gLiJ. j. 
zUb.j.c.j, 
b Lih. I j. 
eaf. 1$. 
c Cap.je. 
Obfcruat. 
Atih. 4 . 
Meth.c.}. 
cLib ^ d* 
loc, afftii. 
taf. 7 . 
Abfynthiu 
{Lib. 27 . 
tap.j: 
Abrotonu 
Aizoum. 
Amomum 
Amnii. 
Anifuin. 
Allium. 
Ariftolo- 
chia. 
Afphodc- 
lus. 
Afla foeti¬ 
da. 
Actadfilis. 
gionum virusacuic»& ad interficiendos reddit aptius, ac magis A 
efficax, ex quotam immania,vtmox recenfebimus, fymptoma- 
ta,oriuntur, vt non incongrue facetiffimus^Epigrammatarius 
Ligurinum, quod nimis tccdiofeverfusfuos omnious occineret, 
magis timeri ait, quam vel deiplasfcrpeusjvel Scorpio: 
O ccutrit tibi nemo quodItbertter, 
§luod quacunqj, vento,fugu eSii^ ingens 
Circa te Ligurtne,folitudo: 
§luidfit,fcire cupis? ni mu poeta es. 
Hoc valde vitium periculofum ejl. 
Non tigris catulU citata raptis. 
Non dipfas medio perufla Sole, 
Nonfic Scorpius improbus timetur. (§>(. 
FERCVSSl STMPTOMATA EORVM^B 
curatio. 
I Ctu Scorpij autliore » Diofeoride inflammari ftarim incipit lo¬ 
cus,& indurclcic,acincenfisrubet, viciffimq;dolore premitur, o 
Alodo hquidem exalluat, modo frigore occupatur.Labor repen¬ 
te fatigat ,Sc aliquandomeliufculefiabet,aliquando verorecru- 
defcit.Cofequitur ludor, hotrorisfenfus & tremor.Externa cor¬ 
poris partes refrigelcunt, inguina extolluntur , per fedemflatus 
exeunt, capilli eriguntur, pallor membra decolorat, tanquatp eX 
pungente acu, per vniuerlam cutem fendtur i Aecius quoq; hac 
lignaponit.A Scorpiopecuflos vehementiffimusplaga dolor c6- 
fequitur, frigiditasq; ac tenfio,ac ftupor>circaqi plagam & totum 
corpus frigidus fudor:& his qui iuxta infernas partes percuffi fu n t 
inguina incitantutac intumefeunt, qui verocirca fupernas, fub 
ahs.Echac quidemleuiterpercuffisadfunc. Validius autemidlis 
ardor circaplagamadeft, quemadmodum in ambuftis, & yertu- 
carum inftar Formicarum eruptio circa labra & totum corpus, vc 
grandine fe impeti putent, facies dilborquetur,fordes circa ocu¬ 
los adfuntglucinola,&lachryma vifcela, duri cies arti cui orum, 
anusq; procidit cum egerendi cupiditate: fpuma circa oscft, Sc 
vomitas largus,fingulcus, conuidliones, opifthotonicisfimiles. 
