Liber Quintus de Infeftis 
229 
t . 7. 
luti fuligineus eft. Atiftotelesa Scorpiutn fcribit habere brachia ^ immemoresefle videntur eorum»quas quotidie contingunt. Et-'< 
quinque bifulcis dentataforcipibus, cum bina tauturn forcipibus enim a l^haiangijiiftutotu corpus affici videtur, «iguovenenQ‘< 
Cauda. 
hltb.i. Mt' 
tumor. 
Sexus di- 
ftinftio. 
cL.n c.2f. 
d£.4. Hiji, 
tap. 7. 
vL.^.de 
paTtib. t. 6 
armentur, vt dixi, quanquam multi id quoque cx Ariftotelcrepe- 
tant.Plinius omnium InledorumfolumScorpium,&brachia ha¬ 
bere ait, & in cauda 1'piculum: brachia autem vocat quos diximus 
forcipes, qute Apuleius in cancro furcas, in quorum extremitate 
forcipes funt manuum loco: ijs enim,quod apprehendunt reti¬ 
nent, dum punxeruut aculeo caudae. Linguam habent, qua cor¬ 
pora lambunt,& cum diligantpannos mundos,fefecamilijs,Sc 
foemoralibus inlinuant, ac iuita corporum carnes politi, lingua 
eorum cutem lainbcre dicuntur, vt refert Goi domus. Tota cau¬ 
da longa eft ad formam fere rotularum praecariarum.quarum vlti- 
ma reliquis grandior eft, Sclongiufcula. OuidiUs lifub fidetis no¬ 
mine fic depinxit. 
fy? locu» tngemtnos "uhi braehi» loncattttt artus 
Storfiui, cauda,JlexijS^ hincmdt iacertts 
Porrigit tnJpactum jigndrum membra duorum 
Apollodorus mares gracilitate, & longitudine iutelligi authot eft 
referente Plinio, c Lt Auicenna quoque mafculum aitefle exte- 
per minimum foramen inicifto Sed longe maiori admiratione di 
gnus eft Scorpionis idlus, qui breui admodum tempore grauiffi-»» 
ma infert accidentia: Se idquodinijcitur,dumipfe pungit, aut“ 
perquam exiguum eft, aut nihil omnino, nullo apparente fora- “ 
mineinipfiusaculeo. Atquineceflariu eft,nonfimpliciterquia“ 
quis perinde quafi acu pumftus eft, vt vniuerfum ftatim corpus « 
veluti grandinepercuti videatur, animi fimul defedfione; fedra-“ 
tioni magis confentaneum eft, vt vel a fpiritu quodam, vel tenui “ 
humiditate iniedfa, hate eueniant accidentia, 4 ec. Ego fanejacu- " 
leum carere foramine non putem, argumento quod Se in viperie 
feftione fub dentibus veficulam offendi ,cqua, cum mordet, ve¬ 
nenum eifundit, Animaduertendum porro etiam eft ne quis Ni¬ 
candri verfu decipiatur, vbi dicita cufpide nouem compagibus Nicander 
Spondylos contineri. «plicatu*. 
Tita 
XTTditi'uhob 
'Enwdfr^ienim non eft ibi fimpliciter pro nouem nodis pofitu. 
nuatum Sem.nutum,faiminamveropinguem,SemagBam.Arift. ytAntigonus,SeDemetriusarburacirunt,fedpromultis, 
«airensdeInlectorum varietate bcotDioni tribuitaculeum extra _"m _: „ _ r -r r ‘ . 
