25 S 
lenus commenflauit. Ethscquidcfti de Afcaridibus fatis ample 
:di(aa fin t,fequitur vt reliquorum generum fynonyma, & etymq- 
LatiLum- logias examinemus. Lati autem Lumbri appellantur a Grxcis 
bricifyno- feriptoribUs 'iAjKoJi;) ti!s<af,vt docet Erotianusin Ono 
nyma. maftico Hippoctatis.Sic enim in aliquibus exemplaribus legitur, 
xfigiofxvfius AtyonTi*) ai ®Ai»T«a< sAftivjis Nam vulgata atque edi- 
KnfU» taexemplariahabentin)»/*». An vero legent apud Hippo- 
quid. cratem Etotianus, valde eft arbitrarium, inquit Anutius Felias in 
fua Oeconomia Hippocratica. Verbum enim xuf i«, & in fingulari 
'xTtfUt valde vfitatum eft apud Hippocratem pro fauo, cuius de- 
codtum in aqua macerati fa5pepropoo.ac Hippocrates in febre. Et 
afauorumfimilitudiue viceris genus corporis cutem multis fora¬ 
minibus perrodens, cX quibus humor melli limilis effunditur no¬ 
men fumplitj& eidem dici tur,L a tinis fauus,PiinioCcrium. 
€erittm Tinearu m etiam nomine ijdcm lati vocantur.Diofcorides de ma- 
Plin. quid, licorioloquens 'iAfutd-ai •srharSat MeTimorH,Plinius tranftulit Ti- 
Fauusge- neas pellit: latius tamen fumptp vocabulo omnes Lumbricmui» 
nus vl«ris differentiaslignificat, veluti apud Plinium legitur, qui fatpilUmc 
Tiisea, Lumbricos ventris Tineas vocat,Vbi illud notandum,quod Mar- 
Vlyfsis Aldrouandi 
Lumbricos ventris i ineas vocat, v .— 
cellusVirmliusanimaduettit, quifiquando Tine* pro Lumbrt- g nulli vi dilTe cos multotiesvi 
_.1 —...r., ™flr,...s1orr,lpCTiinrur miidPlinium,T*nee tuos.Ouinoroba& fide dio 
reliquit At cette negari noU pottft, qttad diligefltiffime bbfetua- 
uit;f Manardes, in quibufdam libris eX Arabica lingua translatis, 4 ’E' 
Cucurbitinos abfolute pro latis poni,flcut in commento Arabico p.J?, mul- 1 . 
aphorifmi Hippocratis fupetius allati, vbi etiam perilerfo ordine, 
Afearides pro rorundis.atque e contrario rotundi pro Afcaridibus 
leguntur. In libro quoque Scrapiouis,Capite de filice, vbi Diofeo- 
rides, & Galenus habent latos, leguntur Cucurbitini cX horutn 
verbis Sic apud Moy fem nona tuorum aphorifmocum particula, 
ex Galeni authoritate pro latis leguncur Cucurbitini. Verum h*c 
difputatioadnomenfpedfatiillud verppotiusadrem : an pr*tet 
Beniuenium plureseiufmodiVermes confpexeritquifpiam Ma- 
nardes nunquam viiium fefe, quod meminerit, confpexiffeait, 
qui Cucurbita:fcminareferret.Paulus;& Aetius, & ancehofce A- 
riftotcles.corpufcula illaCucurbitsE feminibus fimilia,non in nu¬ 
mero Vermium, fed inter Vermislatiindiciaconnumetant Ar- 
noldus quofdam refert dicentes , Cucurbitinos hofce iu ventre 
cuiufdam alterius magm Vermis generari, quem Cmgulumvo- 
cant, qusfentenriaa Paulo, viinquit Manardus,& Aeno non ab¬ 
horret. Ex feniotibus medicis,qui tem,pore M.rnardi fuerunt, non 
Cingulu. 
ror 
gltifeujf. 
li.z.e.ij. 
e.Epid.ttx. 