Eadem paffimfymptomata apudaliosmedicoslegereeffcRcm- 
bertusDodona:usfamulumfciehabuiireteftatur,qui a Scorpione 
idlus, tanto fubitojactamftigidofudorecoco corpore erat perfu- 
fus , vt algentiffima nme atqiglacie (efeopprimi quereretur, vc 
non immerito cum Galeno venenum Scorpionis frigidum fta- 
tuere queamus: apud quem etiam legimus idem illud, quod ex « 
Dodonato diximus EtenimIcribit, cumidtusquidaeflTeta Scor- 
pione,yideiifibi quod grau dinepercuflus cfl'et,eratqi inquit, om¬ 
nino frigidus,fudore etiam frigido accendete. Idtos equos a Scor- 
pionefequitur,vt Hierocles & Abfyrtus volunr, crurum coiitra- 
dfio,claudicatus, fail;idiacibi,raniei viridis e naribus profuiio, 
fpirandi difficultas & sgra lulc. tatio.Q^od modo ad curationem 
attinet, ea equidem varijs,ac infinitisremedijs peragitur, alijs in- 
tlisfumptis, aliis foris applicatis Oportet primo dilatare plagam, 
deindefuperimponeremedicamenta extrahentia,&totafubllan- 
tia contra id virus pugnantia, pollremo fumerc alexipharmaca 
& cominania & piopiia- Via expedita dilatandi plagam, feifio 
eft.Eiufmodi autem remedia, vel agunt occulta vi vel manifefta, 
h*cqi velfuntfimplicia velcompohta- Si(mpliciaaccipiuntur,vcl 
a plantis, de quibus dicemus primo, vel ab animalibus, ijsqj vel 
fanguineis, vel exanguibus, velafoflllibus Plantarum aliailunc 
herb3.’,alixfrucices,alite arbores. Inter herbas primum occurrit 
abfynthium, quod ex vino muris Aranei mollibus, draconi mari¬ 
no, & Scorpionibus aduerlari/Plinius teffatur. Abrotonumiu 
vino potum iuuat, vt Diolcorides author eft, lib.j.cap. ly Aei- 
„ zoum habentem maius a Scorpionibus feriri negant Plinius li. 
ly cap./7. Macer quoque llmperuiiium adueifus Scoipios cele¬ 
brat his verlibus ; 
Taliitr 2^ cunelis chjlatpotatavenenis , 
Afii’ mant isiam, qutfecumgejfent herbam 
Hunc nonaffeidat lethah S- orptus tSiu. 
Amomum ex ocimo illitum laudat Diofcorideslib.i. cap.l 4.Pli- 
niuslib. iO cap.iy. ammi cum lini femine Scoipionum idtusin 
vino potum diacKmisduabusmitigaieaitiHi Lb. 10 cap, i7.aiii- 
fumaduerfus eoldem bibi. Cornelius Cclluslib.y ad Scorpionis 
& Aranei nffum allium cum ruta redtemifccri tradit, ex olcoque 
contritum Itipcrimpon : Et Macer de allio canebat: 
Curat quosferpens.vet Scorpius intuln uIm. 
Et Strabo aflerit ab Africanis, aduerfus Scorpios remedia exco¬ 
gitata, diim doni; itum cunr, pedes allio atq; etramledlosipfos il¬ 
linere. Ariflolochixprsfertim corticis binas drachmas cum vino E 
prxberiiubet I>i ofcorides lib. s. cap.y.Idem afphodeli femen & 
flores in vinopocos commendat: AndratasMatthioIusradicede- 
codta, & plagte admota vtitur. Plinius Nicandrum, non Diofeo- 
ridem citatlib zi cap. 11.Nicander, inquiens ,&contraferpen- 
tes,ac Scorpiones vel afphodeli caulem, quemanthrifcumvoca- 
uimus, vel {emen,veIbulbosdeditin vino tribus drachmis lub- 
ftrauitq;fomno contra hos metus. Achaafos medicus, vtlegitur 
in libro de medicinis expertis Galeno aferipto dabat drachmam 
vnam afl'? fmtidas contra motfus Scorpionis. Atradfilidem.quam 
perperam cum cnico confundit, Pliniuslib.ii.c yi-.magnumco- 
tra venenata animalia pratbeteauxilium ctedit,item aduerfus fu- 
gos. conftarcqi a Scorpionibus percufl'os,quamdiu teneant eam 
herbam, non leutire cruciatum. Et Diofcorides.lib. 4.cap.i07. 
attadlilidis comam, femen & folia cum pipere & vino teri feribit 
Liber Quintus de Infedtis. 
2j‘ 
Caltha. 