dagensdelnfedorum varietate Scorpioni tribuit aculeum extra 
prominentem, addenscum inter omnialnfeSla* vnumlongolpi- 
culo armari. Alibi aculeum ad pugnam inutilem elle fcribit, ratio¬ 
nem reddens, quoniam extra pendet. At vero qua:, inquit, aculeo 
in aluo armata funt, ha:c vtanunofa aculeiipro armis obtinuere, 
qui intra aluum conditus eft, vt in Apibus, Se Vefpis,'quoniam 
volucres funt. nam,fi prstenuisfragilifque aculeus extra pateret, 
„ facile corrumperetur .-fcd fi vt ia Scorpione diftaret, onus ita af- 
,,ferret. Scorpio profedfo quod non volatu, fedgrefiufemoueat, 
,, caudamquefortitus fit, aculeum caudjeadiundtum gerat, vel in- 
fZ. XI. f.57. >, utilem ad pugnam habeat, necelfeeft.Plinius/hunc Scorpionis 
,, aculeum tenui fiftula perforatum elfe tradit, vnde venenum in- 
,.fundant, ideoq;afpidis, aeferpentiurn dentesfimihter tenuifi- 
ftulaperforatos elfciudicat. Se limiliter venenum infundere. Et 
mox pauculis interpolius cum dixillet elle quofdam, qui ferpen- 
tium vnum elfe dentem,eumqueaduncum.& refupinari cum mo¬ 
morderit; rurfus aliquos ellequi arbitrentur, tunc decidere eum, 
rurfufqj recrefeere, facile deculfu. Se fine eo elfe quos tradfari cer- 
vtaitin- 
Aculeus 
Scotpij an 
perforatus 
terpres. Plures enim quam feptem vili funt nunquam, plerunque 
autem fex habent. Septem compages habete Scotpij caudam ma- 
nifeftum eft; f«pe veto nouem pro multitudinis numero ponitur. 
Quin etiam Nicander idem hytduira^or dixit de eo,qui duos tantS 
aculeos haberet, quae quidem opinio eft Apollodori, Sc denodis 
numerofeptem, vnicuiqueeernere volentifacile conftabit. Ha¬ 
bes hic primo lo»o depictum Scorpionem fwmina, fecundo ma¬ 
rem,tertio marem alium, fedlonge minorem, Sc fubalbidum, 
quarto alatum,qualem tamen nunquam obfetuaui,fcd iconem ex 
Mathiolo mutuatus fuin. 
L 0 C V S 
CCotpiones fub lapidibus plerunque degere vel ex communi a- 
Odagio notum eft, vsii rraori dSi’ei ,/ubom»ilapidt 
Scorpius dormit. Habitant item in vetuftis parietibus, vtfepeob- 
feruaui,ptiuatim in pariete edium nobiliffimotum Pepulorum. In 
namus, addit etiam Scorpionis caud* inelfe eum , Sc pletifqj ter- ^ Africa in primis ingens,acpernitiofa Scorpion.multitudo eft, ad 
gi.j.r .4 < nos.aEliauus ^paritet Scotpij aculeo meatum quendamfinuofum 
replicari dici tradit, adeo vero anguftum, vt vilii non percipiatur; 
in eo venenum gigni continerique, quod cum illo ferit, mox per 
foramen, id quoq; minus quam cerni poffit, emanet- Eiufdem o- 
piniouisNicander fuille videtur, ficenim exeiusmente Tertul¬ 
lianus fcribit in exordio fui Scorpiaci contra Gnofticos: Magnu 
de modico malu Scorpio, terrafuppurat,tot venena, quot genera, 
tot pernicies,quot Sc lpecies,toc dolores,quotSc colotes Nicander 