14 - 
cis,aut Lumbricorum genere lato leguntur apud Plinium,T*ne^ 
legi poffe reflatur: idque ex errore fortafleferiptorum, autcafti- 
t atotumGr^cotum;medicin*parumpeticotumeueniteconten- 
il.TxoiftvetoidGitecefonat, quodfafcia vel corona anobisfi- 
gnificatur, ab extentione nuncupata, quod inflarfafciarum fit la¬ 
ta & longa. Siquidem per tota extenduntur quandoque inteftina, 
vtaitCclfus,acveluticotollainfeipfamducitur. Exquareeiuf- 
{Ca dtCo- dem/Marcelli incuriam deprehendit Gabucinus,qui Tainearum 
fto.ia Diof. appellationem Afearidum generi competere ob fimilitudinem, 
Marcelli quodh*reant motuque careant, Grxeos fic appellaffe refletur. 
Vitgilii er- Qljod quam verum fit, quiuisnouit: non enim hi extenduntur, 
° ^ ^lonwifunt, fed parui ac breues, nec motu carent, fed inceflan- 
tetrcaointellinocohstentes mouentur, veluti notatum quoq; 
fupetius eft ex nominisetymo. Tamenim vehemens eft eorum 
motus, vt hominem, aut animal maximeftimulent, necfinant 
quicfcerc.Grandiores alui Vermes contra Marcelli Virgilijfenten- 
tiamHippocratemmultisinlocis nuncupafle JnfU, ideft, feras 
(quippe qui corpori noftromultofunt nocumento ob eorum f*- 
uitiam)^ Baldangelusautotitate^jEliani contendit Isenimfic 
u.z.c.is de Abrotani vitibus loquitur. ^daiauTmmfa 
i-m 'bAio)’ Jiifiocyofrai 
'jmi7UTT£l^^'yet4tsbitx'T9tSt(s'>i et ? ccfcSffjv tjKHv eu^ouvcc' 
r<^. Opi* fic vertit Gelliuss idem infeftura eft Lumbricis eofquc 
interimit, qu*animalia amplius aufta etiam fer*nominantur, 
nafcunturilliin interaneis,& inter hominis morbos numerantur, 
cofque grauiflimosi& incurabiles,&c. Erocianus in Onomaftico 
Hippocraticoin voce Jwgawihis nonnullos hanc ad vlceta mali mo¬ 
ris accommodaHe fetibit, qu* etiam appellantur, qu* 
quidem vtplurimumin autumno augentur propter aeris in?qua- 
litatem: nonnullos veroadparuos Lumbricos Afearides didlos 
referendum exiftimaffcjquituncgenerantur. Nonnullos vero ad 
,, ip3-(97».« Galenus exponens illa Hippocratis 
),pii ferinum autumno, & oris ventriculi dolores, & h0rrores,& 
„ atra bilis, h*c annotat Vtrum Vermes, qui Afearides dicuntur 
„ an Lumbricos,an elephantem,&cancrum,an tabem, vt quibuf 
,, dam placet,an quidquid malignum eft appellarit. H*c 
,, omni» autumno gignuntur, & propter prauifucci tedundan- 
,, tiam,qu* eo tempore vrget, & propter in*qualem cceli tempe¬ 
raturam Et 1 ui fus alibi vbi loquitur Hippocrates, tuffis ficca non 
Galenus in commento, inquit Qijum obfcuram quan- 
dam condicionem tuflkntibusadiunierit, aliam qu*ftionem at¬ 
tulit , qua’i i m fcrin*tuflesfint. Quidam Lumbricos ad os ven¬ 
triculi perlatos, ofquemordentes caufamtuffium aridarumelle 
volunt. Nonnulli pro ferino tabidosintellexerunt, quodeisvn- 
gues iion fecus, quam feris incutuefeant, nonnulli ad malignum 
morbum traducunt. Arquehsceademinalijsquoque commen¬ 
tis repent. Quare ex his, qu* didlafuntab Eiotiano& Galeno 
quorundam fencentiam falfam efle concludit Baldaiigclus, quod 
ad Vermes Afearides, fiue longos, & teretes reducebant, 
cum ad cr-ailiores fit referendum,& grandiores, vt ex aEliani fupra 
Rotundi feripto loco patuit.Rotundum Lumbricorum geuus ap- 
trenerisfy- pellauitHippocrates,Celfustercs.Vtrumq,nomenaforma,quam 
nonyma. habet,traxit. Ex A uicenn*hifce verbis: rotundos Vermes fufficit 
,,intcrficereabfinthium: latus fortioribus *gcr pharmacis,qualis 
,,eftfiiix; adhuc autem & vocata Afearis: Manardus neminem 
ambigere putat,hic ab Auicenna dici longos.quos Galenus voca- 
uitrotundos; & quos Galenuslatos, Auicennam vocafferotun- 
dos. His quidam quartum genus annumerat Cucurbitinumdi- 
(ftum.cum ad nullam trium di£larum(pecierum referti videatur. 