Calamin* 
vtiliffimecontraScorpionumidtus.percuflTosqitradi, quandiu ca 
leneatvirherbal nullum experiri dolorem ipfumq; depolita llatini 
recrudefeere. Atriplicis fuccus aiuhore Matthiolo potus dtipPa Atriplex, 
herba illita p,rodell:item blitum ex vino potum quod poffterau Blitum, 
ex Plinio tranfcripfit, qui lib. lo- cap. 11. blitum dicitur, inquit, 
adue.fts Scorpiones potum c vitto ptodefle. Caidamornum ex 
vinopotuni laudatura Diofcoridc lib. / cap j. Caltha femen af¬ 
fert, cuius vaginula; Scorpionum caudasimitantur,neoterici eius 
venenorefiftete dicunt. Calaminthacum pofca, in qUa matxno- 
peredifeoqui deber, datur. Diofcorideslib S.cap.y, & tritaillini- 
tur. Succum caiparum inffillant plagis befliarum omnium, pri- 
Uatim Scorpionum. Plinius lib. 10. cap. y. Confert & centaurea, 
vtiegiturin libello de virtluibus centautete, qui Galeno afctibi- 
tUr Chamaipityos tria genera tclfc Plinio lib i 4 .c.tf.profuncad- 
uerfus Scorpionum iHus DioTcorides chamxfyces fuccumilli- 
tum laudat Colus ruftica cum vino pipereq; bibita & manibus 
gellata dolorempundlura-omninofiigat,fieidemDiorcoridi Cre- 
tiirnus. Auicenna radicem colocynthidis fuper omnia valercaif • 
& Plinius cunilaginem priuatini aduerfus Scorpiones ex pofea 
vaiera.CucumisquoqsfyluelfnseiHcacillimusipfiJib 10. cap.t. 
putatur contra Scorpionum idl,us&f£mine& elaterio, &cap./y. 
eiufdem Itbri euminuiii lyluellrectim oleo ad ferpentes, ad Scor 
Colocyn- 
piones.adScolopcndrascoiTimendat, Matthiolus vero 
cuminutn 
fylucftre. 
cummelanihij, & viticisfemiiie drachma: pondere potum ex vi¬ 
no valere tradu. Eft autem quoddam cumini fylucftris nenus, 
qUod corniculata producit femina , Scorpionis cauda amula, 
quod illud foite fuerit, fjiio de Plinius & Matthiolus loquuntun 
hoc faltem pqtum feipentum morfib. remedio eft, quare ad Scor¬ 
pionum idtus valere etiam conijeio. Radix crocihottenfis, velet- Crocus, 
ia m frondes i Ilius t u m vi no ofFerun tur. Qiqidam medici,referen- 
te^Conftantino Afncano dixerunt,dum radicem hanc infirmus 11, 
iumanibustenuerit,nullum doloremfentire, Cyperumidibus Cyperus 
etiam imponit Diofcorideslib.i.cap.4 Alitet Plinius.Indicaher- 
ba.inquitlib.u. cap. 18. qua cyperis appellatur,radix aduerfus Cyanus 
ferpentiuraidus,Scorpionum prafertim remedio eft Cyani v- ^ 
triufq; folia fiue femen ex vino decoda & pota laudat Matthiolus 
cx Plinio,ni fallor Diofeorides delphinium etiam appofitum.Pr^ J, /j, 
ter opinionem autem ficittefte A Aerio elaphobofcus, tum viri 
discomefta,tumficcapota. Eruca femenScorpionumveuenis. fcus ° 
&murisaraneimedetur. Plinius lib 16. c.It Medidnainfatiuo Galbanum 
focnjculo adSeorpionum idus & ferpentium femine in vino poto 
Idemlib.io.c.zj.Diofcorideslib.g.c.y.galbanum ad fplcnij for¬ 
mam dudum auxiliari, item gentianam tufam iu potu dari au¬ 
thor eft.&Auicennagentianam huic punduravltimam medici- TJ 
nam appelUt.Heliotropiumpotumcum yino,& illitum prodeft. 
