pudore diceret, ve¬ 
hementer obiurgaffc, addito & hoc, tune canem elle meaibitra- 
tis? Quodfi vero quifpiamin ftratuhoiTiinis,ludicticaulavelit, 
ytPediculi Yt appareant Pediculi fcaturientes, vc non polii t dormire ,pioiice, 
anltraruap j^quit AlbertusMagnus, in le£Ioeiuspondus vncia; vnius.vcl 
parcant, medi* alKaxengi, & fi acceperis pilos aftisris, fiet inde Licinium, 
ffic habet) quodquaudo accenditur, vident ie inuicem omnes in¬ 
firmos exvehementiainfirmitatis,extenuationis. Accipe Locu- 
ftamcittinam ,&exiccaipfam & tere & pone in panno exequia- 
zum,&incendeiprumoleoSambucinO]in quocunqueloco fueris, 
erit quod tibi dixi,& mirabile. 
PROFERRI A. 
Platonis n/yelmn®' eps-ei^tt , id eft, Platonis Pediculi in prouerbinm 
Pediculi. V,,/abierunt,vtireferenteLaertio in vitahuius philofophi, tefta- 
tur Myronianus in opere, cui titulum fecit de fimilibus: hinc con- 
ieftanshoemorbopetiillc Platonem, quod vulgo Pediculi Plato¬ 
nis appellarentur. Myronianus nullum indicat vfum prouctbfi: 
Sufpicati tamen licet, didum infordidos, quod philofophi mini 
mumindulgeantnitoribus extetnis,dumcirca'mentis cultum to- 
lifiut occupati.Infordidos ac auaros homines binahabent Itali 
prouerbiaeiufdemfenfus.-Eglidpiumifetod’ vn Pedocchio, hoc 
cft,Pediculomultoauacioreft, & egli fcotticarebbevnPedochio 
perhauer lapelle,hoc eft,etiam Pediculum excoriaret, vt pelle 
potiatur. Bclg* quoque, vt audio, hin c haben t adagium. Cael ais 
GenlHijs,hoc eft, *que glaber ac Pediculus, in eos quibus 
nihil eft,teliquum,qui vel omnia confum- 
prere,vel qui nihil vnquam ha¬ 
buere diuitiatum. 