Ex receutioribus nonnulli latos in duas fpecies diftirlxetunt,lon- 
gos videlicet, & breuesdllos Afearides hos Cucurbitinos nomi¬ 
narunt. Nec defunt qui Cucurbitinos pro genere capiant, quOd 
indiliundlos, ac coniundlos veluti in fpcciem diuidunt. Dodo- 
n*us Vermes Cucurbitinos latos efle apud vetetesaflerit, didlof- 
quefic efle quod qu*dam ab hoc abrupta, cUin excrementis alui 
quandoque excernantur. Cucurbit* feminum fimilitudinem re¬ 
ferentia. Hi quidem quandoque (dum fe alter alteri mordicus in- 
hEretiungutitui tam longa ferie.vt quatuor cubitorum longitu¬ 
dinem aliquando excefletint,vtvnum corpus vnum Vermem pu¬ 
tares , talcmque fe vidilfe clariffimus fua *tate medicus Antonius 
Beniucnius Florentinus in inedicinalibusoblieruationib fcriptum 
eferuat,alij non viuos, fcdmor- 
D 
Cucurbi. 
tini Ver 
mes. 
tuos.Qijin proba & fide digna mattonanuper in magno quopiam 
Verme, quem eius auia*grotans deiecerat.fe vidjfle multos Ver- 
miculosCucutbit*feminibusfimilcsadfeuerauit. Q_qidquid au¬ 
tem fit,dicendum eflefuadctManardes, antiquos hofce in nume¬ 
ro Vermium non habuifle: quoniam decidi a lato veluti fegmen ■ 
tum quoddam,Sceius portio viderentur Quapropter cum tam di- 
uerftefint de Cucurbitinis Vermibus fentenri*,non etiam mirum 
eft plurimosinterrecentiores medicos T^nftm antiquorum cum Tsnia aa- 
Cucutbitino confudifliimultum tamen inter fe differunt, vt nq- tiquotum 
ftra fert opinio; qiiamuis certum fit Cucurbitinum abantiquis cumCu- 
nulla ratione cognitumfuifle, latum feu Tijniam fete ab vnoquo- curbinno 
que.Differunt autem, quiailleex multis, fi longus fuerit, V..rmi quid diffe- 
Dus femini cucurbit* fimilibus, fibiq;inuicemar£le coadunatis, rat. 
conftitui,ac in tam longam quandoqjferiem, qualis vifa eft,pro ¬ 
tendi videtur Latus squali corpore,& vnico conflat, quod in rni- 
tam quandoq; latitudinem exteditur. Cucurbitini effigiem quam Cucurbi- 
Gemma Frifms obferaauit, in hac tabula, quam exhibeo, primo tini longi- 
loco depingendam curaui, duodecimaut tredecim pedum longi- tudo. 
tudineerat Refertf:Amatus LufitanusMulieremlllyricamcum kCatat. 
refte valeret, Vermem latum longitudinis quatuor cubitorum, mediem. 
per os procedente tuflicula viuumeieciflc.quemVcrmemadfcvi- cent.C.ou- 
dendum chirurgiattulcrant,fed mortuum lamjeratautemVcrmis i-xt.7+. 