fcribit, Sc pingit,Sc tamen vnus omniu violentia; geftus de cauda 
nocere,qu; cauda erit,quodcunque de pofthumo corporis propa- 
gatur,Sc verberat proinde Scorpiiferies illa nodorum venenataiu- 
ttinfecus venulas lubtilis arcuato impetu lufurgens, hamatile fpi- 
„ culum in fummo tormenti ratione reftringens. VndeSc bellicam 
„ machinam,Sc rctraftu tela vegetantem de Scorpio nominant Id 
„ fpiculu Sc fiftula eft patula ienuitate,in vulnus,Sc virus qua figit, 
,, effundit. Sic ille. Contra medicorum Coryphxus Galen. fcntit, 
„ nullum in Scorpionis aculeo foramen efleferibens. Quis n. cre- 
„ detet, inquit, vel a Scorpionibus infixo aculeo, vel a Phalangio- 
,, tum paruorum iftibus totum corpus ingenti, Sc inulitata muta- 
„ tioneaSici,nififepenumeroidaccidere videret,praifertim mini- 
„ maraquandamfuliftantiam feris inipfumdemittientibd;. Cum 
eo vt Plin. a Scorpionem dirum animalAftic* vocet. Mauritania, * f, 
alatos alit. Sc non alatos tefte b Strabone. Numidia ijfdem abudat. ^ 
IniEthiopia, inquit Strabor vitra Acridophagosregio eft deferta 
qu5 pafcua larga habet,obScorpion.mulritudinem derelidla.Eun- 
dem innuere locum videtur Plinius, dum inquit: Citra Cynamol- ^ 
gos Athiopas late defertaregio eft, a Scorpionibus, Sc Solpugis 
gentefublata McminititernQiodbrus»Siculus, jEthiopibus.in- l-t-h 
quiens, Acridophagis regio adiacet perampla varietate pafcuoru 
fertilis,fed deferta.Sc quae penitus adiri nequeat.Non tamehomi- 
nibus a principio caruit, fcdpoftnrodum intempeftiuaex pluuia 
deferta eft, multitudinem Aranear.ScotpionumqjfcrSte.Tantam 
enim harum beftiarum excreuille copiam ferunt, vt morfibus pe- 
ftiferisincol» vexati patriam defercre, Scadalia loca confugere 
compellerentur Sicille. Ptolomatusquoque regionem quandam 
Scorpioferam vocariferibit, quod fcilicet Scorpios copiofilfimc 
alat. Tinos vna Cycladu, Ophyufa didta, quod multos alat Scor¬ 
piones mortiferos, Sc ferpentes varios. In Pefcara Afric*antiquif- 
fimo oppido maxima Scorpionum copia eft, a quibus idli conti¬ 
nuo moriuntur ; quamobrem ciues fere omnesxftatis tempore, 
relnftavrbe, tefte Leone Africano,rus commigrant vbi in men- 
. ^ ^ fem vfqueNoucmbremmanent. CircalacumArratham inlndia 
„ itaque Phalangium aliquem momordit, quamuis paruurn fit a- _ locus defertus,Sc eft.Sc appellatur,reflante Aeliano./Eum accol* ilib.tp.e.it 
„ nimal.exiftimaretamen debemus venenum exipfiusorcinmor ^ Sc finitimi circunquaq; negant ab initio, Sc perpetuo habitatori¬ 
bus caruilfe, fed Scorpionum copiasinfeftas fuperuenille ,Sc ni¬ 
mium Phalangi orum eititille prouentum illorum, qua' tetragna- 
ta nominant. Hanc bcftiolarum diritatem ex coriu 
hZ.. 6 .dt lo¬ 
cis affeB. e. 