Diofeorides lib. 4 cap. 195. id vero duplex eft , maius fcilicet & 
minus de magno ficaitPliniuslib.aa c. u,Helion opium ra.iius, 
quamnoftri verrucari.imappellant, ferpentibus& Scorpionibus 
refiftic, vt Apoilophancs & Apollodorus tradunt Et mox dc mi¬ 
nori :hcliotiopiouicocco fiue Scorpiuro vis ad omnip venenata, 
&Phalangia& contra Scorpiones praicipue illita. Fauna hordei 
ia viuopaiata,indccodoruta:.Laudatura Diofcoridel b 8.ia./. 
item hieracium maius & minus lib pcapyz. mote eataplifmatis 
appofitum.Iris contra Scorpiones duarum draclimarum pondere 
inpanevel aqualumitut, vt Pliniustcftaturlib ii c.io.Intybus 
inftarcataplafmatisadhibitusconfert.Diofcorideslib 1 c.r 0 La- 
pathafylueftna Scorpionum idibus medentur, acfe.irc piubi- Lapathum 
benthabentes. Plinius, lib. 10 11. Folia laducatum vulneri illi- Laduca. 
nuntur,maxime contra Scorpionum idus Idem lib./ji.c.y &poft 
femen fatiuatum contra Scorpiones dari ait. & Zoroaftres quo¬ 
que fenicnladuc* cum vino potum percullos a Scorpio fanare 
prodid t Diofeorides vero lib z c i<>6. laducamfyliicftrem bibi- 
tara commendat Etlib 8.c y.Laferpitium daridixir SedPImius, ' 
Laler, inquitlib. 11. c.Zj. Scorpionum plagis ex oleo medetur. Laferpitiu 
LaureoLxdrachro^quatuor quoqjexhibenturcum aci to.vtleo-i- 
tuiinhbtodemediciiiiscxpetns.Lychnis fylucftris Scotpioiub, Lychnis 
adeo contraria, vc omnino vifa eo torpefcant.PlininsIi,'.21.c z 6 . fylucftris. 
Diofeorides etiam Lyclinidisfemencum vinopotamium propo- 
mtlib J.C.14. Plinio lib.io.c.ii. malux contra omnes aculeatcs Malua. 
idusdicitut elieefhcacior vis,praecipue Scorpionum,(imiiinmq; 
& munsaranei; quin & trita cum oleo qualibet carum petundi 1 i - 
antCivelhabentcs eas, non feriuntur Irtemmelanthmmmedea 
ferpentium plagis dicitlib 10 c 17. & Scorpionum illini ex aceto, 
ac meile rcperilleiitem folia mcntaftriadHeiiusScorpionum idus 
cum fale,oleo & aceto vtilia praidicat lib.ao c. 14* Diofeorides 
llb. J. c 99. foha mclilfophylli adhibita PliniusPb. 24. cap 19.no- 
diam herbam efficaciflimam aduerfus Scorpiones efle potam in ^cr 
vino,autpofcarepcrit. Nafturtijquoque vitesdefcribenslib 20. „ 
c- ij. Sextium aitadijceie, vftum ferpentes fugare, Scoipionibul- 
que reflftcre. Er piaicedcnte capite ocimum conferre putae cx vi¬ 
no,additoacetoexiguo Diolcondesquoq, ocimum cum pole- Ocimum. 
taimponiiiibet.&lib.S.cy ocimi femen potum efficax effeferi- 
pfit.item oxylapathi & oxalidis femen vino, aut aqua potum. O- 
lufattum,quodhippofelinum vocant, adueifattir Scorpionibus. Olufatrum 
Phniuslib.20.cap /I.Opium cx vino meraculo,fiptotinus detur, Opium. 
Scbrpionumidibusteliftit. Aliqui hoc tantum nigro tribuunt, 
fi capita eius vellolia terantur Idem lib. 20. cap i9"Or;gani oni- 
tispriuatim vfus contra Araneas Scorpionesq; in vino albo pro- Origanum 
batuceidemlib.io.cap.ty.Matthiolusfemen paftiuacxhaullum 
auxiliari aflerit, forfitan cx Plinio,qru Iib 29 cap., pollquam Paftinaca. 
dixifletpaftinacam efficaciorem efle fylueftrem ," femen latiux 
quoque contra Scorpionum idus ex vino i aut uotca Hlu tare efle 
Le z inqutt. 