is admirandus, nunquam antea fimilis a fe vifiis, longitudinis, vt 
dixi quatuor cubitorum,latitudinis patu^,6c forte femiungis exi- 
gui,colorisalbiirimi,fubftanti*inteftinorum nefeio quidfpolij 
colubriniprsfeferentis.Nam huius caput verrucofum crat,& al¬ 
bum, ex quo corpus latum procedebat, & quo magis ad caudam 
accedebat.eoftridlins euadcbatierat autemVermis hic vnum tan¬ 
tum corpus diuifiones plures habens. Huius namq; lati Lumbrici 
portiuncul* femina cucurbit* prs fe ferebant, qui inrrafe nihil 
continebant obcoL-poiis fui lati comprefllonem. EftquoqueFa- Longitu- 
fciarum,quarumantiqui meminerunt.longitudoincredibilis In- doFafeia- 
terdum ad tantam perueniffe refert /Alexander Trallianus, vtv- rumincte»- 
niuerfointeftinocoexccndetentur. Conflare quandoq; excretas dibilis. 
fuiireinquit,qu*fcdecimpedumloDgitudinemprope*quarcnt. l£/)</?.</« 
Et quod fidem humanam excedit, relatum eft tefloPlinio, trice- Lumbriiu. 
num quandoq; pedum,aut etiam plurium, vifas fuiffe. Sed raiiflN 
me h*c Lumbrisorura longorum fpecies apparet. Qu* v.Ff^yyv- 
Artf appellantur, frequentiores omnibus alijs: ita nuncupat* afi- 
our* rorporis,qu* teres eft atquerotunda:harum longitudo pal¬ 
matis , & aliquando longior. Vt in tabula fecundo tertioque loco 
videre licet, non abfimilis ijs Vermibus qui in fatunticetis nafeu- 
tur,quos Gr*ci y?? Latini Inteftina terr* appcllant.Rotuu- 
dos hofce Lumbricos, ait Cardanus plerumq; efle colore rubro: 
laros vero candidos, nec facile moucri, vt rotundos, quod forma 
eorumrchidletur. m Mercuri.ilisiatum Lumbricum non animal 
efle dicit.fedquippiamaniinal referes, & quemadmodum fctipfit mor.fua. 
«Hippocrates, fubftantiam quandam adnatam ipfis inteftinis, xx^. demor. 
qu* animalis formam repr*fen:at quodammodo Nihilominus 
alij hofce quandoq; viuos a fevifos fuiffe reflantur. Afearides al¬ 
bo colore, exigua magnitudine .acutis vtnfq; eitremitatib. lunt; 
quarauiso Gemma FnfiusAfcaiidem efle putat, quam nos feciido o Cofmoit. 
loco in tabula depingendam curauimus.capitecraflb, oculis con- lih r.c.6. 
fpicuis.ferpentis fete figura, cauda tenuiflima in fine. Quas autem Afearidum 
idem Gemma Fii fius Vermes polymorphos vocat, nos Afearides forma, 
efle putamus:maxime natura fua mobiles,hafce vldmo loco in ta¬ 
bula confpicetelicet. Generantur&inhumanocorporeVetmes , 
form*in(olit5,acmonftrof*,talefq;fciiptoresfevidiffe non pau¬ 
ci reflantur Vermes longitudinis digicorumquatuorfatis plenus, Vermium 
capite rubro,leui rotundoq;, quod pifi magnitudinem non exce- monftro- 
deret;c*tcro coi pore lanugine quadam obteifto, cauda furcata ad forum de- 
fimilitudinem nou*lun*,pedib.nixus quatuor,duobus in dexte- feriptio. 
riorem, totidem infinifteriorem pattcmcoardlatis.obfetuatuseft 
ab Anton. Beniuenio medico Florentino, qui admiratus Vermis 
formam medicis cruditiorib.oftendit Nullum inuenit.qui mon- 
ftriirnfimilefevidiflcfatcretur. Aderat tamen lenior quidam,fed 
medi c* artis im peritus.qui teftatus eft fimilem fe vidilieVermem Cordis 
vomitu quoq; propulfum ab Alexand.quodam cccnobita.qui fla Vermis 
timvt ille aicbat.proiedo eo mortuus eft Vocitabat hoc monftru monftrum 
cordis Vermem At contra *get ille faber lignarius, qui fupra feri - quale, 
pmm HionftrUtn vomitu reiecerat, non nili poli biennium pri- y Ub.de 
ftinam fanitatem lecuperauit. p Gabucinus feribit peifiinilcm LumbA}. 