S- 
„fumcorpus dcfcendilfe. Porro marin* Turturis, quemadmo- 
,, dum S: terreni Scorpionis, aculeus.in partem extremam acutif- 
„ limam illam quidem finitur, vbi nullum foramen eft, per quod 
,; venenum dcijci poffit: necelle tamen eft, vt excogitemus fub- 
„ftantiam quandam elfe aut fpiritalem.aut humidam, qus.vt 
„ mole minima, ita facultate quam maxima eft. Etenim cum nu- 
,,periftus quidam ellct a Scorpione, videor mihi videre.inquit, 
,, quod grandine percullusfum: eratqueomnmofrigidus,fudore 
,, etiam frigido accedente: fed tandem debitis adhibitis remediis, 
,,nonfine negotio feruatus eft Itaque Pelops, impoffibile eft ait, 
„ in corpore limilem aliquam eflentiamgenerarl, non acceden- 
,, te caufa extranea iqure, vbi neruofam aliquam partem occupa- 
,,ucrit, per continuas partes vfqueadneruoriim principium vim 
,,fuamtranlmittit, fiueidper alterationem (vtipfedicebat;fiat, 
,,fiuefpiritali elfentia veluti aurd adipfum elata ;fa:penumeroe- 
,, nim infigente aculeum Scorpione, autinneruum, aut venam, 
„ aut arteriam, manifefte videmus percullos vehementiffimisin- 
„ fellari accidentibus. Atqui Scorpionis aculeus totam cutimpe- 
„ netrando ad profundum vfque poteft perueniyc : Phalangiorum 
„ vero paruorum morfus folam afficit luperficiem; vnde conflat 
„ interdum a fola cute veneni vim ad totum corpus deferri, quip - 
i, pe tota cutis, Sc continua eft, & neruola. Proinde haud quaqua 
«impoffibile eft.cum ex iifta parte per totam ipfam celeriter diltri - 
,,buta fuerit veneni vis, eam inde eodem rurfus contadluiu fin- 
,, gulas fubiedlatum partium recipi.mox ex illis in alias c6tinuas, 
«atqueiterum ex iis, qua: afficiuntur, in alias; cumque ad domi- 
,,nantium partium aliquam petuenerit.tum mortis periculum ho- 
,, mini inftare, Scc. Et poft rurfus. h Quibus, inquit. nequaquam 
perfuaderipoteft exiguumfuccum inpattecontentumtantorum 
accidetiu,quae vaiuerfo corporieueniut,ellecaulam,ijomnino 
irrupta aquapiu- 
uiageneratam aiunt, Sc incolas primum huius mali impetum ali- 
quaudiu magna patientia toleralle.fedmaloiamauifto, cupaffim 
omnis atatis homines interirent, tandem confilij inopia, cu nulla 
ratione aduerfus totam luem tueri fe poflent deferta regione, gra¬ 
tum prius, Sc optimum paternum maternumque lolum relique- 
runtfolitarium.Apud eundem Aelian.^ legere eft in jtgyptolbin S"' 
aucm coli,quod Scorpios, Sc ferpentes occidat: Etantealibi.-apud 
.ffigyptios h fcribit maximos Scorpios verfari.qui vt perculferunt, ^ 
ftatim interficiunt, ad quorum vitationem omne cautionis genus 
vEgyptij adhibent, lexcentaque machinamenta moliuntur. Ea 
LyDia:pars,qua:ad Auftrum vergit, arenisrepleta, duplex genus 
Scorpionumhabet.inquitLucianus,» vnum terreftreSc pedibus ilib.de dtp, 
ingrediens permagnum,multis corporum vertebris infigne .-altei u fadib. 
aereum.Sc volatilcalistenuibus,cuiufmodiferefuntCicadis(7fr- 
nli.interpresperperamreddiditLocufta;) Sc vefpertilioues. Hic 
quoq; Ibin auemeos venari fcribitPhiles, vt inaEgypto etil Acci¬ 
piter tefte Diodoro: k Afcenfus Scorpionis, Hebraice Acrabbim, k W. x.e. 4, 
mons a Scorpionibus didlus, qui abundant eo in loco, vrbe defu 
per atdificata, a quo Acrabatenam duitatem diiftaro putat Hiero¬ 
nymus,/atque eam elle quam Arabatenam vocatliber Macha- llrtComeut 
ba:orum,quaminuafitludasMachab*us. Initinerefecundidiei Abdtt.e i 
cotum, qui a Perficis Sufis in Mediam proficifeuntur, quod per ' 
magna Scorpionum multitudo, dicit aElianus m nafci dicitur, mltijesi 
idcirco Perfarumrex.cum eo lufcepititcr, triduo anteommbus 
imperat, vt eos venentur.Sc ei qui plurimos confeccrit.donatmu- 
nera, nili hoc fit, locus rranfiri non poteft.' nam fubter omnem la- 
pidemSc celpitem abditusScorpius manet. Albani mortifetos tefte 
Bor.- 
